Η πρόσφατη τοποθέτηση του πρώην υπουργού Άμυνας κ. Χαράλαμπου Πετρίδη, μέσω σχετικού άρθρου με τίτλο «οι συντάξεις δοκιμάζονται από την ακρίβεια και όχι από τον χρόνο», αν και ακούγεται λογικό λέει τις μισές αλήθειες. Κατά την άποψή μου, οι μισές αλήθειες είναι και οι πιο επικίνδυνες. Ναι, η ακρίβεια πράγματι διαβρώνει τα εισοδήματα. Όμως δεν δημιούργησε το πρόβλημα. Απλά το αποκάλυψε.
Οι χαμηλές απολαβές, οι ανεπαρκείς αναπροσαρμογές και η έλλειψη ουσιαστικής συνταξιοδοτικής μεταρρύθμισης, δεν είναι φαινόμενα των τελευταίων δύο ετών. Είναι αποτέλεσμα πολιτικών επιλογών και παραλείψεων, που συσσωρεύονται εδώ και χρόνια. Όταν οι αυξήσεις περιορίζονται σε €15 ή €20 τον μήνα, δεν μπορούμε να μιλάμε για σοβαρή κοινωνική πολιτική. Πρόκειται για ποσά που εξαφανίζονται, μπροστά στις αυξήσεις σε τρόφιμα, ρεύμα, καύσιμα, φάρμακα και σε άλλα είδη πρώτης ανάγκης. Η πραγματικότητα των συνταξιούχων και ειδικά των χαμηλοσυνταξιούχων, δεν είναι στατιστική άσκηση είναι καθημερινός αγώνας επιβίωσης.
Αν το πρόβλημα ήταν μόνο ο πληθωρισμός, τότε θα βλέπαμε ένα σύστημα που λειτουργεί σωστά σε «κανονικές» συνθήκες και να πιέζεται μόνο σε περιόδους κρίσης. Η πραγματικότητα όμως είναι διαφορετική: βλέπουμε ένα σύστημα που αντιδρά καθυστερημένα, που διορθώνει αποσπασματικά και αφήνει εκκρεμότητες να χρονίζουν.
Χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι οι εθελόντριες γυναίκες υπαξιωματικοί της Εθνικής Φρουράς, που από το 2016 άρχισαν να οδηγούνται σε πρόωρη συνταξιοδότηση χωρίς να έχουν συμπληρώσει τα προβλεπόμενα συντάξιμα χρόνια και που ο νόμος καθορίζει. Γυναίκες που υπηρέτησαν επί χρόνια, κάλυψαν ανάγκες της ΕΦ και βρέθηκαν αντιμέτωπες με ασαφείς ρυθμίσεις. Η διαχρονική αδράνεια εκ μέρους των αρμόδιων Υπουργείων Άμυνας και Οικονομικών, δεν έλυσε το πρόβλημα απλά το συντήρησε.
Όταν το κράτος, δεν προνοεί έγκαιρα και αφήνει ανθρώπους να φτάνουν σε συνταξιοδοτικά αδιέξοδα, λόγω έλλειψης πολιτικής βούλησης, τότε το πρόβλημα είναι βαθύτερο. Η ακρίβεια επιβαρύνει το πρόβλημα και η αδράνεια κοστίζει περισσότερο γιατί πλήττει την εμπιστοσύνη.
Οι συνταξιούχοι του σήμερα και ειδικά οι χαμηλοσυνταξιούχοι, δεν έχουν τη δυνατότητα να «προσαρμοστούν» στην αγορά. Δεν μπορούν να διεκδικήσουν αύξηση, ούτε να αναζητήσουν δεύτερο εισόδημα. Η σύνταξη είναι το μοναδικό τους στήριγμα. Και όταν αυτή αποδεικνύεται ανεπαρκής, είτε λόγω χαμηλής βάσης είτε λόγω λανθασμένων αποφάσεων, το ζήτημα δεν είναι συγκυριακό. Είναι θεσμικό. Η αξιοπρέπεια στην τρίτη ηλικία, δεν είναι θέμα ισοσκελισμένων προϋπολογισμών. Είναι ζήτημα προτεραιοτήτων. Είναι επιλογή.
Σήμερα αν θέλουμε ειλικρινή συζήτηση για επίλυση του θέματος, ας αφήσουμε τους βολικούς τίτλους. Οι συντάξεις δεν δοκιμάζονται απλώς από τις τιμές, αλλά και από την απουσία έγκαιρων και δίκαιων αποφάσεων. Και αυτό δεν είναι συγκυρία. Είναι ευθύνη.
*Ταξχος ε.α.
