Υπάρχει μια μεγάλη εικόνα σε αυτές τις προεδρικές εκλογές. Την περιγράφουν πάνω από 40 δημοσκοπήσεις (ρεκόρ, λένε) και εδώ και μήνες είναι αναλλοίωτη. Ανεξαρτήτως διαφοροποιήσεων που η κάθε δημοσκόπηση, ή η κάθε εταιρεία, παρουσιάζει, η μεγάλη εικόνα παραμένει και απ’ ό,τι λένε δημοσκόποι, στατιστικολόγοι, εκλογολόγοι είναι αδύνατο να αλλάξει στις μέρες που απομένουν μέχρι την κάλπη. Μόνο οι πολιτικοί ισχυρίζονται ότι μπορεί να αλλάξει αυτή η εικόνα, αλλά αυτοί έχουν τους λόγους τους και είναι άσχετοι με αριθμητικές.
Η μεγάλη εικόνα, λοιπόν, λέει δυο τινά: 1. Ότι ο Νίκος Χριστοδουλίδης είναι βέβαιο ότι θα περάσει στο δεύτερο γύρο. 2. Ότι όποιος κι αν είναι ο αντίπαλός του στο δεύτερο γύρο εκλέγεται. Επομένως, αυτό που απομένει είναι να κριθεί από το λαό ποιος από τους άλλους δυο ισχυρότερους υποψήφιους θα αναμετρηθεί με τον Χριστοδουλίδη τη δεύτερη Κυριακή.
Φυσικά, αυτά τα λένε οι δημοσκοπήσεις και μόνο. Διότι, αν ήταν να εκλέγεται Πρόεδρος με τις δημοσκοπήσεις δεν θα χρειαζόταν να σπαταλήσουμε και κάμποσα εκατομμύρια για να γίνουν εκλογές. Όμως η δημοκρατία λειτουργεί ανεξαρτήτως δημοσκοπήσεων ή πολιτικών αναλύσεων. Πάντως, έστω και με τα δεδομένα των δημοσκοπήσεων, αυτοί που έχουν τεράστιο πρόβλημα είναι τα δύο μεγάλα κόμματα. Και η μάχη που δίνεται τώρα είναι για να φανεί στην πράξη ποιο από τα δυο θα έχουν το λιγότερο πρόβλημα από τη Δευτέρα 6 Φεβρουαρίου.
Αλλά, αυτό αφορά τις κομματικές ηγεσίες, δεν αφορά το λαό. Και οι κομματικές ηγεσίες δεν πήραν το μήνυμα του λαού σε όλες τις προηγούμενες εκλογικές αναμετρήσεις. Έβλεπαν κάθε φορά την αποχή να αυξάνεται, έκαναν σχόλια για να διαβεβαιώσουν ότι πήραν το μήνυμα της απαξίωσης και της αδιαφορίας, αλλά την επόμενη μέρα το ξεχνούσαν. Διότι, δεν τους ενδιέφερε το ότι απομάκρυναν από κοντά τους δεκάδες χιλιάδες πολίτες – ψηφοφόρους. Δεν τους ενδιέφερε, διότι η αποχή δεν τους επηρεάζει ουσιαστικά. Απλώς άφησαν δεκάδες χιλιάδες πολίτες να αδιαφορούν και συνέχισαν την κομματοκρατία τους με τους υπόλοιπους.
