Σε κλίμα έντασης με αιχμηρές τοποθετήσεις τόσο από πλευράς των βουλευτών, όσο και των καλεσμένων, πραγματοποιήθηκε σήμερα η κοινή συνεδρία των κοινοβουλευτικών επιτροπών Εσωτερικών, Γεωργίας και Φυσικών Πόρων και Περιβάλλοντος, για την καταστροφική πυρκαγιά της 23ης Ιουλίου στην ορεινή Λεμεσό. Οι επιτροπές συνεδρίασαν εκτάκτως σήμερα στον απόηχο της δημοσιοποίησης χθες της έκθεσης των Αμερικανών εμπειρογνωμόνων του Γραφείου Αλκοόλ, Καπνού, Πυροβόλων Όπλων και Εκρηκτικών (ATF) των ΗΠΑ, η οποία αποδίδει την πρόκληση της πυρκαγιάς σε απόρριψη αποτσίγαρων.
Οι βουλευτές ανέμεναν ότι σήμερα θα λάβουν απαντήσεις σε σειρά ερωτημάτων τα οποία έθεσαν κατά την προηγούμενη συνεδρία, ωστόσο, η πραγματικότητα δεν ανταποκρίθηκε στις προσδοκίες τους. Κατά τη σημερινή συζήτηση, όχι μόνο δεν απαντήθηκαν τα ερωτήματα που έθεσαν οι βουλευτές κατά την προηγούμενη συνεδρία, αλλά γεννήθηκαν και νέα ερωτήματα.
Αρναούτης: «Το ζεύγος ενημερώθηκε και αγνόησε τις οδηγίες»
Αντιδράσεις προκάλεσε η τοποθέτηση του Αρχηγού Αστυνομίας Θεμιστού Αρναούτη, ότι το ζεύγος Φιλιππίδη, τα θύματα της πυρκαγιάς, είχαν ενημερωθεί για την επικινδυνότητα του δρόμου που επέλεξαν να ακολουθήσουν, ωστόσο αγνόησαν τις οδηγίες. Συγκεκριμένα, ανέφερε πως το ζεύγος αναχώρησε από τη Συλίκου στις 19:55, ενημερώθηκαν να πάνε από τον δρόμο της Τριμίκληνης προς τον Άγιο Μάμα και το αγνόησαν. Πρόσθεσε ότι εισήλθαν στον δρόμο προς Άλασσα, ενώ ο δρόμος Άλασσας-Τριμίκληνης έκλεισε στις 20:05.
Ο βουλευτής Γιώργος Λουκαΐδης κάλεσε τον Αρχηγό Αστυνομίας να δώσει εξηγήσεις και να διευκρινίσει τη θέση του γιατί όπως λέχθηκε εξάγεται το συμπέρασμα ότι έχουν ευθύνες για το θάνατο τους, με τον κ. Αρναούτη να απαντά «εγώ είπα καθαρά ότι θα γίνει θανατική ανάκριση. Δεν θέλω να πω κάτι άλλο».
Επιμένει ο Λογγίνος για εμπρησμό – Φωτογράφησε 20 αποτσίγαρα από τις 24/7
Στη θέση ότι πρόκειται για εμπρησμό επέμεινε στη δική του τοποθέτηση, ο Αρχιπύραρχος της Πυροσβεστικής Νίκος Λογγίνος. «Όταν ξεσπούν πυρκαγιές η ώρα 2 τα ξημερώματα σε χώρους που δεν υπάρχει κανένας, όταν ξεσπούν οκτώ πυρκαγιές στην περιοχή Σταυροκόννου, τι μπορεί να είναι;», διερωτήθηκε.
Μάλιστα, όπως είπε, έχει φωτογραφίες από τα αποτσίγαρα στο κινητό του από την επόμενη ημέρα της πυρκαγιάς (24/7) στις 7:52 το πρωί. Με βάση το νόμο, πρόσθεσε, πρόσωπο που προκαλεί πυρκαγιά με τη ρίψη τσιγάρου είναι ένοχο αδικήματος.
«Σε ένα σημείο που δεν έχει παγκάκι για να απολαύσει κάποιος την περιοχή, πώς μπορεί να βρεθούν αποτσίγαρα; Υπάρχει περίπτωση κάποιος να έριξε τσιγάρα και να είναι εμπρησμός; Αν ήταν με αναπτήρα ήταν εμπρησμός, αλλά αν άφησε 20 τσιγάρα αναμμένα δεν είναι εμπρησμός; Εγώ δεν θα αμφισβητήσω το πόρισμα των Αμερικανών αλλά επιμένω ότι μπορεί να είναι εμπρησμός», συνέχισε.
