
Ως διαπραγματευτής της Πολιτικής μου Ομάδας στη διαμόρφωση του μεγαλύτερου χρηματοδοτικού εργαλείου της ΕΕ, του Μηχανισμού Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας, γνωρίζω το νομοθετικό κείμενο και συνέβαλα προσωπικά στη συμπερίληψη διαφόρων αναφορών π.χ. μεγαλύτερη προσοχή στα νησιά και τις απομονωμένες περιοχές λόγω ιδιαιτεροτήτων που αντιμετωπίζουν, έμφαση στην κοινωνική διάσταση (και όχι μόνο οικονομική) και στη διαβούλευση των Κυβερνήσεων με τους κοινωνικούς εταίρους για συγκρότηση κάθε Εθνικού Σχεδίου Ανάκαμψης κ.ά.
Βάσει του όλου σχεδιασμού, η ΕΕ δανείζεται από τις αγορές (εξασφαλίζοντας ευνοϊκότερους όρους παρά κάθε κράτος ξεχωριστά) και στη συνέχεια χρηματοδοτεί τα κράτη με χορηγία κι επιπλέον με δάνειο, στη βάση συμφωνημένων κριτηρίων και επιλέξιμων τομέων. Έτσι, κάθε κράτος έχει καταρτίσει δικό του Σχέδιο (Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας), θέτοντας τις προτεραιότητες σε μεταρρυθμίσεις και επενδύσεις, λαμβάνοντας υπόψη τις σχετικές αξιολογήσεις/συστάσεις της ΕΕ ανά κράτος, τους διάφορους στόχους (πράσινη ανάπτυξη, ψηφιακό μετασχηματισμό και κοινωνικό κράτος), και με δυνατότητα επιλογής έργων βάσει ιδιαίτερων αναγκών, χωρίς προ-αποκλεισμούς. Επισημαίνεται ότι, κατόπιν μάχης σε ευρωπαϊκό επίπεδο, ο τομέας της στέγασης περιλαμβάνεται στους επιλέξιμους στόχους του Μηχανισμού Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας, για την οποία στέγαση άλλα κράτη αιτήθηκαν κι εγκρίθηκαν δισεκατομμύρια.
Η Κυπριακή Κυβέρνηση αιτήθηκε συνολικά €1 δισ. χορηγία και €0,2 δισ. δάνειο (της αναλογεί επιπλέον €1 δισ.), με 75 επενδύσεις και 58 μεταρρυθμίσεις, με προσδοκίες για πάνω από 3000 νέες θέσεις απασχόλησης, αύξηση στον όγκο εργασίας σε εταιρείες και βελτίωση της παραγωγικότητας και του ανταγωνισμού για τις επόμενες δεκαετίες. Ωστόσο, η Κύπρος δεν συμπεριέλαβε ούτε ένα ευρώ στο Σχέδιό της για στέγαση, παρόλη την εξαρχής δηκτική μου πρόταση!
Περιορίζομαι μόνο στο ζήτημα της στέγασης που αποτελούσε πριν την πανδημία πρόβλημα, το οποίο διογκώθηκε με την ενεργειακή κρίση, τη ραγδαία αύξηση των οικοδομικών υλικών, την αύξηση των επιτοκίων και άλλους παράγοντες, που έχουν καταστήσει σήμερα τη στέγαση ένα τεράστιο κοινωνικοοικονομικό πρόβλημα με προεκτάσεις που αφορούν τα νεαρά ζευγάρια, την υπογεννητικότητα, την ύπαιθρο, τη φοιτητική στέγαση κ.ά. Με δεδομένο τις τεράστιες αρνητικές επιπτώσεις, εισηγήθηκα πρόσφατα στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή, όπως εξετάσει τρόπους για να βοηθηθούν τα κράτη που το επιθυμούν να προσαρμόσουν τα Σχέδιά τους, συμπεριλαμβάνοντας επενδύσεις στον τομέα της στέγασης, κάτι για το οποίο έδειξε κατανόηση. Βεβαίως, απαιτείται όπως το κράτος, στην προκειμένη περίπτωση η Κυπριακή Κυβέρνηση, προβεί σε τέτοιου είδους πρωτοβουλία προς την Ευρ. Επιτροπή, όπως εισηγούμαστε εδώ και καιρό προς το Υπουργείο Οικονομικών και στον Πρόεδρο της Δημοκρατίας, χωρίς όμως ανταπόκριση.
Το Κυπριακό Σχέδιο, όπως κάθε άλλο, χρηματοδοτείται με ευρωπαϊκά χρήματα και όχι από τον κρατικό προϋπολογισμό. Οι επιλέξιμοι στόχοι, οι γενικές προδιαγραφές και τα κριτήρια του Σχεδίου θεσπίστηκαν σε ευρωπαϊκό επίπεδο. Στην Κύπρο, ούτε τέτοια χρήματα υπάρχουν, ούτε φυσικά το νομοθετικό πλαίσιο με τους στόχους. Ωστόσο, στον προεκλογικό για τις προεδρικές στην Κύπρο, προβάλλεται ήδη από τον υποψήφιο Αβ. Νεοφύτου ως άλλο ένα κυβερνητικό σχέδιο!
*Ευρωβουλευτής ΔΗΚΟ (S&D) – Πρόεδρος Πολιτικής Επιτροπής για τη Μεσόγειο