Επειδή καθημερινά ακούγονται διάφορα σε ότι αφορά τη χρήση του νέου εμβολίου mRNA εναντία στο Κορωναιό και επειδή επικρατεί μια σύγχυση σε ότι αφορά τη αξιοπιστία και ασφάλεια του συγκεκριμένου εμβολίου παραθέτω πιο κάτω μερικά βασικά στοιχεία χωρίς ιατρικές ορολογίες έτσι ώστε να μπορέσουν οι πολίτες να καταλάβουν τι είναι και σε τι διαφέρει το νέο εμβόλιο σε αντίθεση με πιο συνηθισμένα εμβόλια.
Προστατευόμαστε από μολυσματικές ασθένειες από το ανοσοποιητικό μας σύστημα, το οποίο καταστρέφει τα μικρόβια που προκαλούν ασθένειες – επίσης γνωστά ως παθογόνα – όταν εισβάλλουν στο σώμα. Εάν το ανοσοποιητικό μας σύστημα δεν είναι αρκετά γρήγορο ή ισχυρό για να αποτρέψει την παθολογία των παθογόνων, τότε αρρωσταίνουμε.
Χρησιμοποιούμε εμβόλια για να σταματήσουμε να συμβαίνει αυτό. Ένα εμβόλιο παρέχει ελεγχόμενη έκθεση σε ένα παθογόνο, εκπαιδεύει και ενισχύει το ανοσοποιητικό σύστημα, ώστε να μπορεί να καταπολεμήσει αυτή την ασθένεια γρήγορα και αποτελεσματικά στο μέλλον. Με τη μίμηση μιας λοίμωξης, το εμβόλιο μας προστατεύει από το πραγματικό πράγμα.
Οι παθογόνοι ιοί και τα βακτήρια έχουν μόρια (πρωτεΐνες) στην επιφάνειά τους που ονομάζονται αντιγόνα (antigen). Αυτά τα αντιγόνα διεγείρουν το ανοσοποιητικό σύστημα του ανθρώπινου οργανισμού για την παραγωγή πρωτεϊνών που ονομάζονται αντισώματα (antibody). Τα αντισώματα συνδέονται με τα αντιγόνα, σκοτώνοντας ή απενεργοποιώντας έτσι το παθογόνο οργανισμό.
Τα συνηθισμένα (συμβατικά) εμβόλια περιέχουν μολυσματικό παθογόνο οργανισμό ή μέρος αυτού, που είναι αδρανοποιημένος ή εξασθενημένος, πράγμα που σημαίνει δεν δημιουργείται καμία μόλυνση στον οργανισμό.
Με αυτό το τρόπο δραστηριοποιείται το ανοσοποιητικό σύστημα του οργανισμού και παράγει αντισώματα για την καταπολέμηση του παθογόνου οργανισμού είτε είναι βακτήρια είτε ιοί.
Σε αντίθεση με τα συνηθισμένα (συμβατικά) εμβόλια, τα εμβόλια mRNA παρέχουν τις γενετικές οδηγίες-πληροφορίες για τα κύτταρα μας να παράγουν τα ίδια ιογενείς ή βακτηριακές πρωτεΐνες (αντιγόνα). Το ανοσοποιητικό μας σύστημα ανταποκρίνεται σε αυτά και δημιουργεί αντισώματα και κατ’ επέκταση ανοσία.
Και τα δύο εμβόλια mRNA COVID-19 που έχουν αναπτυχθεί από Pfizer / BioNTech και Moderna χρησιμοποιούν ακριβώς τον ίδιο μηχανισμό. Δηλαδή δίνουν γενετικές οδηγίες στα κύτταρα μας μέσω του mRNA να παράγουν ιογενείς ή βακτηριακές πρωτεΐνες.
Η τεχνολογία εμβολίου mRNA δεν είναι καινούργια, αλλά μέχρι τώρα δεν υπήρχαν εμβόλια mRNA που είχαν έγκριση για χρήση σε ανθρώπους. Η τεχνική ξεκίνησε να ερευνείται εδώ και 30 χρόνια.
