Η κίνηση της Άγκυρας να μετατρέψει τις παράνομες και παράλογες αξιώσεις στη θάλασσα σε «εσωτερικό δίκαιο», προαγγέλλει εντάσεις στην περιοχή και τεντώνει το σχοινί. Η κατοχική Τουρκία «νομοθετεί» το «όραμα» για τη «Γαλάζια Πατρίδα», οριοθετεί θαλάσσιες ζώνες και τούτο εντάσσεται μεν σ’ ένα διαχρονικό σχεδιασμό, ωστόσο, είναι σαφές πως συνδέεται με τις γεωπολιτικές εξελίξεις.
Αθήνα και Λευκωσία αξιολογούν τις τουρκικές ενέργειες και τις πληροφορίες, που αφορούν το περιεχόμενο του νομοσχεδίου, το οποίο αναμένεται ότι θα κατατεθεί τον Ιούνιο. Η αξιολόγηση που γίνεται, στη βάση και πληροφοριών, αλλά και σεναρίων, αφορά τον τρόπο που θα κινηθεί η Τουρκία, πέραν από την κατάθεση του νομοσχεδίου. Εάν, δηλαδή, θα προβεί σε οποιεσδήποτε άλλες ενέργειες. Εκείνο, που εκτιμάται είναι πως η Άγκυρα θα συνδέσει την κατάθεση του νομοσχεδίου με ενίσχυση της ακραίας ρητορικής, θέλοντας να συντηρήσει την ένταση. Η λεγόμενη περίοδος των «ήρεμων νερών», αποτελεί πλέον παρελθόν.
Είναι σαφές πως η Άγκυρα επιχειρεί να αξιοποιήσει το γεωπολιτικό κενό, που δημιουργείται και με την μείωση της δύναμης του Ιράν, επιδιώκοντας να αναλάβει αναβαθμισμένο ρόλο. Ρόλο, που θα είναι αποτέλεσμα των κινήσεων που γίνονται, με μόνιμο στόχο να είναι παρούσα στην περιοχή και στις εξελίξεις.
Ο χάρτης, που κυκλοφορεί αναφορικά με το νομοσχέδιο- εάν ισχύει- διχοτομεί το Αιγαίο και αρπάζει θάλασσα από την Κύπρο. Είναι σαφές πως αν και πρόκειται για εσωτερικό δίκαιο, χωρίς διεθνή νομιμοποίηση, ωστόσο, η διαχρονική τακτική της κατοχικής δύναμης στηρίζεται στη δημιουργία και στη συνέχεια στην επιβολή τετελεσμένων. Η Άγκυρα γκριζάρει περιοχές, τις εντάσσει στο πακέτο των διεκδικήσεων της και τις θέτει στην ατζέντα των συζητήσεων. Αυτό επιχειρεί να πράξει και σε αυτή τη νέα προσπάθεια η κατοχική δύναμη, η οποία ειρήσθω εν παρόδω, ισχυρίζεται ότι πρόκειται δήθεν για απάντηση σε μονομερείς ενέργειες της Αθήνας και «ενοχλητικές» κινήσεις της Λευκωσίας. Αυτός ο ισχυρισμός, βέβαια, δεν αντέχει στη λογική καθώς, όπως είναι γνωστό, ό,τι πράττουν Ελλάδα και Κύπρος, αυτά βρίσκονται εντός του πλαισίου του Διεθνούς Δικαίου.
Τουρκική επιλογή
Είναι σαφές πως την τελευταία περίοδο η Άγκυρα, παρά τις περιφερειακές εξελίξεις, επιλέγει να στραφεί, διά παράνομων πάντα ενεργειών, απειλών, κατά Ελλάδος και Κύπρου. Όπως χαρακτηριστικά ανέφερε καλά ενημερωμένη πηγή, «στην αναμπουμπούλα ο λύκος χαίρεται»! Στην προκειμένη περίπτωση ο λύκος είναι και… γκρίζος.
