O γειτονικός μας Λίβανος, ο άλλοτε παράδεισος της Ανατολικής Μεσογείου, βρίσκεται και πάλι στα δίκτυα μιας παρατεταμένης κρίσης. Άλλωστε, από χρόνια τώρα, μαστίζεται από τη κρίση λόγω βέβαια των συμφερόντων των δυνάμεων, της περιοχής και των Μεγάλων Δυνάμεων.
Ο μικρός και αδύναμος Λίβανος μεταξύ των μεγαθηρίων της περιοχής. Κυρίως της Σαουδικής Αραβίας (σουννίτες) και του Ιράν (σιίτες). Και των Μεγάλων Δυνάμεων, της παλιάς αποικιακής Δύναμης, της Γαλλίας, αλλά και των υπερδυνάμεων. Είναι φυσικό ο Λίβανος να μη βρίσκει ησυχία και οι κάτοικοί του να τον εγκαταλείπουν.
Η σημερινή κρίση οφείλεται περισσότερο στις τιμές των καυσίμων και την πτώση των τιμών συναλλάγματος π.χ. η τιμή ενός βαρελιού πετρελαίου έχει σχεδόν διπλασιαστεί. Το νόμισμα του Λιβάνου έχει χάσει περίπου 90% της αξίας του από το τέλος του 2019. Η χώρα μένει χωρίς κυβέρνηση από καιρό. Ο εντολοδόχος πρωθυπουργός, Σαάντ Χαρίρι, δεν έχει ακόμη σχηματίσει νέα κυβέρνηση παρ’ όλες τις προσπάθειές του.
Εκείνο που παρατηρούν ξένοι παρατηρητές είναι ότι η κρίση στο Λίβανο ωφελεί την Χεζμπολάχ και ο μεγάλος χαμένος είναι η μεσαία τάξη η οποία φαίνεται ότι έχει καταστραφεί (βλ. Seth J. Frantzman, «Lebanon Has Entered a Cycle of Unending Crisis», The Jerusalem Post, 5 July, 2021).
Η δύναμη της σιιτικής οργάνωσης Χεζμπολάχ στη χώρα συνεχώς αυξάνεται και από το 2000 είναι πάντα παρούσα. Τελευταίως, μετά από 6 χρόνια δικαστικών αγώνων, το Ειδικό Δικαστήριο για τον Λίβανο βρήκε ένοχο της δολοφονίας του πρώην πρωθυπουργού (πατέρα του σημερινού) Ραφίκ Χαρίρι που έγινε το 2005, ένα από τα τέσσερα υποτιθέμενα μέλη της Χεζμπολάχ (βλ. Natalie Saleh, «Verdict en demi-teinte pour l’ assassinat de Rafic Hariri»). Ο γιός του Ραφίκ Χαρίρι, Σαάντ, δήλωνε ότι δέχεται την απόφαση του Δικαστηρίου, λέγοντας ότι «για πρώτη φορά στην ιστορία των πολιτικών δολοφονιών στο Λίβανο, οι Λιβανέζοι έμαθαν την αλήθεια» (Saleh, οπ. παρ.). Από την άλλη μεριά, φίλοι της οικογένειας Χαρίρι εξέφραζαν τη δυσαρέσκειά τους για την απόφαση του Δικαστηρίου αφού οι τρείς από τους τέσσερεις κατηγορούμενους αθωώθηκαν. Ενώ στα προπύργια της Χεζμπολάχ στη Βηρυτό επικρατούσε ενθουσιασμός για την απόφαση του Δικαστηρίου.
Το συμπέρασμα είναι ότι, δυστυχώς, ο Λίβανος συνεχίζει να βυθίζεται στη κρίση. Πολλοί από τους κατοίκους του, όπως αναφέρεται πιο πάνω, εγκατέλειψαν και εγκαταλείπουν τη χώρα και το μέλλον δυστυχώς φαίνεται προς το παρόν ζοφερό.
* Δικηγόρος, διδάκτωρ Πολιτικών Επιστημών & Διεθνών Σχέσεων (Η.Ε.Ι., Γενεύης Ελβετίας), πρώην μέλος της Γραμματείας του ΟΗΕ στο Τμήμα Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων.