Τα mRNA εμβόλια είναι πολύ πιο αποτελεσματικά, μπορούν να παραχθουν πολύ πιο εύκολα σε σύντομο χρονικό διάστημα και με χαμηλότερο κόστος σε σύγκριση με τα συμβατικά εμβόλια. Είδη, υπάρχουν στα σκαριά mRNA εμβόλια για ιούς όπως τον Έπολα, Ζίκα και Ινφλουέντσα. Επίσης, τα καρκινικά κύτταρα παράγουν πρωτεΐνες που μπορούν επίσης να στοχευθούν από εμβόλια mRNA: πράγματι, πρόσφατα αναφέρθηκε πρόοδος ενάντια σε καρκινογόνα κύτταρα τύπου μελάνωμα.
Το mRNA δεν παραμένει στα κύτταρα μας για πολύ χρονικό διάστημα παρά μόνο για μερικές μέρες. Μόλις περάσει τις οδηγίες του στον μηχανισμό παραγωγής πρωτεϊνών στα κύτταρα μας, τα ένζυμα που ονομάζονται ριβονουκλεάσες (RNases) αποικοδομούν το mRNA.
Επίσης, δεν είναι δυνατόν για το mRNA να κινηθεί στον πυρήνα ενός κυττάρου καθώς δεν διαθέτει τα σήματα-πληροφορίες που θα του επέτρεπαν να εισέλθει σε αυτό το διαμέρισμα. Αυτό σημαίνει ότι το ξένο RNA δεν μπορεί να ενσωματωθεί στο DNA του εμβολιασμένου κυττάρου.
Συνεπώς δεν υπάρχει κίνδυνος μακροχρόνιων γενετικών αλλαγών με εμβόλια mRNA
Θα μπορούσε όμως ένα mRNA να δημιουργηθεί με τέτοιο τρόπο ώστε να προσβάλλει το πυρήνα ενός κυττάρου και να επιφέρει γενετικές αλλαγές?
Θεωρητικά ΝΑΙ.
Η γενετική ιατρική έχει προχωρήσει σε βαθμό που υπάρχουν οι λεγόμενες “Gene Therapies”. Γενετικές Θεραπείες οι οποίες στοχεύον στο να επιφέρουν γενετικές αλλαγές στα κύτταρα με σκοπό τη διόρθωση κυτταρικών ανωμαλιών που με τη σειρά τους δημιουργούν ασθένειες στον άνθρωπο.
Άρα με τον όρο “γενετικές αλλαγές” δεν εξυπακούεται κατ’ ανάγκη «κακές» ή ζημιογόνες αλλαγές..
Η τεχνική αυτή χρησιμοποιείται ευρέως στη γεωργό-καλλιέργεια με αποτέλεσμα φυτά να είναι ποιο ανθεκτικά σε ασθένειες και ακόμα τρόφιμα να διαρκούν περισσότερο καιρό.
Να σημειωθεί ότι, γενετικές αλλαγές προέρχονται και από το περιβάλλον στο οποίο ζούμε.
Είναι τα εμβόλια mRNA COVID-19 των Pfizer και Moderna σχεδιασμένα να κάνουν κάτι τέτοιο? Δηλαδή γενετικές αλλαγές? Με βάση όλες τις μελέτες που έχον παρουσιαστεί μέχρι σήμερα η απάντηση είναι ΟΧΙ.
Τα εμβόλια mRNA COVID-19 των Pfizer και Moderna έχουν υποβληθεί σε δοκιμές ασφάλειας σε κλινικές δοκιμές σε ανθρώπους.
Η Υπηρεσία Τροφίμων και Φαρμάκων των Ηνωμένων Πολιτειών (FDA) έχει χορηγήσει την Άδεια Χρήσης Έκτακτης Ανάγκης (EUA) για το εμβόλιο Pfizer mRNA αφού εξέτασε τα δεδομένα ασφαλείας από περισσότερους από 37.000 συμμετέχοντες στη δοκιμή.
Μέχρι τώρα οι μόνες παρενέργειας που έχουν καταγραφεί είναι παρόμοιες με εκείνες των συνηθισμένων εμβολίων.
