Μετά από δύο σχολικές χρονιές που η μάθηση των παιδιών μας έχει επηρεαστεί σε δύο επίπεδα, διερωτάται κανείς εάν υπάρχουν τα εργαλεία στο κυπριακό σύστημα Παιδείας αλλά και τα αντισώματα σε αυτούς που εμπλέκονται στο σύστημα Παιδείας για να επιλυθούν όλα αυτά τα προβλήματα που συσσωρεύτηκαν.
Πρέπει όμως να κάνουμε έναν αναγκαίο διαχωρισμό μεταξύ της δημόσιας και της ιδιωτικής εκπαίδευσης αφού η ιδιωτική εκπαίδευση φάνηκε σίγουρα πολύ πιο αντάξια των περιστάσεων. Συγκεκριμένα, στην Αμερικάνικη Ακαδημία Λευκωσίας, όπου εργάζομαι ως εκπαιδευτικός, συνειδητοποιήσαμε πως ο ιός ήταν προ των πυλών αφού ήδη υπήρχαν κρούσματα στην Ελλάδα. Έτσι, η διεύθυνση φρόντισε να προβεί εγκαίρως σε επιμόρφωση τόσο των εκπαιδευτικών όσο και των μαθητών. Οφείλω να ομολογήσω πως η επιμόρφωση που δεχτήκαμε εγώ και οι συνάδελφοί μου, μας εξασφάλισε την αυτοπεποίθηση που χρειαζόμασταν ώστε να μπορούμε να διαχειριστούμε το πρόγραμμα Teams μέσω του οποίου θα γινόταν η τηλεκπαίδευση. Μία μέρα μετά το κλείσιμο των σχολείων η Αμερικάνικη Ακαδημία μπορούσε να συνεχίσει απρόσκοπτα τη λειτουργία της διαδικτυακά. Όπως πληροφορήθηκα και στη συνέχεια, αυτό συνέβη και σε άλλα ιδιωτικά εκπαιδευτήρια.
Πολλοί θα πουν πως οι ιδιωτικοί σχολικοί οργανισμοί μπορούν να είναι πιο ευέλικτοι αφού έχουν μεγάλους οικονομικούς πόρους λόγω των διδάκτρων που καταβάλουν οι γονείς. Αυτό όμως δεν ισχύει απόλυτα, ειδικά με την περίπτωσης της Αμερικανικής Ακαδημίας που δεν είναι κερδοσκοπικός οργανισμός. Ο καθοριστικός, λοιπόν, παράγοντας στην επιτυχία του οργανισμού στο κομμάτι της τηλεκπαίδευσης υπήρξε η προνοητικότητα των διευθύνσεων των ιδιωτικών εκπαιδευτηρίων και η σωστή τεχνική υποστήριξη. Αν λοιπόν το υπουργείο Παιδείας είχε επιδείξει την ίδια σοβαρότητα και προχωρούσε στον σωστό προγραμματισμό, τότε η εκπαίδευση και η ψυχολογία των παιδιών μας δεν θα είχε κλονιστεί σε αυτό τον βαθμό.
Είναι, λοιπόν, εμφανές ότι το υπουργείο Παιδείας πιάστηκε αδιάβαστο. Όσον αφορά τη μάθηση, είναι τοις πάσι αποδεκτό ότι η περιβόητη τηλεδιάσκεψη όσον αφορά τη δημόσια εκπαίδευση τουλάχιστον, κάθε άλλο παρά επαρκής ήταν για να δώσει στα παιδιά τα μαθησιακά εφόδια που προνοούσε η περσινή ύλη. Φυσικά, αυτό ισχύει και για τη διδακτέα ύλη της φετινής χρονιάς, μέχρι της στιγμής. Αυτό έχει ως αποτέλεσμα τη δημιουργία κενών σε μαθησιακό επίπεδο.
