Όταν πριν λίγα χρόνια η θερμοκρασία στο Παρίσι ανέβηκε στους 40ο και εκατοντάδες άνθρωποι πέθαναν από θερμοπληξία, οι δημοτικές Αρχές αποφάσισαν να δράσουν.
Δημιούργησαν ένα δίκτυο με κάπου 800 χώρους στην πόλη – πάρκα, δάση, πισίνες, μουσεία– που αποτελούν «νησίδες» δροσιάς, με θερμοκρασίες έως και 4 βαθμούς χαμηλότερες από τους υπόλοιπους χώρους. Οι «νησίδες» συνδέονται –στην πλειοψηφία– με δροσερά μονοπάτια και στόχος είναι κάθε κάτοικος ή επισκέπτης να μπορεί να φτάσει σε μια τέτοια νησίδα εντός επτά λεπτών από εκεί που βρίσκεται. Δηλαδή, σχεδόν κάθε γειτονιά να έχει μια τέτοια υποδομή. Παράλληλα, έχουν τοποθετηθεί 1.200 δημόσιες κρήνες πόσιμου νερού, ώστε οι πολίτες να ενυδατώνονται δωρεάν χωρίς να καταφεύγουν σε πλαστικές συσκευασίες νερού.
Παρόμοιες δράσεις έχουν αναλάβει κι άλλες πόλεις, όπως η Σεβίλλη, η οποία, μεταξύ άλλων, τοποθετεί τέντες και σιντριβάνια, αντικαθιστά δομικά υλικά σε δημόσιους χώρους, φυτεύει δέντρα και φτιάχνει ένα υπόγειο αγωγό για να μεταφέρει δροσερό αέρα στην επιφάνεια με στόχο να μειώσει τη θερμοκρασία μέχρι και 10 βαθμούς.
Στην Καλιφόρνια βάφουν τους δρόμους με μια ανακλαστική λευκή επικάλυψη και στη Νέα Υόρκη, λευκές βάφουν τις ταράτσες. Στη Σιγκαπούρη, αφού πρώτα, τσιμεντώθηκε όλη η επιφάνεια της, τώρα φυτεύουν παντού πράσινο, οριζοντίως και καθέτως.
Τι κάνουμε στις δικές μας πόλεις; Εξακολουθούμε να τσιμεντώνουμε κάθε σπιθαμή γης ενισχύοντας τη θερμότητα. Πριν λίγους μήνες απονεμήθηκε στην Πλατεία Ελευθερίας κρατικό βραβείο αρχιτεκτονικής. Εκτός από τον σχεδιασμό της όμως, πώς λειτουργεί; Αποτελεί αυτό που οι επιστήμονες ονομάζουν αστική θερμονησίδα. Απορροφά την ηλιακή θερμότητα και την εκπέμπει πίσω, έχοντας μετατραπεί σε ένα αφιλόξενο τοπίο. Και το ΓΣΠ που εσχάτως άρχισε να αναδύεται μοιάζει να είναι ένα πάρκο από μπετόν. Άλλο ένα πάρκο από μπετόν στην πρωτεύουσα είναι αυτό του Αγίου Σπυρίδωνα στη Μακαρίου. Στους χάρτες εμφανίζεται πράσινο αλλά στην πραγματικότητα είναι καλυμμένο απ’ άκρη σ’ άκρη με τσιμέντο.
Αν σκεφτείς, λοιπόν, πού να καταφύγεις τέτοιες μέρες για λίγη δροσιά, τα μόνα σημεία που θα σου έρθουν στο νου είναι τα εμπορικά κλιματιζόμενα κέντρα. Κι αυτό κάνουν οι δημότες της Λευκωσίας. Και κάποιοι στο, επίσης, κλιματιζόμενο Πολυδύναμο που άνοιξε τις πόρτες τους στους δημότες εν όψει των καιρικών συνθηκών. Ο κλιματισμός όμως δεν είναι η λύση. Αν και αναπόφευκτος, αποτελεί μέρος του προβλήματος.
Οι ειδικοί είναι σαφείς: Μόνο αν «πρασινίσουμε» το αστικό περιβάλλον θα μειώσουμε την έκθεση σε υψηλές θερμοκρασίες και θα σωθούν ζωές. Μάλιστα, σύμφωνα με τα στοιχεία του Περιβαλλοντικού Προγράμματος του ΟΗΕ, αν απλώς φυτεύαμε δέντρα στους δρόμους των πόλεων, θα μειωνόταν η θερμοκρασία κατά 1 βαθμό Κελσίου για 77 εκατ. ανθρώπους.
