Εντύπωση προκάλεσε η δήλωση του Έλληνα υπουργού Εξωτερικών κ. Γιώργου Γεραπετρίτη, ύστερα από συνάντηση με τον γ.γ. του ΝΑΤΟ, ότι επιβάλλεται «η εμβάθυνση των σχέσεων Ε.Ε. – ΝΑΤΟ και ότι απαρέγκλιτος όρος είναι η πλήρης συμμετοχή της Κύπρου στη συνεργασία αυτή».
Ωστόσο είναι γνωστό ότι στην Κοπεγχάγη το Δεκέμβριο του 2002 στα τελικά συμπεράσματα του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου που άναψε οριστικά το φως για την ένταξη της Κύπρου στην Ευρωπαϊκή Ένωση, υπήρξε μια «ουρά» στην απόφαση. Κύπρος και Μάλτα δεν θα είχαν δικαίωμα πλήρους συμμετοχής στο Ευρωπαϊκό Συλλογικό Σύστημα Ασφάλειας, ένα εκ των βασικών πυλώνων της Ε.Ε. όπως αποφάσισε το Συμβούλιο του Μάαστριχτ το 1993, επειδή ούτε η Κύπρος, ούτε η Μάλτα ήταν μέλη του ΝΑΤΟ ή του «Συνεταιρισμού για την Ειρήνη» (P.F.P). Αν δεν έμπαινε αυτή η «ουρά» στην απόφαση του Συμβουλίου της Κοπεγχάγης οι σημερινές συζητήσεις και δηλώσεις δεν θα γίνονταν. Η Κυπριακή Δημοκρατία θα συμμετείχε πλήρως στο Ευρωπαϊκό Συλλογικό Σύστημα Ασφάλειας από την 1η Μαΐου 2004, όπως συμβαίνει με όλες τις άλλες χώρες μέλη της Ε.Ε.
Τα πράγματα είναι απλά. Η Ευρωπαϊκή Πολιτική Άμυνας και Ασφάλειας σε συνδυασμό με μια κοινή εξωτερική πολιτική της Ένωσης είναι ο μόνος τρόπος για να μπορεί η Ευρώπη να έχει ισχυρή φωνή στις διεθνείς υποθέσεις. Αυτή είναι μια πρώτη αλήθεια.
Αλήθεια δεύτερη: Η ένταξη της Κύπρου στο Ευρωπαϊκό Συλλογικό Σύστημα Ασφάλειας θα σημαίνει απλώς τη δυνατότητα και όχι την υποχρέωση να παίρνει μέρος στις εξής επιχειρησιακές δραστηριότητες της ευρωπαϊκής αρχιτεκτονικής ασφάλειας τις αποκαλούμενες και τύπου «Πέτεσμπεργ».
Επιχειρήσεις διάσωσης και έρευνας.
Επιχειρήσεις ανθρωπιστικές.
Επιχειρήσεις αποκατάστασης της ειρήνης μόνο κατόπιν απόφασης του Συμβουλίου Ασφαλείας.
Αλήθεια τρίτη: Στο Σχέδιο Ανάν, κατ’ απαίτηση της Τουρκίας υπήρξε ολόκληρο άρθρο που απαγόρευε εσαεί τη συμμετοχή της Κύπρου στο Ευρωπαϊκό Συλλογικό Σύστημα Ασφάλειας, εκτός αν θα το επέτρεπε η Τουρκία.
Αλήθεια τέταρτη: Η Κύπρος είναι μια μικρή χώρα, αντιμετωπίζει πρόβλημα ξένης στρατιωτικής κατοχής και έχει απόλυτη ανάγκη συμμετοχής σε όλους τους πυλώνες των ευρωπαϊκών πολιτικών.
Αλήθεια πέμπτη: Η Κύπρος βρίσκεται σε μια κρίσιμη γεωστρατηγική και γεωπολιτική θέση. Η ένταξη της στην Πολιτική Άμυνας και Ασφάλειας της Ε.Ε. θα αναδείξει το ρόλο της στην περιοχή, στην Ευρώπη και τον κόσμο και θα ενισχύσει τα απολιτικά και διπλωματικά της ερείσματα.
Αλήθεια έκτη: Είναι μύθος ότι αν μπούμε στο P.F.P. θα είμαστε υπόχρεοι να παραχωρούμε διευκολύνσεις στο ΝΑΤΟ ή ακόμα και στην Ε.Ε. για επεμβάσεις σε γειτονικές χώρες.
Τίποτα απολύτως δεν θα μας υποχρεώνει ούτε εμάς ούτε οποιοδήποτε άλλο ευρωπαϊκό κράτος να παραχωρεί υποδομές ή να συμμετέχει σε επιχειρήσεις εναντίον γειτονικών ή μη χωρών.
Αλήθεια έβδομη: Η Κύπρος, μετά και την ένταξη της Μάλτας στην Ευρωπαϊκή Πολιτική Άμυνας και Ασφάλειας παραμένει η μόνη (!) χώρα της Ε.Ε. εκτός αυτού του βασικού ευρωπαϊκού πυλώνα.
Αλήθεια όγδοη: Ναι, η Τουρκία έχει βέτο στην ένταξη μας στο Ευρωπαϊκό Συλλογικό Σύστημα Ασφάλειας. Ορθόν. Αν η Τουρκία ασκήσει το βέτο θα ενισχυθεί η πολιτική και διπλωματική μας θέση. Θα μπορούμε να είμαστε πολύ πιο πειστικοί όταν θα αποφασίζουμε να ασκούμε βέτο σε κάθε επιδίωξη της Τουρκίας να εξομαλύνει τις σχέσεις της με την Ε.Ε.
Αλήθεια ένατη: Η Κυπριακή Δημοκρατία επιβάλλεται να ενταχθεί στην Ευρωπαϊκή Αρχιτεκτονική Ασφάλειας. Μέσα σε ένα κόσμο που αλλάζει με κινηματογραφική ταχύτητα, που η ιστορία γράφεται με ασύλληπτους ρυθμούς, η Κύπρος δεν μπορεί να μένει μαρμαρωμένη στο παρελθόν. Η πλειοψηφίσασα συλλογική βούληση της Βουλής των Αντιπροσώπων, όπως αποτυπώθηκε σε ψήφισμα που υιοθετήθηκε από το Σώμα, μπορεί να αποτελέσει την αφορμή για μια νέα προσέγγιση του θέματος μακριά από αναστολές του παρελθόντος.
Συνεπώς η δήλωση του κ. Γεραπετρίτη, είναι προφανές ότι θα μπορούσε να υλοποιηθεί αν προχωρήσει η αίτηση ένταξης της Κύπρου στο ευρωπαϊκό συλλογικό σύστημα ασφάλειας μέσω του P.F.P. Κάτι που για ακατανόητους λόγους δεν έχει προχωρήσει μέχρι σήμερα.
*Πρώην Πρόεδρος της Βουλής των Αντιπροσώπων