Στην COP28, στο Ντουμπάι, πήγαν βασιλείς και πρόεδροι κρατών με τις κουστωδίες τους, φωτογραφήθηκαν, φάγαν, ο Κάρολος φορούσε γραβάτα με ελληνικές σημαίες οπότε τράβηξε όλα τα φώτα της δημοσιότητας, όλοι μίλησαν. Είμαι περίεργη να μάθω τι είπε η Κύπρος [η μισή] για τα περιβαλλοντικά της επιτεύγματα, εκτός από την πρόταση της για τον θαλάσσιο αγωγό!
Περί Ακάμα. Είδαμε μπουλντόζες ν’ ανοίγουν λεωφόρους, τη βόλτα του Υπουργού ο οποίος σημείωσε ότι όλα βαίνουν ομαλώς. Αυτοκινητόδρομοι, με τοίχους αντιστήριξης, είδαμε κόλπους για λεωφορεία πάνω σε εκτάσεις από αόρατους και σχινιές. Και εδώ αόρατα και ορατά πράγματα. Της μόδας φαίνεται, και πάει πακέτο με το trendy απολιτίκ. Ουδείς φταίει, ναι, έγιναν λάθη και θα τα επαναφέρουμε. Δημόσιον έργον η ανάπτυξη του Ακάμα! Διαφάνεια, υπευθυνότητα για τα πεπραγμένα;
Τι θέλουν τέλος πάντων να κάμουν στον Ακάμα, το μοναδικό εθνικό πάρκο του τόπου; Το άλλο είναι κατεχόμενο! Προφανώς θέλουν κάτι που παραπέμπει στο City of Dreams με pleasure driving, ακριβά ξενοδοχεία, αυτοκινητάκια ηλεκτρικά και Κυπραίους ντυμένους με τσέστους και συριζοποδίνες, να κυκλοφορούν και να προσφέρουν λίζα και ζιβανία ως τοπικά εκθέματα; Ένα πάρκο Disney land; Τι στο καλό θέλουν να κάνουν και δεν το μολογούν. Τι στοίχισε το έγκλημα, τι θα στοιχίσει η επαναφορά, ποια η καταστροφή, πόση βλάστηση χάθηκε, πόσο αλλοιώθηκε το τοπίο; Ποιος πληρώνει;
Όλα έγιναν παράνομα και κατά παράβαση των όρων, έγινε διοικητική έρευνα εκ των έσσω! Ουδείς φέρει ευθύνη. Όπως τα διαβατήρια ένα πράμα, αντί φυλακή, rebranding πρότειναν για να καθαρίσουμε την τάτσα.
Λάθη έγιναν, είπαν. Για να γίνουν λάθη πάει να πει ότι κάποιος φταίει, κάποιος φέρει την ευθύνη της μετατροπής του Ακάμα σε πάρκο Pleasure drive! Το οποίο ξεκίνησε και αν δεν ήταν οι ευαισθητοποιημένοι πολίτες που πήγαν επιτόπου χαμπάρι δε θα παίρναμε! Κρατάει χρόνια αυτή η κολόνια, ήμασταν νέοι και γεράσαμε! Θυμάμαι τις μάχες των Φίλων του Ακάμα, τις κινητοποιήσεις σε χρόνους δύσκολους, το πάλεψαν τόσες φορές, και ας το παραδεχτούμε είναι αυτοί που δημιούργησαν σε μεγάλο βαθμό τη συνείδηση για την προστασία του Ακάμα.
Πρέπει να προστατέψουμε τον Ακάμα [και όχι μόνον] από την «ανάπτυξη» που είναι συνώνυμη με την Αγία Νάπα, τη Λεμεσό, τη λεωφόρο των Τάφων των Βασιλέων, τις μαρίνες και οτιδήποτε φέρνει ππαρά. Ανάθεμα κι αν αυτό επιφέρει την καταστροφή ή την αλλοίωση του μισού νησιού. Δώρο χριστουγεννιάτικο στους «παράγους» του τουρισμού, το βιβλίο του Ανδρέα Φιλίππου: Η εγκατάλειψη και η φθορά του Κυπριακού Τοπίου.
