Όσοι διεκδίκησαν τις τελευταίες μέρες το δικαίωμα να κοινοποιήσουν κάποια άποψη στη δημόσια συζήτηση για την ηλεκτρική διασύνδεση που προωθεί η EuroAsia Interconnector, χαιρέτησαν την απόφαση της Κυβέρνησης να προχωρήσει σε ανεξάρτητη μελέτη βιωσιμότητας και στρατηγικής σημασίας του έργου.
Για να ξέρουμε ως κράτος πραγματικά τι σημαίνει αυτό το έργο ενεργειακά και γεωπολιτικά, πόσα θα κοστίσει, τι θα προσφέρει στην οικονομία, αν είναι υλοποιήσιμο μέσα στα χρονικά και οικονομικά πλαίσια που αναθεώρησε πρόσφατα ο ιδιωτικός φορέας υλοποίησης, αν πράγματι θα οδηγήσει σε μείωση των χρεώσεων του ηλεκτρισμού, αν θα μας απαλλάξει από τη συμβατική παραγωγή, αν ενισχύει την ενεργειακή ασφάλεια, αν πλήττει την ενεργειακή αυτονομία της χώρας, κλπ.
Αυτή η μελέτη έπρεπε να είχε γίνει προ πολλού. Ας είναι και τώρα.
Όμως πρέπει να φροντίσει η Κυβέρνηση η μελέτη να είναι πραγματικά ανεξάρτητη. Να μην μολυνθεί ούτε από ιδιωτικά συμφέροντα, αλλά ούτε και από τη διαφαινόμενη -εκ των προτέρων- θετική στάση της Κυβέρνησης ως προς τη διασύνδεση και ως προς τη συμμετοχή του κράτους -με κάποιο τρόπο- σε αυτό το έργο.
Η Κυβέρνηση επέλεξε ή θα επιλέξει τον οίκο που θα πραγματοποιήσει τη μελέτη και θα τον πληρώσει για τη δουλειά του. Είναι κρίσιμης σημασίας -για να μην καταλήξουν να θεωρηθούν πεταμένα και αυτά τα λεφτά- ο ξένος οίκος να αφεθεί να κάνει τη δουλειά του απερίσπαστος.
Και ενόσω κυβερνητικά στελέχη εμφανίζονται δημοσίως να θεωρούν εκ προοιμίου ωφέλιμη και αναγκαία τη διασύνδεση, όπως προωθείται, τότε ελλοχεύει ο κίνδυνος η μελέτη να μολυνθεί από την επιθυμία της αναθέτουσας Αρχής. Περίπου όπως μολύνονται στην πλειοψηφία τους οι νομικές γνωματεύσεις που ζητούν υπουργεία και προεδρικό από τη Νομική Υπηρεσία, φροντίζοντας να είναι καλά γνωστές οι θέσεις και οι επιθυμίες τους. Οι οποίες κατά κανόνα δικαιώνονται από τις γνωματεύσεις.
Θα έπρεπε, εν ολίγοις, να αποφύγει ο υπουργός Ενέργειας τις δηλώσεις-προβλέψεις ότι το πρόσημο της αξιολόγησης της διασύνδεσης από τον ξένο οίκο θα είναι θετικό. Και τις δηλώσεις για τη μεγάλη γεωπολιτική σημασία της διασύνδεσης, αν σε αυτή θελήσουν να συμμετάσχουν άλλα κράτη της περιοχής, πέραν της Ελλάδας.
Είναι και κάτι άλλο: Την περασμένη εβδομάδα ο υπουργός Ενέργειας δήλωσε στο ΡΙΚ ότι «σε τεχνικά παρά σε οικονομικά ζητήματα προσκρούει η υλοποίηση του έργου Euroasia Interconnector». Εξήγησε, με άλλη ευκαιρία, πως υπάρχει ενδιαφέρον από επενδυτές και εκτίμησε πως στο τέλος θα βρεθούν τα λεφτά. Θα πρέπει, όμως, να λυθούν και τα τεχνικά ζητήματα.
Δεν είπε δημοσίως ποια είναι αυτά τα τεχνικά ζητήματα, αλλά είναι γνωστό πως η διασύνδεση Κύπρου – Κρήτης περνά από θαλάσσια βάθη έως και 3.500 μέτρων, κάτι πρωτοφανές παγκόσμια.
Το αναγνώρισαν άλλωστε και η EuroAsia και μόλις πρόσφατα η νορβηγική Nexans που θα κατασκευάσει τα καλώδια και θα αναλάβει τη γιγαντιαία επιχείρηση να τα ποντίσει στη θάλασσα, με το σχεδόν ολοκαίνουριο Aurora της, χωρητικότητας 17.331 t DWT (DeadWeight Tonnage).
Στις εντελώς πρόσφατες δηλώσεις του για τη μελέτη βιωσιμότητας από ξένο οίκο, ο υπουργός δεν έκανε αναφορά σε τεχνικά ζητήματα και αν θα διερευνηθούν ή όχι από τον οίκο που θα επιλεγεί.
Αναμένουμε εκτενέστερη ενημέρωση για το εύρος, τους όρους και τις προτεραιότητες της μελέτης, που λόγω πίεσης χρόνου γίνεται (νομίμως) κατ’ ανάθεση και όχι μέσω διεθνούς διαγωνισμού. Ακριβώς γι’ αυτό θα πρέπει να είναι ξεκάθαρο τι ακριβώς περιμένουμε από αυτήν.
