Στις 10 και 11 Φεβρουαρίου 2025, η Γαλλία θα φιλοξενήσει στο Grand Palais του Παρισιού τη Σύνοδο Κορυφής για την Τεχνητή Νοημοσύνη (ΤΝ), στην οποία θα συμμετάσχουν αρχηγοί κρατών και κυβερνήσεων, επικεφαλής διεθνών οργανισμών, διευθυντές επιχειρήσεων, εκπρόσωποι του ακαδημαϊκού κόσμου, μη κυβερνητικές οργανώσεις, καλλιτέχνες και μέλη της κοινωνίας των πολιτών.
Η ΤΝ είναι κάτι περισσότερο από μια βιομηχανική και τεχνολογική επανάσταση. Διαθέτει τη δυνατότητα για μια βαθιά παραδειγματική αλλαγή στις κοινωνίες μας, στις σχέσεις μας με τη γνώση, την εργασία, την πληροφορία, τον πολιτισμό, ακόμη και τη γλώσσα. Υπό αυτή την έννοια, η ΤΝ δεν είναι μια ουδέτερη τεχνολογία, αλλά ένα πολιτικό και πολιτειακό ζήτημα που απαιτεί στενό διεθνή διάλογο. Γι’ αυτό η Γαλλία ανέλαβε την ευθύνη να αξιοποιήσει τη δυναμική που δημιούργησαν οι προηγούμενες Σύνοδοι Κορυφής, τις οποίες διοργάνωσαν το Ηνωμένο Βασίλειο και η Νότια Κορέα.
Το ερώτημα που αντιμετωπίζουμε όλοι μας – χρήστες, επιχειρήσεις, ερευνητές και υπεύθυνοι λήψης αποφάσεων – είναι βασικά πολύ απλό: πώς μπορούμε να μεταβούμε επιτυχώς στην εποχή της τεχνητής νοημοσύνης; Η πρόκληση είναι θεμελιώδης: να μπορέσει η ΤΝ να εκπληρώσει την αρχική της υπόσχεση για πρόοδο και χειραφέτηση μέσα σε ένα πλαίσιο κοινής εμπιστοσύνης που μπορεί να περιορίσει τους κινδύνους της ανάπτυξης αυτών των τεχνολογιών.
Κατά την προετοιμασία της Συνόδου Κορυφής και μετά από αυτήν, η Γαλλία επικεντρώνεται σε τρεις συγκεκριμένους στόχους:
Πρώτον, να εγγυηθεί την πρόσβαση στην ΤΝ για όσο το δυνατόν περισσότερους ανθρώπους, έτσι ώστε όλοι σε όλο τον κόσμο να μπορούν να επωφεληθούν από αυτήν και να αναπτύξουν νέες ιδέες για να εξασφαλίσουν την πλήρη αξιοποίηση των δυνατοτήτων της. Με στόχο τη μείωση του αυξανόμενου ψηφιακού χάσματος και τον περιορισμό της υπερβολικής συγκέντρωσης της αγοράς ΤΝ, θα δρομολογήσουμε μια πρωτοβουλία για την υποστήριξη της ΤΝ, που εξυπηρετεί το γενικό συμφέρον, για να ενθαρρύνουμε την ανάπτυξη και την κοινή χρήση ανοικτών εργαλείων, δομημένων βάσεων δεδομένων, υπολογιστικής ισχύος και κατάρτισης για όλους.
Δεύτερον, να προετοιμαστούμε για τις δύο μεγάλες μεταβάσεις της εποχής μας: το περιβάλλον και την τεχνολογία. Εάν η ΤΝ πρόκειται να συμβάλει στην καταπολέμηση της υπερθέρμανσης του πλανήτη και στη διατήρηση των οικοσυστημάτων, οι προβλέψεις σήμερα δείχνουν ότι οι ενεργειακές της απαιτήσεις θα είναι δέκα φορές μεγαλύτερες έως το 2026 από ό,τι ήταν το 2023. Αυτή η προοπτική δεν είναι βιώσιμη. Ως απάντηση, θέλουμε να εγκαινιάσουμε ένα διεθνή συνασπισμό για τη βιώσιμη ΤΝ, μια συγκέντρωση κρατών, εταιρειών και ΜΚΟ που επιθυμούν να δρομολογήσουν πρωτοβουλίες για την εμβάθυνση της έρευνας σχετικά με το περιβαλλοντικό κόστος της τεχνητής νοημοσύνης, τον καθορισμό νέων προτύπων και την αύξηση των πράσινων επενδύσεων σε αυτόν τον τομέα.