Ο Ακάμας χρειάζεται ουσιαστική προστασία ως το κατ’ εξοχήν εθνικό πάρκο της Κύπρου. Τόσο απλό. Κάποιος επιλέγει συνειδητά να πάει εκεί για να περπατήσει, να χαρεί τη φύση, να δει πουλιά, να δει ακρογιαλιές δαντελωτές, να δει μια διαφορετική Κύπρο. Οι περισσότεροι τουρίστες αυτό θέλουν, κάτι που δεν καταλάβαμε, επιμένουμε σε ένα μοντέλο «ανάπτυξης» που είναι πεπαλαιωμένο και καταστρεπτικό .
Τον Ακάμα έχουμε μόνο [για την ώρα] και τον θέλουμε και ακέραιο και αμόλυντο και δε χωρά ούτε λεωφορείο, ούτε κιόσκι με σουβενίρ λευκαρίτικα, νερό και στίκερς «I love Cyprus» για το ψυγείο! Δεν υπάρχει καμία ανάγκη για καταλύματα για τουρίστες για να βλέπουν πώς κάμνουμε χαλούμι, και άλλα φαιδρά που ακούσαμε. Να τον αφήσουν στην ομορφιά του, να καταγράψουν οι επιστήμονες τις ακρογιαλιές του, τις σπηλιές, την πανίδα, τη χλωρίδα, και πάνω από όλα ν’ απαγορεύσουν κάθε «ανάπτυξη» δια νόμου. Οι επισκέπτες όταν τελειώσουν την περιδιάβασή τους, ας πάνε σε ένα ταπεινό κιόσκι εκτός πάρκου και εκεί θα βρουν τσίπς, κουδαμέ και σουτζούκο και χάρτες και βιβλία για το Πάρκο!
Το φλέγον θέμα για πώς θα αποζημιώσουν τους κατοίκους που έχουν γη μέσα στον Ακάμα το συζητάμε όπως το Κυπριακό, εδώ και πενήντα χρόνια. Χωρίς να έχουμε το θάρρος να πούμε τις αλήθειες και να σταθούμε δίπλα στο δημόσιο συμφέρον που είναι ο τόπος, και όχι η ιδιωτική ιδιοκτησία.
Πριν από λίγες μέρες πήγα στον Ποταμό του Λιοπετριού. Τούτος ο ποταμός ήταν η αιτία να ξεκινήσω να γράφω στον Φ, μιλάμε για πριν πολλά- πολλά χρόνια, γιατί μου είχε κάμει εντύπωση η ομορφιά του τοπίου. Είδα έναν τόπο ξεντερισμένο, κυριολεκτικά του βγάλαν τα σπλάχνα…. Ο ποταμός εισέρχεται ακόμη, κατάστρεψαν ό,τι φυσικό υπήρχε: τους καλαμιώνες, τους ευκάλυπτους, πάνε οι βράχοι, πάει η ιδέα του ταπεινού αλιευτικού καταφυγίου που μάς πρόσφερε φρέσκο ψάρι, όχι σούσι λαβρακιού!
Υπάρχουν ακόμη κάτι παράγκες πάνω σε πασσάλους μέσα στη θάλασσα. Κι αυτό προφανώς δημόσιο έργο! Ανάπλαση λέγεται! Τρία χρόνια ταλαιπωρούν τον κόσμο, σκάβουν, τρυπούν, αλλοιώνουν ό,τι έχει και δεν έχει ο τόπος.
Και μετά ο Κουμής λέει με στόμφο ότι ο τουρισμός μας φέτος έχει ξεπεράσει κάθε επιτυχία! Στο μυαλό του. Όχι στο δικό μας. Δεν μπορούμε να έχουμε παντού μαρίνες [τρομάρα μου], μια που ναυτικό τουρισμό, ας είμαστε ειλικρινείς, δεν έχουμε. Ναυτικό τουρισμό έχει το Αιγαίο και τα νησάκια του και οι Δαλματικές ακτές. Ναυτικό τουρισμό θα έχει η βόρεια Κύπρος, όταν με το καλό επανενωθούμε, γιατί ο έμπειρος και σωστός ιστιοπλόος κάνει ακτοπλοΐα, δεν ανοίγεται στα ανοικτά πελάγη, αλλά αρέσκεται να βλέπει στεριά ένθεν και ένθεν για λόγους ασφάλειας.
*Άρθρο του Δημήτρη Σουλιώτη στον Φιλελεύθερο. 12/5/1974
Ελεύθερα, 10.12.2023