Στην αποδοχή τεσσάρων αναπομπών του Προέδρου της Δημοκρατίας, Νίκου Χριστοδουλίδη, για συνολικά πέντε νόμους που ψήφισε η Βουλή αναφορικά με τη διαδικασία των εκποιήσεων ακινήτων, αποδέχθηκε κατά την τελευταία της συνεδρίαση η Ολομέλεια του σώματος την Πέμπτη.
Συγκεκριμένα, απορρίφθηκε η αναπομπή του «περί Μεταβιβάσεως και Υποθηκεύσεως Ακινήτων (Τροποποιητικού) (Αρ. 2) Νόμου του 2026», με 38 ψήφους εναντίον, 13 ψήφους υπέρ, από την Κοινοβουλευτική ομάδα του ΔΗΣΥ και τον Βουλευτή του ΔΗΚΟ, Ζαχαρία Κουλια, και μία αποχή από τον Βουλευτή του ΔΗΣΥ, Νίκο Σύκα.
Με μερική τροποποίηση επί του κειμένου του «περί Ελευθεροποίησης του Επιτοκίου και Συναφών Θεμάτων (Τροποποιητικού) Νόμου του 2026», η Ολομέλεια έκανε ομόφωνα (52 ψήφους) αποδεκτή την αναπομπή του νόμου από τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας.
Αντίστοιχα, με τροποποίηση του κειμένου έγινε ομόφωνα αποδεκτή (51 ψήφοι) και η αναπομπή του «περί Αφερεγγυότητας Φυσικών Προσώπων (Προσωπικά Σχέδια Αποπληρωμής και Διάταγμα Απαλλαγής Οφειλών) (Τροποποιητικό) Νόμο του 2026», όπως επίσης και η αναπομπή του «περί Συμβάσεων Πίστωσης για Καταναλωτές σε σχέση με Ακίνητα που προορίζονται για Κατοικία (Τροποποιητικού) (Αρ. 2) Νόμου του 2026».
Ομόφωνα αποδεκτή, επίσης, με 52 ψήφους έγινε η αναπομπή του «περί Δικαστηρίων (Τροποποιητικού) Νόμου του 2026». Μετά την αποδοχή της αναπομπής, ακολούθησε η ψηφοφορία επί τροποποιημένου κειμένου, όπως αυτό διαμορφώθηκε κατά την έκτακτη συνεδρίαση της Επιτροπής Οικονομικών, λίγο πριν τη συνεδρίαση της Ολομέλειας.
Το τροποποιημένο κείμενο εγκρίθηκε με 30 ψήφους υπέρ και 20 ψήφους εναντίον. Ο Βουλευτής του ΑΚΕΛ, Ανδρέας Πασιουρτίδης, αιτιολόγησε την αρνητική ψήφο της κοινοβουλευτικής του ομάδας, αναφέροντας ότι με τις τροποποιήσεις στην ουσία δεν αλλάζει τίποτα και παραμένει αντισυνταγματική η πρόταση και ότι θα δημιουργήσει περισσότερα προβλήματα από αυτά που προσπαθεί να λύσει. Αποχή τήρησε στην ψηφοφορία για το τροποποιημένο κείμενο ο Πρόεδρος του Κινήματος Οικολόγων, Σταύρος Παπαδούρης.
Στο πλαίσιο της συζήτησης για τις εν λόγω αναπομπές κατά τη συνεδρίαση της Ολομέλειας, ο κ. Παπαδούρης, παρατήρησε ότι η αναπομπή απαιτεί μόνο μικρές διορθώσεις στο λεκτικό του νόμου και δεν αγγίζει τα δύο βασικά ζήτημα που θέτει ο νόμος, σημειώνοντας ότι γι’ αυτό μπορεί και να γίνει μερικώς αποδεκτή η αναπομπή. Σε ό,τι αφορά τον νόμο για τη δυνατότητα προσφυγής των δανειοληπτών στη δικαιοσύνη, χαρακτηρίζοντας ως παραδοξότητα το γεγονός ότι εκδικάζονταν υποθέσεις δανειοληπτών, μετά τον πλειστηριασμό των ακινήτων.
Εξέφρασε, επίσης, μεγάλη έκπληξη για την επιστολή αιτιολόγησης της αναπομπής του «περί Μεταβιβάσεως και Υποθηκεύσεως Ακινήτων (Τροποποιητικού) (Αρ. 2) Νόμου του 2026», από τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας, την οποία είπε ότι θα απορρίψει, σημειώνοντας ότι στην Επιτροπή Οικονομικών αναφέρθηκε ότι δεν υπήρχε θέμα αντισυνταγματικότητας, αλλά ότι ο νόμος δεν συνάδει με την πολιτική της κυβέρνησης, γιατί θα δημιουργηθούν προβλήματα στον χρηματοοικονομικό τομέα.