Σήμερα, όμως, αυτό το μήνυμα έπεσε στα κεφάλια τους και δεν μπορούν να το αγνοήσουν. Αγνόησαν όλους τους προηγούμενους μήνες και τη δουλειά που έκανε ο κ. Χριστοδουλίδης, διότι πίστευαν ότι έχουν τους μηχανισμούς να τον ανακόψουν. Μάλλον, για να το πω πιο ωμά, πίστευαν ότι έχουν δεμένους οπαδούς οι οποίοι δεν θα εγκαταλείψουν το κόμμα. Μπορεί να το πιστεύουν ακόμα. Άκουγα προχτές έναν εκπρόσωπο του ΔΗΣΥ, που έλεγε στην τηλεόραση: «Ο αέρας στα πανιά του Αβέρωφ Νεοφύτου είναι τέτοιος…». Δηλαδή, ότι ανεξάρτητα από τις δημοσκοπήσεις, σήκωσαν τα πανιά, τα φούσκωσε ο αέρας και πάνε φορτσάτοι για τη νίκη. Σχολίαζε αριθμούς δημοσκοπήσεων ο άνθρωπος κι έβλεπε αέρα στα πανιά τους (άνεμο στη βράκα σου κι αέρα στα πανιά σου, που έλεγε κι η γιαγιά μου).
Ποια είναι η ουσία, όμως, που δεν τους απασχολεί. Ότι την πρώτη Κυριακή των Προεδρικών του 2018, 154.925 πολίτες δεν πήγαν να ψηφίσουν και τη δεύτερη Κυριακή δεν πήγαν 143.401 πολίτες. Αυτή είναι η μεγάλη αποτυχία των κομμάτων. Την οποία προφανώς διάβασε ο Χριστοδουλίδης, κινήθηκε πίσω από την πλάτη τους και κυριολεκτικά τους έπιασε στον ύπνο. Τώρα, τον περιμένουν να ξεφουσκώσει, λένε. Χτες, μια κομματική εφημερίδα είχε τίτλο: «Ξεφουσκώνει ώρα με την ώρα». Θα τελειώσουν οι εκλογές κι αυτοί θα περιμένουν να ξεφουσκώσει ο Χριστοδουλίδης.
Τα ποσοστά που εμφανίζονται σήμερα στις δημοσκοπήσεις είναι σίγουρο ότι θα αλλάξουν στην κάλπη. Και η αγωνία είναι πλέον για να δούμε ποιος θα είναι πρώτος και ποιος δεύτερος. Αλλά, για να μην εκλεγεί Πρόεδρος ο Χριστοδουλίδης πρέπει, είτε οι άλλοι δύο υποψήφιοι να πείσουν τις δεκάδες χιλιάδες πολίτες της αποχής να πάνε στην κάλπη και να ψηφίσουν μόνο αυτούς (και ούτε μία ψήφο στον Χριστοδουλίδη), είτε να συμφωνήσουν ΔΗΣΥ και ΑΚΕΛ να συνεργαστούν, και στον Β’ γύρο να στηρίξουν όποιον περάσει δεύτερος. Υπάρχει περίπτωση να γίνει είτε το ένα, είτε το άλλο;
Υ.Γ. Λένε τώρα ότι έχουμε ρεκόρ υποψηφιοτήτων και μπορεί κι αυτοί να επηρεάσουν το αποτέλεσμα. Μπορεί, ναι. Αλλά μπορούν τόσο όσο να ανατρέψουν τη μεγάλη εικόνα; Για την ιστορία να σημειώσουμε ότι: Σε αυτές τις εκλογές έχουμε 14 υποψήφιους, το 2018 είχαμε 9 υποψήφιους, το 2013 είχαμε 11, το 2008 είχαμε 9 και το 2003 είχαμε 10. Δεν ήταν και λίγοι. Και πάντα, πέρα από τους τρεις – τέσσερις βασικούς υποψήφιους οι υπόλοιποι έπαιρναν 0,1%, 0,2%, 0,6%. Για παράδειγμα, το 2013 κοτζάμ Πραξούλα Αντωνιάδου, πρόεδρος κόμματος, πήρε 0.61% (2.678 ψήφους). Όταν τώρα βλέπω δημοσκόπηση, να δίνει 1% (μιλάμε για χιλιάδες ψήφους) σε κάποιον υποψήφιο, που ήρθε από το πουθενά και δεν είναι σίγουρο ότι θυμούνται πολλοί ότι είναι υποψήφιος, πρέπει να το πάρω στα σοβαρά; Ε, μη λέμε κι ό,τι θέλουμε.