Τα πρωτάκια του Γυμνασίου
Σίγουρα, κανένας μαθητής δεν έμεινε ανεπηρέαστος από τις επιπτώσεις της πανδημίας. Ειδικότερα, θα έλεγα όμως πως επηρεάστηκαν τα παιδιά που φοιτούν φέτος στην πρώτη Γυμνασίου αφού η έκτη Δημοτικού προετοιμάζει τα παιδιά για το πέρασμα τους στο Γυμνάσιο. Η Επιστήμη της Παιδαγωγικής έχει ασχοληθεί σε ιδιαίτερο βαθμό με την πολύ ευαίσθητη αυτή περίοδο στη ζωή των παιδιών. Τα παιδιά όταν εισέρχονται στο Γυμνάσιο αφενός έχουν να αντιμετωπίσουν μεγαλύτερες προκλήσεις όσον αφορά το κομμάτι της εκπαίδευσης και αφετέρου νοιώθουν συναισθηματική ανασφάλεια αφού βρίσκονται εκτεθειμένα σε μια μεγαλύτερη σχολική κοινότητα. Ήταν εμφανές πως όταν άρχισε η φετινή σχολική χρονιά τα παιδιά της πρώτης Γυμνασίου είχαν κρατήσει ακόμη την παιδικότητα του Δημοτικού αφού έχασαν τόσο διάστημα από την προηγούμενη σχολική χρονιά (λόγω του πρώτου lockdown). Σε αυτό το στάδιο της εκπαίδευσης των παιδιών η απώλεια χρόνου στην τάξη είναι καθοριστική τόσο γνωσιολογικά όσο και συναισθηματικά. Φέτος, για ακόμη μια φορά, κρατάμε τα παιδιά αυτά μακριά από την τάξη. Τα παιδιά του Γυμνασίου παραμένουν στο σπίτι από τον Δεκέμβριο, ενώ όλες οι υπόλοιπες βαθμίδες έχουν επιστρέψει στα θρανία. Είναι να διερωτάται κάποιος ποιο είναι αλήθεια το πλάνο δράσης του υπουργείου Παιδείας ώστε να στηρίξει συναισθηματικά όλα αυτά τα παιδιά;
Το υπουργείο οφείλει να παρέμβει άμεσα για να στηρίξει τους μαθητές
Είναι πρόδηλο ότι το υπουργείο Παιδείας όχι μόνο δεν αντιμετώπισε τις προκλήσεις όσον αφορά τις μαθησιακές ελλείψεις που δημιουργήθηκαν με την τηλεδιάσκεψη όσο εφαρμόστηκε, αλλά αδυνατεί, επίσης, να διαχειριστεί τις ψυχολογικές επιπτώσεις που έχει ο εγκλεισμός των παιδιών λόγω του Covid-19. Πολλά είναι επίσης τα κοινωνικά προβλήματα που παρατηρούνται λόγω της επίδρασης της πανδημίας στην ψυχοσύνθεση των μαθητών. Παρατηρείται νευρικότητα, αντικοινωνική συμπεριφορά ακόμη και βίαιες αντιδράσεις εκ μέρους των παιδιών, όχι μόνο στα σχολεία αλλά και εκτός. Πολλά από αυτά τα παιδιά για εβδομάδες έμειναν μακριά από τον παππού και τη γιαγιά, στερήθηκαν τους φίλους τους και αναγκάστηκαν να παραμείνουν κλεισμένα σε τέσσερις τοίχους, γεγονός που έχει οδηγήσει πολλά από αυτά σε φαινόμενα κατάθλιψης. Αν δεν στηριχτούν συναισθηματικά τα παιδιά τότε οι επιπτώσεις στην ψυχή τους θα είναι ακόμη πιο σοβαρές και βαθιές από ότι στο μαθησιακό κομμάτι.
Και οι δύο αυτοί πυλώνες είναι εξίσου σημαντικοί και για αυτό ακριβώς τον λόγο το υπουργείο Παιδείας οφείλει να παρέμβει άμεσα για να στηρίξει τους μαθητές, ίσως υιοθετώντας ακόμη τεχνικές που χρησιμοποιούνται από την ιδιωτική εκπαίδευση. Για παράδειγμα, τακτικές ιδιωτικών εκπαιδευτηρίων που υιοθέτησαν πρώτα τον θεσμό του PastoraL Care Team. Ένας από τους στόχους της ομάδας είναι η συναισθηματική στήριξη των παιδιών, ώστε να μπορούν να διαχειριστούν την οποιαδήποτε πρόκληση μπορεί να παρουσιαστεί στην ζωή τους είτε σε σχέση με το σχολείο είτε στο σπίτι. Η κατάσταση αυτή, πέραν από την επιρροή που θα έχει στην ψυχοσύνθεση του παιδιού, δεν θα αφήσει ανεπηρέαστη την ακαδημαϊκή του απόδοση. Ψυχολογία και ακαδημαϊκή επίδοση είναι άρρηκτα συνδεδεμένες.
Όσης υποστήριξης και αν τύχουν οι μαθητές από την εκπαιδευτική μονάδα, αυτό που πρέπει να γίνει συνείδηση είναι το πως θα βοηθηθούν τα παιδιά σε ουσιαστικό βαθμό. Θα πρέπει να υπάρξει μια συντονισμένη, συλλογική προσπάθεια από το υπουργείο Παιδείας, τους σχολικούς οργανισμούς, τους εκπαιδευτικούς καθώς επίσης και τους γονείς. Η πανδημία έγινε η αφορμή να βγουν στην επιφάνεια οι αναχρονιστικές τακτικές που τηρεί το υπουργείο Παιδείας όσον αφορά πληθώρα θεμάτων σχετικά με τη Δημόσια Εκπαίδευση. Μετά το τέλος της πανδημίας λοιπόν, οι αρμόδιοι ας προβούν στις αναγκαίες μεταρρυθμίσεις ώστε η Εκπαίδευση να ανταποκρίνεται στις απαιτήσεις της εποχής μας.
* Εκπαιδευτικός