Τέλος, πρέπει να οικοδομήσουμε συλλογικά ένα αποτελεσματικό και χωρίς αποκλεισμούς σύστημα διακυβέρνησης της ΤΝ. Πρέπει να συζητήσουμε όλα τα θέματα, όχι μόνο την ηθική και την ασφάλεια, αλλά και την προστασία των θεμελιωδών ελευθεριών, την πνευματική ιδιοκτησία, την καταπολέμηση της συγκέντρωσης της αγοράς, την πρόσβαση στα δεδομένα… Πρέπει επίσης να βάλουμε όλους γύρω από το τραπέζι για να συζητήσουμε την παγκόσμια διακυβέρνηση της ΤΝ. Μόνο 7 χώρες στον κόσμο συμμετέχουν σήμερα στις κύριες διεθνείς πρωτοβουλίες για την ΤΝ και 119 απουσιάζουν εντελώς. Πρέπει επίσης να συμπεριληφθούν οι ιδιωτικοί φορείς και η κοινωνία των πολιτών.
Η Γαλλία δεν μπορεί να προχωρήσει μόνη της σε αυτή τη Σύνοδο Κορυφής. Πάνω από 700 δημόσιοι και ιδιωτικοί εταίροι, ερευνητές και ΜΚΟ και από τις πέντε ηπείρους συμβάλλουν στην προετοιμασία της εδώ και αρκετούς μήνες. Κανένα θέμα δεν θα αποφευχθεί: από το μέλλον της εργασίας έως τη λιτή ΤΝ, από την ασφάλεια των μοντέλων έως τα οικοσυστήματα καινοτομίας, από την ανάγκη για γλωσσική (και συνεπώς πολιτιστική) ποικιλομορφία έως την προστασία των προσωπικών δεδομένων.
Η Σύνοδος Κορυφής για τη Δράση της ΤΝ θα είναι μια σημαντική στιγμή για την Ευρώπη η οποία πρέπει να διαδραματίσει ηγετικό ρόλο στη διεθνή σκηνή της ΤΝ. Πρωτοπόρος όσον αφορά τη ρύθμιση, ιδίως μετά την έναρξη ισχύος του ευρωπαϊκού κανονισμού για την ΤΝ την 1η Αυγούστου, η Ευρώπη είναι επίσης μια ατμομηχανή καινοτομίας στην ψηφιακή τεχνολογία. Ας μην ξεχνάμε: είναι η γενέτειρα του Bluetooth, της ASML, του Linux, των πρωτοκόλλων TCP/IP – χωρίς τα οποία δεν θα λειτουργούσε το διαδίκτυο – του Mistral, της Aleph Alpha, του Spotify κ.λπ.. Τον Φεβρουάριο, το ευρωπαϊκό οικοσύστημα και τα ταλέντα του θα βρεθούν στο προσκήνιο: τα 27 κράτη μέλη της ΕΕ έχουν προσκληθεί, όπως και η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, η οποία συμβάλλει ενεργά στην προετοιμασία της Συνόδου.
Η Κύπρος, ως φορέας καινοτομίας και ως έδρα ενός δυναμικού οικοσυστήματος νεοφυών επιχειρήσεων, έχει να διαδραματίσει έναν ιδιαίτερο ρόλο. Αξιοποιώντας τις δυνατότητες έρευνας και ανάπτυξης στον τομέα της ΤΝ και την ικανότητά της να ενσωματώνει την ψηφιακή τεχνολογία στις επιχειρήσεις, η Κύπρος μπορεί να γίνει υπέρμαχος της ηθικής και βιώσιμης ανάπτυξης της ΤΝ για την αντιμετώπιση των κοινωνικών προκλήσεων.
*Πρέσβειρα της Γαλλίας στην Κύπρο