Φυσικά όπως έχω προαναφέρει, η τεχνολογία εμβολίου mRNA δεν είναι καινούργια, αλλά μέχρι τώρα δεν υπήρχαν εμβόλια mRNA που είχαν έγκριση για χρήση σε ανθρώπους. Επομένως, δεν υπάρχουν στοιχεία από μακροχρόνια χρήση του εμβολίου mRNA και τυχών παρενέργειες.
Στην ιατρική, όπως και στη ζωή, δεν υπάρχει μόνο μαύρο κ άσπρο. Πολλές θεραπείες που χρησιμοποιούν Ραδιενέργεια η Χημειοθεραπεία, συνήθως για αντιμετώπιση του καρκίνου, έχουν σοβαρές παρενέργειες και επιπλοκές που μπορεί να είναι και μακροχρόνιες. Σε τέτοιες περιπτώσεις ο ιατρός μαζί με το ασθενή αντισταθμίζουν τα υπέρ και τα κακά μιας θεραπείας και ανάλογα προχωρούν. Με λίγα λόγια, αν οι παρενέργειες είναι για να αποφευχθεί ο άμεσος θάνατος η οξεία επιδείνωση της νόσου, με απρόβλεπτες συνέπειες, σίγουρα η θεραπεία υπερτερεί.
Στην προκειμένη περίπτωση με τη χρήση του εμβολίου mRNA το κάθε άτομο σε συνεννόηση με το προσωπικό του ιατρό πρέπει να πράξει το ίδιο. Αν το άτομο ανήκει σε ευπαθή ομάδα και με υποκείμενα νοσήματα, ανεξαρτήτως ηλικίας, τότε η προσωπική μου γνώμη είναι να γίνει το εμβόλιο.
Σε αντίθετη περίπτωση, αν το άτομο είναι νεαρής ηλικίας (κάτω των 55) χωρίς σοβαρά υποκείμενα νοσήματα θα μπορούσε ίσως να περιμένει για ένα χρονικό διάστημα, 6-9 μήνες οπότε και θα υπάρχουν περισσότερες μελέτες και στατιστικά στοιχεία για το mRNA COVID-19 εμβόλιο.
Επίσης, για όσους έχουν επιφυλάξεις για τα εμβόλια mRNA υπάρχουν σε εξέλιξη εμβόλια ενάντια του COVID-19 που χρησιμοποιούν τη συμβατική μέθοδο όπως αυτό της AstraZeneca, γνωστό και ως εμβόλιο της Οξφόρδης και της Novavax.
Το AstraZeneca χρησιμοποιεί μια εξασθενημένη έκδοση ενός κοινού ιού κρυολογήματος (γνωστού ως αδενοϊού – adenovirus) από τους χιμπατζήδες. Έχει τροποποιηθεί για να μοιάζει περισσότερο με κοροναϊό – αν και δεν μπορεί να προκαλέσει ασθένεια. Το Novavax χρησιμοποιεί μια εργαστηριακή έκδοση μιας πρωτεΐνης κοροναϊού μαζί με ένα ανοσο-ενισχυτικό για την τόνωση του ανοσοποιητικού συστήματος. Και τα δυο αυτά εμβόλια έχουν 90% αποτελεσματικότητα σε αντίθεση με τα mRNA των Pfizer / BioNTech και Moderna που έχουν 95% αποτελεσματικότητα.
Να σημειωθεί ότι οι ιοί δεν είναι ζωντανοί οργανισμοί γι’ αυτό και δεν καταπολεμούνται με αντιβίωση. Ένας λόγος που τα περισσότερα εμβόλια είναι ενάντια σε ιούς και ιογενείς μολύνσεις.
Καλό Εμβολιασμό!
* Κάτοχος Διπλώματος Βιολογίας με ειδίκευση στη κλινική Μικροβιολογία και Ανοσολογία και πολυετή εργασιακή πείρα σε Κλινικό Μικροβιολογικό Εργαστήριο Ερευνών της εταιρείας bioMerieux Vitek στη Αμερική
Κάτοχος MBA
Λέκτορας στο Κολλέγιο ΚΑΣΑ