Είναι πρόδηλο ότι η Άγκυρα επιδιώκει την ένταση, να δημιουργήσει ένα κλίμα εκφοβισμού για να προωθήσει τις επεκτατικές επιδιώξεις της. Σημειώνεται συναφώς ότι στην περίπτωση της Κύπρου, οι ενέργειες αφορούν και το έδαφος κι όχι μόνο τη θάλασσα. Μεθοδικά και συστηματικά αμφισβητούνται περιοχές της νεκρής ζώνης και ο κατοχικός στρατός παρουσιάζεται να προελαύνει.
Ευρωτουρκικό θέμα
Η προσπάθεια της Άγκυρας να νομοθετήσει τις διεκδικήσεις της, δεν αφορούν μόνο τα δυο κράτη, την Ελλάδα και την Κύπρο, αλλά και την Ευρωπαϊκή Ένωση. Οι θάλασσες, οι υδρογονάνθρακες, η αλιεία, είναι αρμοδιότητα και της Ένωσης. Είναι δε σαφές ότι τόσο η Αθήνα και η Λευκωσία, εάν δεν το έχουν ήδη πράξει, θα θέσουν τις τουρκικές παράνομες μεθοδεύσεις και ενώπιον των ευρωπαϊκών συλλογικών οργάνων, μετατρέποντας το όλο ζήτημα σε ευρωτουρκικό. Κι αυτό θα γίνει σε μια περίοδο κατά την οποία η Άγκυρα επιδιώκει επαναπροσέγγιση με την Ευρωπαϊκή Ένωση, προσδοκώντας σε οικονομικό και πολιτικό όφελος.
Πέραν από την Ε.Ε., εκτιμάται πως θα υπάρξουν αντιδράσεις και από άλλες δυνάμεις. Υπάρχουν δυνάμεις που προφανώς δεν θα θέλουν την Τουρκία να επιβάλλει τετελεσμένα στην περιοχή ( Ισραήλ). Πολύ πιθανόν μια κίνηση από πλευράς της Άγκυρας, που θα προκαλούσε εντάσεις σε μια ήδη «επιβαρυμένη» περιοχή, δεν θα αντιμετωπιζόταν ευνοϊκά από τις Ηνωμένες Πολιτείες. Ενδεχομένως να μην είναι η όποια αμερικανική αντίδραση επί της ουσίας, του περιεχομένου των τουρκικών κινήσεων, αλλά θα προκληθεί, ενδεχομένως, επειδή θα επηρεάζονται ευρύτεροι σχεδιασμοί. Οι Αμερικανοί δεν θα θέλουν να ανοίξει ένα νέο μέτωπο, έστω και χωρίς σύγκρουση, καθώς τούτο προφανώς θα επηρέαζε τους αμερικανικούς σχεδιασμούς στην περιοχή.
Η αμφισβήτηση της «εκλιπούσας»
Είναι σαφές πως σε ό,τι αφορά την Κύπρο, η τουρκική διαχρονική θέση είναι πως η Κυπριακή Δημοκρατία δεν διαθέτει ΑΟΖ/υφαλοκρηπίδα στα δυτικά της( ούτε βόρεια, ανατολικά). Στη βάση αυτής της προσέγγισης, η κατοχική δύναμη προβάλλει το αφήγημα ότι διαθέτει θαλάσσια σύνορα με την Αίγυπτο. Ως παρένθεση, θα πρέπει να αναφερθεί πως θα μπορούσε η Ελλάδα να αποδεχθεί διαχρονικό αίτημα της Κύπρου για καθορισμό μεταξύ τους ΑΟΖ. Δεν το πράττει και υπάρχει εξήγηση.
Περαιτέρω, υπενθυμίζεται ότι η Τουρκία το Σεπτέμβριο του 2011, έχει συνάψει συμφωνία οριοθέτησης με το κατοχικό καθεστώς. Σημειώνεται ότι η «συμφωνία» αυτή δεν καθορίσθηκε στη βάση της μέσης γραμμής, αλλά η Τουρκία εξασφάλισε περισσότερη θάλασσα. Αυτή συμφωνία είναι μεν παράνομη, δείχνει ωστόσο τις προθέσεις της, που μονίμως επεκτατικές. Εκείνη η συμφωνία επιβεβαιώνει, για μια ακόμη φορά, ότι οι εγκάθετοι της Τουρκίας στα κατεχόμενα ακολουθούν οδηγίες, που προδήλως είναι σε βάρος της Κύπρου.