Ο Κοινοβουλευτικός Εκπρόσωπος της ΔΗΠΑ, Αλέκος Τρυφωνίδης, σημείωσε κατά την τοποθέτησή του ότι η παράταξή του είχε εισηγηθεί αναστολή εκποιήσεων μέχρι το τέλος του χρόνου, κάτι με το οποίο ήταν σύμφωνες και οι τράπεζες, όπως είπε. Συνέχισε, λέγοντας ότι, επειδή δεν ψηφίστηκε αναστολή εκποιήσεων, θα πρέπει ο Υπουργός Οικονομικών να παρουσιάσει και την ερχόμενη Δευτέρα ακόμα το σχέδιο για ενοίκιο αντί δόσης, επισημαίνοντας ότι επίκεινται εκποιήσεις το αμέσως επόμενο διάστημα, που αφορούν και περιπτώσεις ευάλωτων δανειοληπτών, όπως είπε. «Θα δώσουμε ψήφο στην πρόσβαση στη δικαιοσύνη και θα δεχθούμε μερικώς τις αναπομπές», ανέφερε.
Η ανεξάρτητη Βουλευτής, Αλεξάνδρα Ατταλίδου, είπε ότι το εάν οι τράπεζες δεν κατάφεραν να διαχωρίσουν τους κακοπληρωτές δανειολήπτες, είναι δική τους ευθύνη, επισημαίνοντας πως πολλοί πολίτες κινδυνεύουν να χάσουν την πρώτη τους κατοικία. Έθεσε, επίσης, το ερώτημα πόσες πρώτες κατοικίες χάθηκαν τα τελευταία χρόνια και αν εφάρμοσε σχέδιο προστασίας η κυβέρνηση. Σημείωσε, επίσης, ότι το κράτος έχει αφήσει το θέμα να ρυθμίζεται από τις τράπεζες και ότι οι αναπομπές είναι η υπογραφή του Προέδρου στην αδυναμία της δικής του και της προηγούμενης κυβέρνησης να ελέγξουν τις συνέπειες των πολιτικών τους.
Ο Βουλευτής της ΕΔΕΚ, Μαρίνος Σιζόπουλος, εξέφρασε ικανοποίηση για το γεγονός ότι, έστω και αργά, όπως είπε, η Βουλή μπαίνει στη διαδικασία να λάβει μέτρα, επισημαίνοντας ότι για την κατάσταση που δημιουργήθηκε με τις εκποιήσεις ακινήτων έχει ευθύνη και το Κοινοβούλιο, από την πλειοψηφία του οποίου ψηφίστηκε ο νόμος για τις εκποιήσεις το 2014, ενώ πρόσθεσε ότι η ευθύνη του Κοινοβουλίου έγκειται στο γεγονός ότι για χρόνια δεν ψήφιζε προτάσεις υπέρ των δανειοληπτών.
Ανέφερε, επίσης, ότι η ΕΔΕΚ είχε καταθέσει προτάσεις από το 2015 για καθορισμό συγκεκριμένης αντικειμενικής αξίας ενυπόθηκου ακινήτου ή για προστασία εγγυητών ή για ειδικό δικαστήριο για υποθέσεις εκποιήσεων. Αναφορικά με τις αναπομπές των νόμων από τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας, είπε ότι οι αιτιολογήσεις που δόθηκαν σε μεγάλο βαθμό στερούνται επαρκούς τεκμηρίωσης και ότι εμμέσως πλην σαφώς υποστηρίζονται μέσα από αυτές οι τράπεζες σε βάρος των πολιτών.
Ο Βουλευτής του ΕΛΑΜ, Σωτήρης Ιωάννου, σημείωσε ότι το ΕΛΑΜ από το 2016 τοποθετήθηκε κατά των εκποιήσεων. Επισήμανε ότι αναφορικά με τη δυνατότητα πρόσβασης των δανειοληπτών στη δικαιοσύνη, ψηφίστηκαν προτάσεις νόμου που εξέφρασαν αντικρουόμενες θέσεις και κατέληξε ότι το ΕΛΑΜ θα συνεχίσει να στηρίζει την πρόταση που το ίδιο είχε καταθέσει αρχικά.
