Η σύγκρουση στη Μέση Ανατολή εισέρχεται σε μία ιδιαίτερα επικίνδυνη φάση για την παγκόσμια οικονομία, καθώς για πρώτη φορά από την έναρξη των εχθροπραξιών στο Ιράν, ενεργειακές εγκαταστάσεις και κοιτάσματα φυσικού αερίου μετατράπηκαν σε άμεσους στόχους. Πρόκειται για την επίθεση του Ισραήλ στις ιρανικές εγκαταστάσεις του κοίτασματος φυσικού αερίου South Pars.
Σύμφωνα με το CNNi, το South Pars αποτελεί τμήμα του μεγαλύτερου κοιτάσματος φυσικού αερίου στον κόσμο. Το Ιράν μοιράζεται το κοίτασμα με το Κατάρ, το οποίο αποκαλεί το δικό του τμήμα North Dome, και βρίσκεται ανοικτά του Περσικού Κόλπου. Η στρατηγική σημασία του κοιτάσματος καθιστά κάθε επίθεση ιδιαίτερα επικίνδυνη για την παγκόσμια αγορά ενέργειας.
Ολόκληρο το κοίτασμα περιέχει περίπου 1.800 τρισεκατομμύρια κυβικά πόδια εκμεταλλεύσιμου αερίου, αρκετά για να καλύψουν τις παγκόσμιες ανάγκες για 13 χρόνια, σύμφωνα με το πρακτορείο Reuters.
Σημειώνεται ότι ήδη οι τιμές του πετρελαίου σημειώνουν εκρηκτική άνοδο, τόσο λόγω της έκρηξης στις ιρανικές εγκαταστάσεις που βρίσκονται στο South Pars, όσο και τον περιορισμό της κίνησης στα Στενά του Ορμούζ.
Πόσο σημαντικό είναι το South Pars για το Ιράν
Η παραγωγή φυσικού αερίου του Ιράν από το South Pars αποτελεί τη μεγαλύτερη πηγή της εγχώριας ενεργειακής του τροφοδοσίας.
Το Ιράν έχει στο παρελθόν αντιμετωπίσει διακοπές ρεύματος λόγω διαταραχών στην παροχή αερίου, επομένως οποιαδήποτε επίπτωση θα επηρεάσει την ικανότητά του να παράγει ηλεκτρική ενέργεια.
Παγκόσμιες ανησυχίες
Το Κατάρ έχει επενδύσει δισεκατομμύρια στην ανάπτυξη του δικού του τμήματος του κοιτάσματος και αποτελεί σημαντικό προμηθευτή υγροποιημένου φυσικού αερίου (LNG) παγκοσμίως.
Κατά τη διάρκεια προηγούμενων ισραηλινών επιθέσεων στο Ιράν τον Ιούνιο του 2025, που έπληξαν τμήματα του South Pars, αξιωματούχοι είχαν δηλώσει στο CNN ότι η πλευρά του Κατάρ αποτελεί «ζωτικής σημασίας ενεργειακή πηγή για τις ΗΠΑ, την Ευρώπη και τον κόσμο γενικότερα».
«Σοβαρή κλιμάκωση»
Αραβικές χώρες καταδίκασαν τις επιθέσεις σε υποδομές που συνδέονται με το South Pars.
Τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα τις χαρακτήρισαν «σοβαρή κλιμάκωση» που συνιστά άμεση απειλή όχι μόνο για τον παγκόσμιο ενεργειακό εφοδιασμό αλλά και για την περιφερειακή ασφάλεια.
Το Κατάρ χαρακτήρισε τα πλήγματα «επικίνδυνο και ανεύθυνο βήμα».
Αντίποινα
Το Ιράν επιτέθηκε σε μεγάλες ενεργειακές εγκαταστάσεις στην περιοχή ως αντίποινα, προκαλώντας «εκτεταμένες ζημιές» στον βασικό ενεργειακό κόμβο του Κατάρ, την βιομηχανική πόλη Ρας Λαφάν.
Δύο διυλιστήρια στην πρωτεύουσα της Σαουδικής Αραβίας, Ριάντ, δέχθηκαν επίσης επίθεση. Η Σαουδική Αραβία δήλωσε στη συνέχεια ότι «διατηρεί το δικαίωμα να προβεί σε στρατιωτικές ενέργειες» κατά του Ιράν, εάν το κρίνει απαραίτητο.
Η προειδοποίηση Τραμπ προς το Ιράν
Ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ (Donald Trump), προειδοποίησε την Τεχεράνη ότι θα «ανατινάξει μαζικά» ολόκληρο το ιρανικό κοίτασμα φυσικού αερίου εάν συνεχίσει τις επιθέσεις σε ενεργειακές εγκαταστάσεις του Κατάρ.
Ακόμη, δήλωσε ότι οι ΗΠΑ «δεν γνώριζαν τίποτα» για την ισραηλινή επίθεση στο South Pars. Ωστόσο, δύο Ισραηλινοί αξιωματούχοι δήλωσαν στο CNNi την Τετάρτη ότι το πλήγμα πραγματοποιήθηκε σε συντονισμό με τις ΗΠΑ.