Πριν από λίγο καιρό, ο Διοικητής της Τράπεζας της Ελλάδος, Γιάννης Στουρνάρας, δήλωσε πολύ καθαρά ότι ως κράτος και ως πολίτες, ξοδεύουμε πολύ περισσότερα απ’ όσα εισπράττουμε. Πιο πεζά, ό,τι καταλήγουν στην τσέπη μας πολύ λιγότερα απ’ όσα δαπανούμε. Τη θυμάμαι αυτήν την εξίσωση από τότε που άρχισα να καταλαβαίνω και να αγαπώ τα μαθηματικά.
Κι όταν, σχεδόν ταυτόχρονα, μπήκε και η παράμετρος της πολιτικής στην εξίσωσή μου, προβληματιζόμουν που η προτιμητέα λύση έγερνε σχεδόν πάντα υπέρ της αύξησης του εισοδήματος των πολιτών, χωρίς όμως να συνοδεύεται αυτό ταυτόχρονα και από την αυτονόητη μείωση των δαπανών μας – δηλαδή, υπέρ μιας στοιχειώδους οικονομίας. Να βάζαμε και μερικά φράγκα στην άκρη. Αυτό που οι παλιότεροι, πιο συνετοί και λιγότερο άπληστοι από εμάς, ονόμαζαν «αποταμίευση».
Για αυτούς τους λόγους ξεχωρίζω ως Πρόσωπο της Ημέρας σήμερα τον υπουργό Οικονομίας της Ελλάδος, Κωστή Χατζιδάκη. Ο οποίος, εξηγώντας την περασμένη εβδομάδα στη Γενική Συνέλευση τουΣυνδέσμου Ελληνικών Βιομηχανιών Τροφίμων, γιατί δεν προτίθεται να ικανοποιήσει το αίτημα για μείωση του συντελεστή ΦΠΑ, πρόταξε δύο επιχειρήματα:
1. Ότι δεν είναι διατεθειμένος να διακινδυνεύσει τη δημοσιονομική ισορροπία για μια μείωση, που είναι αμφίβολο αν θα περάσει στον καταναλωτή.
2. Ότι δεν θέλει να ενθαρρύνει περαιτέρω τηνκατανάλωση, η οποία ήδη είναι υψηλή ως ποσοστό του ΑΕΠ. Ένα σχόλιο που ασφαλώς δεν έγινε τυχαία.
Το ’πα και πριν: Ο Έλληνας προτιμά να του δίνεις ένα εξτρά «επίδομα» για να αδειάσει τα ράφια των σουπερμάρκετ και να γεμίσει τα δικά του στο σπίτι, παρά να μειώσει τη σπατάλη και τη λαιμαργία του.
Κάθε φορά που περιφέρομαι σε συγκεντρώσεις διαμαρτυρίας κατά της ακρίβειας (που ασφαλώς και υπάρχει και θα αναφερθώ σε αυτή στη συνέχεια) και ακούω το σύνθημα «πεινάμε», κοιτάζω γύρω μου και – μα την αμαρτία μου, δεν βλέπω κανέναν λιπόσαρκο άνθρωπο!
Ναι, είμαστε χουβαρντάδες. Ναι, είμαστε καλομαθημένοι στα πολλά. Και ναι, κουβαλάμε μέσα μας το «κατοχικό σύνδρομο» – τότε που οι γονείς, οι γιαγιάδες και παππούδες μας έκοβαν αγριόχορτα στις άκρες των δρόμων και τα έτρωγαν με δυο σταγόνες λάδι και λεμόνι για «να λαδώσει το έντερό μας», έλεγαν.
Απομεινάρι της κατοχής είναι ακόμα το γάλα εβαπορέ, σκεφθείτε! Ένα προϊόν που δεν ξέρω γιατί και πώς ακόμα πουλάει. Ταυτόχρονα, όμως, έχουμε και μια εντυπωσιακή στροφή σήμερα προς γάλατα αμυγδάλου και καρυδιών σε χίλιες-δυο παραλλαγές, «δίχως επιπρόσθετα σάκχαρα» ή/και οικολογικούς ξηρούς καρπούς, όπως και σε προϊόντα νηστίσιμα και χωρίς γλουτένη ακόμα κι αν δεν πάμε στην Εκκλησία να μεταλάβουμε, ή κι αν δεν έχουμε δυσανεξία στο κανονικό γάλα…
Όταν λοιπόν ο έμπορας έχει μπροστά του αυτό το προφίλ πελάτη, γιατί να κρατήσει τις τιμές του χαμηλές; «Προσφορά και ζήτηση», αντιτείνει. Και Why not?
Έχει μαλλιάσει η γλώσσα μου απαντώντας σε αυτό το Why Not. Και το επιχείρημα είναι απλό: Επιχειρηματικότητα δίχως ηθική, είναι συνταγή μαφίας! Π.χ., δεν μπορείς να πουλάς εμφιαλωμένο νερό στην έρημο 10 φορές πιο πάνω απ’ ότι στον Βόρειο Πόλο. Πούλα το «τσιμπημένο», αλλά μην δαγκώνεις τον πελάτη!
Όσο «δεδομένο» κι αν τον έχεις. Όσο άπληστος κι αν ξέρεις ότι είναι. Όσο ξένος είναι με την ιδέα της «εξοικονόμησης» και της «λιτότητας»
Ανάρτηση της Ημέρας, στο Facebook, από τον φίλο Στέλιο Τακετζή από τη Νέα Υόρκη, που εργάζεται σε ναυτιλιακή εταιρεία, είναι παραγωγός στον ελληνόφωνο σταθμό «Κόσμος» και τον φιλοξενούμε κατά καιρούς στην εκπομπή μας. Γράφει:
«Συγχαρητήρια στον μπασκετικό Παναθηναϊκό για το έβδομο Ευρωπαϊκό κύπελλο. Κάθε επιτυχία Ελληνικής ομάδας μας γεμίζει χαρά. Βέβαια πρέπει να πω πως απεχθάνομαι την ιδιοκτησία της ομάδας, αλλά αν η ιδιοκτησία ήταν κριτήριο, πολλοί από μας δεν θα είχαμε ομάδα να υποστηρίξουμε.» So true, Stelios…
Και, Αριθμός της Ημέρας: Τον αναφέρει σε μια σκέψη του στο Χ (πρώην Twitter) ο εικονιζόμενος, σπουδαίος Αμερικανός ηθοποιός, Κιάνου Ριβς: «Είμαι σε ένα στάδιο στη ζωή μου, που έχω επιλέξει να μένω έξω από αντιπαραθέσεις και καβγάδες. Ακόμα κι αν μου πεις ότι 1+1=5, δεν θα αντιδικήσω μαζί σου. Θα σου πω δίκιο έχεις φίλες. Καλή διασκέδαση…»