Καθυστερημένη η πρόσβαση των ασθενών στα νέα φάρμακα: Μόλις 66 από τα 168 εγκεκριμένα νέα φάρμακα είναι διαθέσιμα στην Κύπρο – Πέραν του ενάμισι χρόνου η αναμονή (πίνακες)

Η Κύπρος εξακολουθεί να καταγράφει χαμηλές επιδόσεις όσον αφορά την πρόσβαση των ασθενών σε νέες θεραπείες, παραμένοντας κάτω από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο, σύμφωνα με τα νέα στοιχεία της έρευνας W.A.I.T. (Waiting to Access Innovative Therapies) Indicator της EFPIA, που αξιολογεί τη διαθεσιμότητα και τον χρόνο πρόσβασης σε νέα φάρμακα στις ευρωπαϊκές χώρες.

Τα αποτελέσματα της έρευνας, τα οποία δημοσιοποιήθηκαν στις 19 Μαΐου 2026 από την Ευρωπαϊκή Ομοσπονδία Φαρμακευτικών Βιομηχανιών και Ενώσεων (EFPIA), αφορούν νέα φάρμακα που εγκρίθηκαν την περίοδο 2021-2024 και καταγράφουν σημαντικές διαφοροποιήσεις μεταξύ των χωρών της Ευρωπαϊκής Ένωσης και του Ευρωπαϊκού Οικονομικού Χώρου. Τα δεδομένα δόθηκαν στη δημοσιότητα από την Κυπριακή Ένωση Φαρμακευτικών Εταιρειών Έρευνα και Ανάπτυξης.

Η Κύπρος κατατάσσεται στην 21η θέση ανάμεσα σε 36 ευρωπαϊκές χώρες, γεγονός που, σύμφωνα με την ΚΕΦΕΑ, αποτυπώνει τις διαχρονικές δυσκολίες που εξακολουθούν να υπάρχουν στις διαδικασίες αξιολόγησης, έγκρισης και αποζημίωσης νέων θεραπειών.

Με βάση τα στοιχεία της μελέτης, ο χρόνος που απαιτείται για να αποκτήσουν οι ασθενείς πρόσβαση σε καινοτόμα φάρμακα παρουσιάζει μεγάλες αποκλίσεις στην Ευρώπη.

Η Γερμανία εξακολουθεί να αποτελεί τη χώρα με την ταχύτερη πρόσβαση, καθώς οι νέες θεραπείες καθίστανται διαθέσιμες κατά μέσο όρο σε 158 ημέρες από την ευρωπαϊκή έγκριση. Στον αντίποδα βρίσκεται η Ρουμανία, όπου ο αντίστοιχος χρόνος φτάνει τις 1.110 ημέρες.

Ο μέσος όρος στις 36 χώρες που συμμετείχαν στην έρευνα ανέρχεται στις 597 ημέρες, ενώ στην Κύπρο ο χρόνος μέχρι τη διαθεσιμότητα των καινοτόμων θεραπειών υπολογίζεται στις 528 ημέρες.

Παρά το γεγονός ότι η Κύπρος εμφανίζεται ελαφρώς καλύτερα από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο ως προς τη χρονική καθυστέρηση, η συνολική πρόσβαση των ασθενών παραμένει περιορισμένη, αναφέρει η ΚΕΦΕΑ.

Συγκεκριμένα, από τα 168 καινοτόμα φάρμακα που έχουν λάβει ευρωπαϊκή έγκριση, μόνο 66 είναι διαθέσιμα στην κυπριακή αγορά, ποσοστό που αντιστοιχεί στο 39%. Ο μέσος όρος στις 36 ευρωπαϊκές χώρες φτάνει το 45%, δηλαδή περίπου 76 διαθέσιμα καινοτόμα φάρμακα ανά χώρα. Η Γερμανία διατηρεί και σε αυτόν τον δείκτη την πρώτη θέση, καθώς παρέχει πρόσβαση σε 156 από τα 168 εγκεκριμένα φάρμακα.

Η ΚΕΦΕΑ τονίζει το γεγονός ότι από τα 66 καινοτόμα φάρμακα που είναι διαθέσιμα στην Κύπρο, μόλις το 2% χορηγείται χωρίς περιορισμούς ή πρόσθετες διαδικασίες. Για τη συντριπτική πλειονότητα των θεραπειών, και συγκεκριμένα για το 92%, απαιτούνται ειδικές εγκρίσεις ή εφαρμόζονται περιορισμοί στην πρόσβαση των ασθενών. Αντίθετα, στη Γερμανία η πρόσβαση στα νέα φάρμακα παρέχεται χωρίς περιορισμούς στο 100% των περιπτώσεων.

Η ΚΕΦΕΑ φαρμακοβιομηχανία αποδίδει τις καθυστερήσεις και τα προβλήματα πρόσβασης κυρίως στη βραδύτητα των ρυθμιστικών διαδικασιών, στις διαφορετικές απαιτήσεις αξιολόγησης και στους περιορισμένους προϋπολογισμούς υγείας, υποστηρίζοντας ότι απαιτείται στενότερη συνεργασία όλων των εμπλεκόμενων φορέων για την αντιμετώπιση των εμποδίων.

Όπως επισημαίνεται, στην περίπτωση της Κύπρου απαιτούνται αλλαγές στις διαδικασίες ώστε οι ασθενείς να μπορούν να αποκτούν πρόσβαση σε νέα φάρμακα αμέσως μετά την ευρωπαϊκή έγκρισή τους, ακόμη και πριν ολοκληρωθούν οι εθνικές διαδικασίες αξιολόγησης και αποζημίωσης.

Ο πρόεδρος της ΚΕΦΕΑ, Κυριάκος Μικέλλης, δήλωσε ότι, παρά τη βελτίωση που καταγράφεται τα τελευταία χρόνια στη διαθεσιμότητα νέων θεραπειών, οι καθυστερήσεις εξακολουθούν να αποτελούν σοβαρό πρόβλημα για τους ασθενείς στην Κύπρο.

Όπως ανέφερε, η αξιολόγηση νέων φαρμάκων εξακολουθεί σε αρκετές περιπτώσεις να απαιτεί δύο ή και τρία χρόνια, ενώ υπογράμμισε την ανάγκη επιτάχυνσης των διαδικασιών, τήρησης χρονοδιαγραμμάτων και αύξησης των επενδύσεων στο φάρμακο τόσο από τον Οργανισμό Ασφάλισης Υγείας όσο και από το Υπουργείο Υγείας.

Ο ίδιος σημείωσε ακόμη ότι, παρότι οι νέες τεχνολογίες υγείας έχουν συχνά υψηλότερο κόστος, τα οφέλη που προσφέρουν στους ασθενείς, στο σύστημα υγείας και στην κοινωνία συνολικά υπερκαλύπτουν το οικονομικό τίμημα.

Αναφέρεται ότι βάσει της μελέτης η Κύπρος βρίσκεται σε πολύ καλή θέση σε ό,τι αφορά την πρόσβαση σε αντικαρκινικά φάρμακα. Σύμφωνα με την έκθεση, στην Κύπρο κατά το υπό εξέταση διάστημα ήταν διαθέσιμα 32 από τα 56 νέα αντικαρκινικά φάρμακα που περιλαμβάνονται στη μελέτη, ποσοστό 57%.