Σήμερα ψηφίζουμε αλλά μάλλον δεν εκλέγουμε. Με το νέο σύστημα της απλής αναλογικής, το οποίο «πέρασε» από την προηγούμενη Βουλή ο Τσίπρας πριν πέσει, η εκτιμώμενη ως τώρα δύναμη των κομμάτων δεν επιτρέπει σχηματισμό κυβέρνησης.
Για να γίνει αυτό, θα πρέπει να υπάρξει ένας συνασπισμός κομμάτων, το ποσοστό των οποίων να «βγάζει» τουλάχιστον 151 βουλευτές, από τους 300 που αποτελούν την σύνθεση του κοινοβουλίου.
Σύμφωνα με την πιο πρόσφατη δημοσκόπηση της Metron Analysis, στην πρόθεση ψήφου η ΝΔ παίρνει 36,2% που αντιστοιχεί σε 121 έδρες, ο ΣΥΡΙΖΑ 28% (94), το ΠΑΣΟΚ 10,3% (34), ΚΚΕ 7,4% (25), Ελληνική Λύση 3,3% (11) και ΜεΡΑ 25 4,4% (15).
Με αυτά τα δεδομένα, μόνο ΝΔ και ΠΑΣΟΚ μπορούν μαζί να σχηματίσουν κυβέρνηση συνεργασίας, με πλειοψηφία 155 εδρών – κάτι που θεωρείται, και εί, αρκετά οριακό για τα ελληνικά δεδομένα.
Για να σχηματίσει κυβέρνηση ο ΣΥΡΙΖΑ, ως δεύτερο κόμμα, πρέπει να συμμαχήσει με σχεδόν όλους τους άλλους – κάτι μάλλον απίθανο, αφου ΚΚΕ, Βαρουφάκης (ΜεΡΑ25) και Βελόπουλος (Ελλ. Λύση), έχουν ήδη αρνηθεί κατηγορηματικά, «ούτε με σφαίρες».
Άρα: Κάνει την προσπάθεια ο Μητσοτάκης, παίρνοντας την 1η εντολή σχηματισμού κυβέρνησης από την ΠτΔ κ. Σακελλαροπούλου, που μάλλον θα αποβεί άκαρπη, αφού ο Ανδρουλάκης του ΠΑΣΟΚ έβαλε όρο, και σε αυτόν και στον Τσίπρα, ότι για να συνεργαστεί μαζί τους δεν θέλει κανέναν από τους δύο πρωθυπουργό. Κάτι που αποκλείεται.
Επομένως, το πιο πιθανό είναι να πάμε σε 2ο γύρο, αφού βεβαίως συγκροτηθεί πρώτα σε σώμα η Βουλή και, όταν αποτύχουν οι διερευνητικές εντολές, να δηλών κηρύξει νέες εκλογές.
Που όμως, θα γίνουν με άλλο σύστημα. Αυτό της ενισχυμένης αναλογικής. Κάτι που καθιστά σχεδόν αδύνατο να μην υπάρξει τότε κυβέρνηση αυτοδύναμη.
Ο Μητσοτάκης πιστεύει ότι θα είναι η δική του, και για αυτό δεν επιθυμεί συνεργασία με το ΠΑΣΟΚ από τον πρώτο γύρο. Τον διευκολύνει να πει το «όχι» στην Πρόεδρο της Δημοκρατίας όταν ερωτηθεί «τα καταφέρατε;». Θα τον δυσκολέψει όμως αν τυχόν ο Ανδρουλάκης πάρει πίσω τους όρους του και του πει «εντάξει συμμετέχω, και με σένα πρωθυπουργό». Ε, σε αυτήν την περίπτωση δεν λες εύκολα «όχι»
Υπάρχουν όμως πάντα οι λεγόμενες «γκρίζες εκλογικές περιοχές». Η μεγαλύτερη είναι αυτή των αναποφάσιστων, που φέρεται να πιάνει έναν χώρο από 8% έως και 10%. Η άλλη αφορά τον αριθμό των κομμάτων που δεν θα περάσουν το όριο του 3% στον 1ο γύρο, και που θα κατευθύνουν τις όχι σίγουρες ψήφους τους στον 2ο, όπου εκ των πραγμάτων οι πολίτες θα ξέρουν ότι θα πρέπει να εκλέξουν κυβέρνηση.
Αξιοσημείωτο είναι τέλος και το γεγονός ότι στις σημερινές εκλογές της 21ης Μαΐου 2023 θα ψηφίσουν για πρώτη φορά περίπου 430.000 νέοι, ηλικίας από 17 έως 21 ετών. Και δεν ξέρουμε (α) πόσοι θα πάνε πράγματι στις κάλπες (αφού μήνα Ιούνιο, πολλοί από αυτούς κάνουν εποχικές δουλειές σε τουριστικές επιχειρήσεις, και ίσως δεν καταφέρουν να πάνω στις περιφέρειές τους να ψηφίσουν), και (β) προς ποία κόμματα θα κατευθυνθεί η ψήφος τους;
Κρατάμε δύο πράγματα: Ένα, ότι η προηγούμενη κυβέρνηση ψήφισε νέο εκλογικό νόμο που εκ της φύσεώς του (της αναλογικής) ενθαρρύνει την συνεννόηση και συνεργασία μεταξύ των κομμάτων, αλλά κανείς επί του παρόντος δεν δείχνει να πιστεύει καν στη συναίνεση.
Και δύο, ότι γενικά περάσαμε μια σχετικά υποτονική προεκλογική εκστρατεία, χωρίς τις αγριάδες του παρελθόντος. Ο λόγος είναι απλός: Ο κόσμος δεν γουστάρει τις στείρες αντιπαραθέσεις του περιβάλλοντος. Θέλει να εμπιστευτεί κάποιον που, σε περιόδους κρίσεως, αβεβαιότητας και ακρίβειας, θα είναι ο πιο κατάλληλος να τον στηρίξει.
Εικονογράφηση: Πίνακας του Theopkilus Lantes Mills, με τίτλο Rigged Elections, δηλαδή Νοθευμένες Εκλογές.