Στην επιστολή του προς τους ηγέτες των κομμάτων, με την οποία τους ενημερώνει για την πρόθεσή του να προχωρήσει σε εγκαθίδρυση ενός Συμβουλίου Εθνικής Ασφάλειας, ο Πρόεδρος Χριστοδουλίδης σημειώνει πως υπάρχει «ανάγκη συστάσεως ΣΕΑ στην Κυπριακή Δημοκρατία». Σύμφωνα με τον ΠτΔ «η καθημερινή εμπειρία της διακυβέρνησης στην Κύπρο, εδώ και πολλά χρόνια καταδεικνύει ότι υπάρχει ανάγκη για μεγαλύτερο και συστηματικότερο συντονισμό των κρατικών υπηρεσιών και αρχών, που εμπλέκονται σε ζητήματα ασφάλειας, με την ευρεία έννοια της, και σε ζητήματα εξωτερική πολιτικής».
Όπως εξηγεί ο Πρόεδρος «ένα ΣΕΑ είναι κρατικό όργανο το οποίο έχει συνήθως συμβουλευτική, σχεδιαστική και συντονιστική αρμοδιότητα, κάποτε δε, αναλόγως και του συνταγματικού συστήματος της χώρας, έχει και εξουσία λήψης αποφάσεων στους τομείς των αρμοδιοτήτων του». Και προσθέτει πως τομείς αρμοδιοτήτων είναι η εθνική ασφάλεια, η άμυνα, η εξωτερική πολιτική.
Ως εδώ η προσέγγιση δεν διαφέρει από τα όσα θα διαβάσει κανείς για τα αντίστοιχα ΣΕΑ άλλων χωρών, όπως για παράδειγμα το πολύ γνωστό Συμβούλιο Εθνικής Ασφάλειας των ΗΠΑ, το οποίο συστάθηκε το 1947, αλλά και του γειτονικού μας Ισραήλ που είναι πολύ πιο πρόσφατη η λειτουργία του. Και ουδείς αμφισβητεί την ανάγκη ύπαρξης και λειτουργίας ενός ΣΕΑ και στην περίπτωση της Κύπρου. Η εμπειρία άλλων χωρών που έχουν εφαρμόσει εδώ και δεκαετίες έναν ανάλογο θεσμό δείχνουν και την σημασία του.
Όμως πριν η Κύπρος αποφασίσει εάν θέλει να συσταθεί ένα ΣΕΑ, επικαλούμενη την εμπειρία άλλων χωρών, θα πρέπει να αποφασίσει εάν όντως είναι έτοιμη για την ύπαρξη και λειτουργία ενός τόσο σημαντικού θεσμού. Η ηγεσία του τόπου θα πρέπει να απαντήσει στο πρώτο και βασικό ερώτημα: Θέλει η Κύπρος ένα πραγματικό ΣΕΑ ή μια ομάδα πολιτικών μελετών;
Γιατί πολύ φοβόμαστε ότι αυτό που στο τέλος-τέλος θα αποκτήσει η Κύπρος, δεν θα είναι ένα πραγματικό Συμβούλιο Εθνικής Ασφάλειας αλλά ένα γραφείο μελετών που θα ετοιμάζει κάποια κείμενα προς την πολιτική ηγεσία τα οποία θα προσεγγίζει, όχι στη βάση των πραγματικών κινδύνων που αντιμετωπίζει η χώρα, αλλά στη βάση των ιδεολογικοπολιτικών πιστεύω ενός εκάστου κομματάρχη και πολιτικού κόμματος. Γι’ αυτό προ της αποφάσεως για τη σύσταση ενός ΣΕΑ, θα ήταν ενδεχομένως πιο χρήσιμο κα παραγωγικό, εάν σύσσωμη πολιτική ηγεσία καθόταν κάτω και προχωρούσε σε αναγνώριση των κινδύνων που διατρέχει η Κυπριακή Δημοκρατία. Και παράλληλα με την αναγνώριση των κινδύνων θα πρέπει να αναγνωρίσει και από ποια χώρα κινδυνεύει άμεσα και με ποιους βρίσκεται σε εμπόλεμη κατάσταση.
Εάν ρωτήσει κανείς το σύνολο της πολιτικής ηγεσίας, σίγουρα η απάντηση που θα λάβει, είναι πως η Κύπρος κινδυνεύει από τον τουρκικό επεκτατισμό. Πέραν όμως αυτού, πόσοι άραγε θα δηλώνουν επισήμως και δημόσια ότι η Κύπρος είναι σε μια εμπόλεμη κατάσταση με την Τουρκία; Αν πάρουμε το παράδειγμα άλλων χωρών που έχουν σήμερα το δικό τους ΣΕΑ, όπως για παράδειγμα το γειτονικό Ισραήλ, πέραν από τη γενική προσέγγιση από ποιους κινδυνεύει προχωρά και σε πιο συγκεκριμένη διαπιστώσεις, όπως είναι για παράδειγμα το Ιράν. Λαμβάνοντας παράλληλα και συγκεκριμένα μέτρα αντιμετώπισης των κινδύνων που προκύπτουν από τη δράση του Ιράν κατά του Ισραήλ. Εν ολίγοις το Ισραήλ αναγνωρίζει το Ιράν ως εχθρό του και ανάλογα αντιδρά.
Επιστρέφοντας πίσω στη δική μας κυπριακή πραγματικότητα: Είναι έτοιμη η ηγεσία του τόπου να αναγνωρίσει την Τουρκία ως εχθρό της Κυπριακής Δημοκρατίας και κατ’ ανάλογο τρόπο να προχωρήσει στη λήψη αποφάσεων; Και αν το πράξει αυτό τότε ένα ΣΕΑ είναι αναγκαίο στο να αναλύσει όλα τα δεδομένα και αναλόγως να καθοδηγήσει την πολιτική ηγεσία στο τι είναι αυτό που συμφέρει περισσότερο τον τόπο. Όμως την ίδια ώρα θα πρέπει να απαντηθεί και το ερώτημα σε σχέση με τους Τουρκοκύπριους, και το που εντάσσονται. Εάν δηλαδή θεωρούνται προέκταση της Τουρκίας ή είναι κομμάτι της Κυπριακής Δημοκρατίας με το οποίο μπορεί να υπάρξει συνεργασία και να αντιμετωπιστεί ένας κοινός εχθρός.
Καλό είναι να υπάρξει ο απαραίτητος και αναγκαίος προβληματισμός πριν την τελική απόφαση. Η ηγεσία να αποφασίσει εάν θέλει ένα πραγματικό ΣΕΑ ή εάν βολεύεται με ένα γραφείο μελετών.
