Τι χάνεται από μια πόλη όταν κλείνει ένα παλιό ραφείο; Και τι απομένει όταν ένα επάγγελμα που για δεκαετίες αποτελούσε μέρος της καθημερινής ζωής αρχίζει να υποχωρεί;

Η δράση «Κάθε Βελονιά, μια Μνήμη» της Ένωσης Προφορικής Ιστορίας Κύπρου (ΕΠΙΚΥ) αναζητά τις απαντήσεις μέσα στα ίδια τα ραφεία της παλιάς Λευκωσίας, μετατρέποντάς τα για μία ημέρα σε μικρούς σταθμούς προφορικής ιστορίας.

Το Σάββατο 3 Οκτωβρίου, τα παραδοσιακά ραφεία της οδού Αισχύλου και των γύρω δρόμων, στην εντός των τειχών πόλη, ανοίγουν τις πόρτες τους και υποδέχονται το κοινό. Από τις 10:00 έως τις 12:00, ράφτες, έμποροι υφασμάτων και ένας τεχνίτης του ακονίσματος μοιράζονται εμπειρίες και αναμνήσεις, ενώ ερευνητές προφορικής ιστορίας καταγράφουν τις αφηγήσεις τους μέσα στους χώρους όπου εργάστηκαν και συνεχίζουν να εργάζονται.

Οι συνεντεύξεις θα πραγματοποιούνται στις 10:00 και στις 11:00 και είναι ανοικτές στο κοινό. Δεν πρόκειται, επομένως, για μια συμβατική ξενάγηση, αλλά για μια περιπλάνηση στην οποία ο επισκέπτης επιλέγει τα σημεία που θέλει να επισκεφθεί και ακούει απευθείας τους ανθρώπους που συνδέθηκαν με τα επαγγέλματα και τα εργαστήρια της περιοχής.

Παλιές ραπτομηχανές, ψαλίδια, μεζούρες, πατρόν και υφάσματα γίνονται αφορμές για να ξετυλιχθούν προσωπικές ιστορίες, αναμνήσεις πελατών και στιγμές από μια διαφορετική εποχή της Λευκωσίας. Μέσα από τις αφηγήσεις καταγράφονται οι αλλαγές που γνώρισε το επάγγελμα του ράφτη, οι τεχνικές που περνούσαν από γενιά σε γενιά, αλλά και οι σχέσεις που αναπτύσσονταν ανάμεσα στα ραφεία, τα καταστήματα υφασμάτων και τους πελάτες τους.

Η δράση έχει και μια επίκαιρη διάσταση. Σε μια εποχή γρήγορης κατανάλωσης και fast fashion, η γνώση ανθρώπων που έμαθαν να δημιουργούν, να επιδιορθώνουν και να παρατείνουν τη ζωή των ρούχων αποκτά διαφορετική σημασία. Μαζί με ένα επάγγελμα που αλλάζει, κινδυνεύουν να χαθούν τεχνικές, γνώσεις και τρόποι εργασίας που αποτελούν μέρος της άυλης κληρονομιάς μιας πόλης.

Η αφετηρία της διαδρομής είναι το Info Point στη Στοά των 7 Κλειδιών, το οποίο θα λειτουργεί από τις 09:45. Εκεί οι επισκέπτες μπορούν να προμηθευτούν δωρεάν τον έντυπο χάρτη, αλλά και να αποκτήσουν πρόσβαση στον ψηφιακό χάρτη μέσω QR code. Ο χάρτης θα είναι διαθέσιμος και στο Facebook Event πριν από τη δράση.

Επειδή οι καταγραφές γίνονται μέσα σε μικρά, πραγματικά εργαστήρια, ο αριθμός των ατόμων που μπορούν να βρίσκονται ταυτόχρονα σε κάθε χώρο είναι περιορισμένος. Μέλη της ομάδας θα βρίσκονται έξω από τα ραφεία, ενημερώνοντας τους επισκέπτες και φροντίζοντας για την ομαλή διεξαγωγή των συνεντεύξεων.

Η «Κάθε Βελονιά, μια Μνήμη» πραγματοποιείται στο πλαίσιο των Ευρωπαϊκών Ημερών Πολιτιστικής Κληρονομιάς 2026 και επιχειρεί να διασώσει κάτι που δεν βρίσκεται μόνο στα αντικείμενα ή στους χώρους, αλλά κυρίως στους ανθρώπους που τους έδωσαν ζωή. Γιατί η ιστορία ενός παλιού ραφείου δεν είναι μόνο η ιστορία μιας δουλειάς· είναι και η ιστορία των ανθρώπων που πέρασαν από την πόρτα του, των χεριών που έμαθαν μια τέχνη και μιας πόλης που αλλάζει.

Πού και πότε

  • Λευκωσία, Οδός Αισχύλου και γύρω δρόμοι, Σάββατο 3 Οκτωβρίου 2026, 10π.μ.- 12μ.μ. Info Point: Στοά των 7 Κλειδιών, 9.45π.μ. Συμμετοχή: Ελεύθερη. Εγγραφή: μέσω της φόρμας της δράσης