Σε σχέση με την μεγάλη εικόνα, είναι σαφές πως η κατοχική Τουρκία επιχειρεί να σταματήσει όλους τους σχεδιασμούς της Ελλάδος και της Κύπρου, οι οποίοι θα τις αναβαθμίζει στρατηγικά. Αλλά η βασική επιδίωξη είναι ξεκάθαρη, η Άγκυρα επιχειρεί να υλοποιήσει μακροπρόθεσμους στόχους και επιδιώξεις.
Η αντίδραση
Στην Αθήνα προληπτικά υπήρξαν τοποθετήσεις από πλευράς των υπουργών Εξωτερικών και Άμυνας, που είχαν και τον χαρακτήρα της προειδοποίησης προς την Άγκυρα. Η ελληνική κυβέρνηση θα κριθεί βέβαια όταν η Τουρκία θα προχωρήσει στο επόμενο βήμα. Τότε θα φανεί η αντίδραση και η αποτελεσματικότητα της.
Στη Λευκωσία, οι κινήσεις συνδέονται με ενίσχυση των συμμαχιών, που αποδίδει ήδη. Η επίσκεψη σήμερα της Πρωθυπουργού της Ιταλίας, Τζόρτζια Μελόνι όπως και το ταξίδι, την ερχόμενη Τετάρτη, του Προέδρου της Δημοκρατίας, Νίκου Χριστοδουλίδη, στην Ινδία, διαμορφώνουν νέα δεδομένα σε ό,τι αφορά στρατηγικές συνεργασίες. Κι αυτό γιατί αφορούν στρατηγικές συμμαχίες.
Έτοιμος για τα επόμενα βήματα στο Κυπριακό ο Γκουτέρες,
όλα θα εξαρτηθούν από τις διεργασίες του παρασκηνίου
Το Κυπριακό, παρά τους πολέμους στην περιοχή, μπαίνει ξανά στην εξίσωση των διεθνών εργασιών. Με κινήσεις στο προσκήνιο και στο παρασκήνιο, προετοιμάζεται το έδαφος για την τελευταία παρέμβαση του απερχόμενου Γενικού Γραμματέα των Ηνωμένων Εθνών, Αντόνιο Γκουτέρες, που χρονικά τοποθετείται τον ερχόμενο Σεπτέμβριο, στη Νέα Υόρκη. Σύμφωνα με πληροφορίες, η προσπάθεια του Γενικού Γραμματέα είναι να διαμορφωθεί ένα πλαίσιο, πιο λεπτομερές από εκείνο που παρουσιάσθηκε στο Κραν Μοντανά, το καλοκαίρι του 2017. Η πραγματοποίηση μιας νέας άτυπης Πενταμερούς Διάσκεψης για το Κυπριακό, θα εξαρτηθεί σε μεγάλο βαθμό από μια συμφωνία σε ένα γενικό πλαίσιο, το οποίο θα αποτελέσει τη βάση στη συνέχεια για διαπραγματεύσεις.
Για τα πιο πάνω, όπως πληροφορούμαστε, ενημερώθηκε το Εθνικό Συμβούλιο από τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας, κατά την τελευταία του συνεδρίαση. Σύμφωνα με μέλος του Εθνικού Συμβουλίου, ο Πρόεδρος Χριστοδουλίδης ενημέρωσε το Σώμα για τις συζητήσεις που είχε με τον Γενικό Γραμματέα αλλά και τα αποτελέσματα της επίσκεψης Γκουτέρες στην Άγκυρα. Με βάση τα πιο πάνω υπήρξε και η ενημέρωση των μελών του Εθνικού για τα επόμενα βήματα του Γ.Γ. του ΟΗΕ.