Ο Βουλευτής της ΕΔΕΚ, Ηλίας Μυριάνθους, εξέφρασε διαφωνία με την αιτιολόγηση που δόθηκε σε κάποια σημεία των αναπομπών του Προέδρου. Σημείωσε ότι, αν και δεν είναι ικανοποιητικές οι διορθώσεις που έγιναν σε κάποια από τα κείμενα των νόμων, δίνει τη στήριξή του για να βελτιώνουν κάποια θέματα.
Ο Βουλευτής του ΔΗΚΟ, Ζαχαρίας Κουλίας, ανέφερε ότι η κριτική του Προέδρου στους νόμους που ανέπεμψε ήταν τουλάχιστον ατυχής και πρόσθεσε ότι κακώς προχώρησε σε αναφορά των νόμων. Σημείωσε ότι η δυστυχία των πολιτών οφείλεται αποκλειστικά στην Πολιτεία γενικά, κάνοντας αναφορά στην υπόθεση των αξιογράφων, στο θέμα του Συνεργατισμού, αλλά και στα μη εξυπηρετούμενα δάνεια. Είπε ότι με τους νόμους αυτούς η Βουλή προσπαθεί να επανορθώσει τα αμαρτήματά της.
Ο μεμονωμένος σοσιαλιστής Βουλευτής, Κωστής Ευσταθίου, είπε ότι οι εκποιήσεις είναι το μεγαλύτερο σκάνδαλο που έχει γίνει ποτέ στην Κύπρο και σημείωσε ότι σε καμία άλλη σοβαρή χώρα δεν γίνεται εκποίηση ακινήτου, εάν δεν αποδείξει ο πιστωτής ότι έκανε πρόταση αναδιάρθρωσης δανείου, η οποία απορρίφθηκε από τον οφειλέτη. Εξέφρασε στήριξη στα μέτρα που προτείνουν οι νόμοι, αν και τα χαρακτήρισε ημίμετρα, επειδή, όπως είπε δημιουργούν ένα ρήγμα στην ασυδοσία.
Ο Πρόεδρος της Κοινοβουλευτικής Επιτροπής Εσωτερικών, Βουλευτής του ΑΚΕΛ, Άριστος Δαμιανού, σημείωσε ότι, εάν περάσει η λογική πως οποιαδήποτε κυβέρνηση θα κάνει αναπομπές, όταν δεν τη συμφέρει κάτι, και θα επικαλείται αντισυνταγματικότητα, εφόσον το Κοινοβούλιο δεν αντιδράσει, θα συρρικνωθούν τόσο οι εξουσίες του, ώστε να καταλήξει ουραγός και όχι εξουσία. Σημείωσε, ακόμα, ότι η πρόταση που συνυπέγραψαν τον ΑΚΕΛ και το Κίνημα Οικολόγων για τη δυνατότητα πρόσβασης στη δικαιοσύνη είναι κατοχυρωμένη από 13 νομικά κείμενα, αλλά ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας τον αναπέμπει. Κατέληξε ότι κραυγαλέα σύγκρουση συμφέροντος συνιστά το ότι μέσα από τη διαδικασία των εκποιήσεων πέρασε περιουσία Κυπρίων σε άλλα χέρια.
Ο Βουλευτής του ΑΚΕΛ, Χρίστος Χριστοφίδης, σημείωσε ότι η αναπομπή του νόμου που αφορά στη δυνατότητα των δανειοληπτών για πρόσβαση στη δικαιοσύνη, έγινε στη βάση αυθαίρετων πολιτικών και οικονομικών επιχειρημάτων. Αναφερθείς, επίσης, σε συναδέλφους του άλλων κομμάτων, είπε ότι όσοι στηρίζουν την κυβέρνηση, θα πρέπει να απευθύνονται σε αυτή για ζητήματα αιτούνται. Σημείωσε, ακόμα, ότι το ΕΛΑΜ δεν επέρριψε καμία ευθύνη στην κυβέρνηση.
Η Πρόεδρος της Κοινοβουλευτικής Επιτροπής Οικονομικών, Βουλευτής του ΔΗΚΟ, Χριστιάνα Ερωτοκρίτου, ανέφερε ότι με την αποδοχή της αναπομπής και την πρόταση που κατέθεσε το ΔΗΚΟ για τροποποίηση του κειμένου, σκοπός είναι όλοι οι δανειολήπτες που έχουν εξασφαλισμένα τα δάνεια τους με την πρώτη τους κατοικία, χωρίς καν την περίμετρο των €350.000, να μπορούν ανεξαρτήτως της όποιας άλλης διαδικασίας που προβλέπεται στον περί υποθηκεύσεως νόμο, να χρησιμοποιήσουν μία καινούργια διαδικασία.
