Για να είναι ένας μαθητής καλός στην εκφορά του λόγου, για όλα τα μαθήματα, ακόμα και στην εκμάθηση ξένης γλώσσας πρέπει να γνωρίζει πολύ καλά την μητρική του γλώσσα και να ενθαρρύνεται να διαβάζει βιβλία να νιώθει ευχαρίστηση για ανάγνωση από νεαρή ηλικία. Η ανάγνωση είναι ενεργό μέρος της φαντασίας και δημιουργικότητας.
Η ανάπτυξη καλής κατανόησης ανάγνωσης από το δημοτικό σχολείο είναι απαραίτητη ώστε τα παιδιά γιατί έτσι, με πλούσιο λεξιλόγιο, θα κατανοούν και κείμενα ανώτερων τάξεων όταν στο μέλλον συναντήσουν και θα μπορούν να εκφράζονται γραπτά και προφορικά, ενώ η απομνημόνευση = που ξεχνιέται σε λίγο καιρό – δεν τους βοηθάει.
Η κατανόηση βοηθάει και την κριτική σκέψη και τη συλλογιστική. Η προ-ανάγνωση, η ανάγνωση και η μετα-ανάγνωση είναι κύριες σε οποιαδήποτε ανάγνωση (μελέτη ή όχι).
Εάν συναντηθούν δυσκολίες στην κατανόηση ενός κειμένου, πρέπει να βρεθούν τα απαραίτητα εργαλεία, όπως η βελτίωση της ακουστικής μνήμης η πρόσληψη, ή η αναδιήγηση, η αποθήκευση και ανάκληση προφορικών πληροφοριών, ο εμπλουτισμός λεξιλογίου και η αποσαφήνιση ειδικών εννοιών, η ετυμολογία, τα ερμηνευτικά λεξιλόγια. Με την ενεργό ακοή και την κατανόηση του λόγου του προσώπου απέναντί μας, διδασκάλου, συνομιλητή αναπτύσσουμε «περιβάλλον ή κουλτούρα τάξης» που βοηθά στη γλωσσική επικοινωνία, στον υγιή διάλογο, στην επιχειρηματολογία, ακόμα και στην κατανόηση μη κατανοητών κειμένων ποίησης, φιλοσοφίας, στην ένταξη στην κοινωνία.
Οι εκπαιδευτικοί μπορούν να βελτιώσουν την ικανότητα των μαθητών τους να εφαρμόζουν όσα έχουν μάθει στο σχολείο. Να μερικοί τρόποι.
Η εμμονή στην εμπέδωση της ύλης. Χωρίς επαρκή βαθμό κατανόησης, μεταφορά δεν μπορεί να πραγματοποιηθεί.
Βοηθώντας τους μαθητές να συνειδητοποιήσουν τις θετικές επιπτώσεις της μεταφοράς των πληροφοριών που έχουν μάθει.
Εφαρμόζοντας ό,τι έχει μάθει ο μαθητής σε μια περιοχή της ύλης, σε άλλες περιοχές ή σε άλλα μαθήματα στα οποία μπορεί να σχετίζονται (διαθεματικότητα).
Παρουσιάζοντας στους μαθητές πώς να εξάγουν γενικές αρχές από συγκεκριμένα παραδείγματα.
Βοηθώντας τους μαθητές να μάθουν πώς να παρακολουθούν τη μάθησή τους και πως να αναζητούν και να χρησιμοποιήσουμε τα σχόλιά τους για την πρόοδό τους.
Διδάσκοντας την κατανόηση κι όχι την απομνημόνευση.
*Καθηγήτρια Φιλολογίας, Ερευνήτρια σε θέματα Νεολαίας και Πολιτισμού