Είναι σαφές πως υπάρχουν προδήλως δυσκολίες, οι οποίες είναι αποτέλεσμα των τουρκικών εμμονών για προώθηση και επιβολή πολιτικών, που παραπέμπουν σε διαχωριστικές ρυθμίσεις και σε λύση δυο κρατών. Όπως σημειώνουν ενημερωμένες πηγές, σε σχέση με την τουρκική θέση για λύση δυο κρατών, ο Γενικός Γραμματέας των Ηνωμένων Εθνών έχει αναφέρει στην τουρκική ηγεσία ότι θα ήταν πιο παραγωγικό να αποφεύγονταν αναφορές σε λύση δυο κρατών στην Κύπρο.
Στη Λευκωσία, ενόψει των κινήσεων αυτών, οι κόκκινες γραμμές στο Κυπριακό «φρεσκάρονται». Ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας, προσφωνώντας την Ολομέλεια της Βουλής των Ελλήνων, την περασμένη Πέμπτη σημείωσε τα εξής:… Δεν θα δεχθούμε να συζητήσουμε νομιμοποίηση της παρανομίας. Και ποτέ δεν πρόκειται να υπογράψουμε μονιμοποίηση και νομιμοποίηση του διοικητικού, πολιτικού και εδαφικού ακρωτηριασμού της Κυπριακής Δημοκρατίας. Στα δικά μας οράματα, το αύριο της Κύπρου κατοχυρώνεται μέσα από την επανένωση της χώρας μας, από το ένα άκρο μέχρι το άλλο: από το Ακρωτήρι του Αποστόλου Ανδρέα μέχρι την μαρτυρική Τηλλυρία και από την Κερύνεια μέχρι την Λεμεσό και την Αμμόχωστο».
Η περίοδος από τον Ιούνιο μέχρι το Σεπτέμβριο κρίνεται καθοριστικής σημασίας για τα βήματα, που θα επιλέξει να κάνει ο Γενικός Γραμματέας στο Κυπριακό.
Το ουκρανικό drone, που έχασε το δρόμο…
Το ουκρανικό ναυτικό drone που εντοπίστηκε στη Λευκάδα, προφανώς και συνδέεται με επιχειρήσεις που σχεδιάζει το Κίεβο κατά ρωσικών πλοίων στη Μεσόγειο. Υπήρξε, όπως είναι γνωστό, έντονη αντίδραση της Αθήνας, παρά το πρώτο μούδιασμα, για την παρουσία του drone. Πρόκειται για μια ενέργεια, που εν πολλοίς στοχεύει να μεταφέρει τον πόλεμο στη Μεσόγειο, δημιουργώντας ένα χάος και προκαλώντας εντάσεις παντού.
Το Κίεβο έχοντας τη στήριξη της Ευρωπαϊκής Ένωσης από της ενάρξεως του πολέμου με τη Ρωσία ( αλλά και πριν την εισβολή), παραμένει σε μια λογική με βάση την οποία μόνο απαιτεί, εισπράττει και δεν δίνει λογαριασμό.
Και δεν είναι μόνο στα θέματα της βοήθειας, οικονομικής και στρατιωτικής, αλλά και στα θέματα πολιτικής, που το Κίεβο δεν δείχνει το ίδιο καμία αλληλεγγύη προς άλλες χώρες. Όπως είναι η περίπτωση της Κύπρου.
Όπως είναι γνωστό, η Κυπριακή Δημοκρατία για λόγους αρχής στηρίζει την Ουκρανία, ως θύμα εισβολής και κατοχής. Όπως είναι και η Κύπρος από το 1974 και εντεύθεν. Σημειώνεται ότι ο Ουκρανός Πρόεδρος, Βολοντομίρ Ζελένσκι, παρά το γεγονός ότι ρωτήθηκε ( και κατά την πρόσφατη επίσκεψη του στην Κύπρο), αποφεύγει να καταδικάσει την εισβολή και συνεχιζόμενη κατοχή εδαφών της Κύπρου από την Τουρκία. Και το κάνει σκοπίμως. Κι αυτό επειδή το Κίεβο επενδύει στην Άγκυρα ( μέχρι και συμμετοχή της κατοχικής Τουρκίας σε ένα μελλοντικό σύστημα εγγυήσεων της Ουκρανίας αποδέχεται) και τη θεωρεί σύμμαχο. Αν και η Άγκυρα, ως συνήθως, το παίζει διπλοπόρτι.