Έκανε λόγο για ένα καινούργιο νομικό όπλο στα χέρια των δανειοληπτών, ώστε να μπορούν με την παραλαβή της ειδοποίησης για εκποίηση, να αποτείνονται στο δικαστήριο και να εξασφαλίζουν διάταγμα για παραμερισμό της. Είπε ότι το διάστημα των 12 μηνών που προνοείται στην πρόταση νόμου είναι αρκετό χρονικό περιθώριο για να καταστεί ικανός ένας καλόπιστος δανειολήπτης, με την πραγματική του οικονομική δύναμη και δυνατότητα, να αποταθεί και να επιδιώξει την διευθέτηση του χρέους του.
Πρόσθεσε ότι, εάν επιχειρήσει δανειολήπτης να εξαντλήσει αυτά τα περιθώριο, αλλά αντιμετωπίζει έναν πιστωτή που επιδιώκει είναι να του πάρει το σπίτι, τότε θα βρει φραγμό και προστασία στην ανανέωση της ειδοποίησης παραμερισμού.
Ο Κοινοβουλευτικός Εκπρόσωπος του ΑΚΕΛ, Γιώργος Λουκαΐδης, σημείωσε ότι, αν και το πρόβλημα χρονολογείται από το 2015, η προσπάθεια για να δοθούν λύσεις δεν τελειώνει σήμερα και κάλεσε και κυβέρνηση και τράπεζες και ταμεία να συμπεριφερθούν υπεύθυνα.
Ο Βουλευτής του ΔΗΣΥ, Ονούφριος Κουλλά, εξέφρασε τη θέση ότι με τα μέτρα που ψηφίζονται σε νόμους, δεν βοηθούν τους δανειολήπτες στην πράξη και ότι το χρέος τους παραμένει και απλώς σπρώχνεται παραπέρα. Είπε, ακόμα, ότι τίθενται σε κίνδυνο και οι συνεπείς δανειολήπτες και οι εγγυητές και η οικονομία με αυτό τον τρόπο. Πρόσθεσε ότι ο ΔΗΣΥ θέλει να προστατεύσει τη μεγάλη πλειοψηφία που δε φταίει σε τίποτα και ότι μόνο τα σχέδια Εστία και Ενοίκιο αντί δόσης έσωσαν κόσμο, και όχι οι νομοθεσίες.
Έθεσε, επίσης, το ερώτημα γιατί να μην ενισχυθεί ο ρόλος του Χρηματοοικονομικού Επιτρόπου, αντί να παραπέμπονται οι υποθέσεις στο δικαστήριο, ώστε να βρίσκονται λύσεις τουλάχιστον για τους συνεργάσιμους δανειολήπτες. Κάλεσε, επίσης, την κυβέρνηση να φέρει σχέδιο για να στηρίξει αυτές τις περιπτώσεις.
Ο Βουλευτής του ΔΗΣΥ, Αβέρωφ Νεοφύτου, δήλωσε κατά την τοποθέτησή του ότι θα καταψηφίσει την αναπομπή του Προέδρου για τις εκποιήσεις, ζητώντας να μην εκληφθεί ως διαφωνία με την Κοινοβουλευτική του Ομάδα, εξηγώντας ότι δεν ανέμενε την αναπομπή ενός καθ’ όλα συνταγματικού νόμου.
Ο Βουλευτής του ΑΚΕΛ, Άντρος Κυπριανού, έθεσε το ρητορικό ερώτημα τι έγινε με τα δάνεια τεσσάρων δισεκατομμυρίων των δέκα μεγαλύτερων δανειοληπτών και εάν είχαν την τύχη των μικρών δανειοληπτών.
Παράλληλα, η Ολομέλεια έκανε δεκτή και τη αναπομπή του περί ακίνητης ιδιοκτησίας (διακατοχή, εγγραφή και εκτίμηση) τροποποιητικού (αρ. 2) νόμου του 2026, με 26 ψήφους υπέρ, 22 εναντίον 22, αποχή των Βουλευτών της ΕΔΕΚ, Μαρίνου Σιζόπουλου και Ηλία Μυριάνθους. Ο κ. Χριστοφίδης, αιτιολόγησε την καταψήφιση της αναπομπής από την Κοινοβουλευτική του ομάδα, αναφέροντας ότι οι κανονισμοί που ζητήθηκαν σχετικά με την διαχείριση της κρατικής γης, παρουσιάστηκαν για δημόσια διαβούλευση μόλις μία ημέρα πριν τη συνεδρίαση της τελευταίας Ολομέλειας της Βουλής.
ΚΥΠΕ