Ο κ. Λογγίνος είπε πως έχει διορίσει τριμελή επιτροπή για διερεύνηση των αιτιών της πυρκαγιάς, προκαλώντας την αντίδραση της προέδρου της Βουλής Αννίτας Δημητρίου, η οποία διερωτήθηκε «γιατί φέραμε τους Αμερικανούς αφού κάνετε δική σας έρευνα».
Ο βουλευτής του ΑΚΕΛ Γιώργος Λουκαΐδης υπενθύμισε στον κ. Λογγίνο ότι την επόμενη ημέρα της πυρκαγιάς είχε μιλήσει για δύο εστίες και για εμπρησμό. Σε δική του τοποθέτηση ο βουλευτής του ΑΚΕΛ Νίκος Κέττηρος, ρώτησε τον κ. Λογγίνο εάν αυτά τα 20 αποτσίγαρα τα μάζεψαν για να γίνουν εξετάσεις ή αν τα έβγαλε φωτογραφία και τα άφησε εκεί και έφυγε. «Εγώ ξέρω ότι αν εντοπιστεί ένα τεκμήριο, δεν το βγάζουμε φωτογραφία και το αφήνουμε εκεί», πρόσθεσε.
Πάντως, ο Αρχηγός Αστυνομίας, από πλευράς του ξεκαθάρισε πως δεν προέκυψε καμία μαρτυρία για εμπρησμό. Όπως είπε, μέχρι σήμερα διερευνήθηκαν 13 πληροφορίες και «δεν προκύπτει μαρτυρία εναντίον οποιουδήποτε προσώπου».
Ο Αρχηγός τόνισε πως έχουν παραληφθεί τα δύο αποτσίγαρα, τα οποία αναφέρονται στην έκθεση των εμπειρογνωμόνων και θα σταλούν για εξετάσεις, προσθέτοντας πως η διερεύνηση συνεχίζεται σε όλα τα επίπεδα.
Η έλλειψη συντονισμού και η κόντρα «Πυροσβεστικής και Τμήματος Δασών»
Στην παραδοχή ότι το κυρίαρχο σημείο στο οποίο πρέπει να εγκύψουν οι έρευνες είναι ο συντονισμός, προχώρησε ο Αρχηγός της Εθνικής Φρουράς Αντιστράτηγος Γεώργιος Τσιτσικώστας. Όπως είπε, «το θέμα του συντονισμού δεν έχει λυθεί ποτέ από κανένα. Είναι το κυρίαρχο θέμα. Δεν φτάνουν οι άνθρωποι της Εθνικής Φρουράς, χρειάζεται συντονισμός από όλο τον κρατικό μηχανισμό».
Στο εν λόγω σημείο στάθηκαν και οι βουλευτές, με την Αλεξάνδρα Ατταλίδου να τονίζει πως «το Τμήμα Δασών έχει διευθυντή, όπως και η Πυροσβεστική» και «εάν δεν συντονίζονται είναι πρόβλημα και πρέπει να το λύσουν». Στο ίδιο μήκος κύματος και ο βουλευτής του ΕΛΑΜ Λίνος Παπαγιάννης, ο οποίος έκανε λόγο για «κόντρα μεταξύ της Πυροσβεστικής και του Τμήματος Δασών», η οποία όπως είπε πρέπει να σταματήσει.
Αρκετή συζήτηση έγινε γύρω από το όνομα του Γενικού Διευθυντή του Υπουργείου Γεωργίας, Ανδρέα Γρηγορίου, ο οποίος διορίστηκε από το Υπουργικό ως ο υπεύθυνος συντονιστής για αντιμετώπιση των πυρκαγιών, και κατά τον χρόνο εκδήλωσης και κατάσβεσης της πυρκαγιάς βρισκόταν στην Αυστραλία.
Ζήτημα η ανταπόκριση των πτητικών
Την ίδια ώρα, την συνεδρία απασχόλησε η ανταπόκριση των πτητικών μέσων, όσον αφορά τον χρόνο ανταπόκρισης τους με τους βουλευτές να ζητούν να μάθουν σε πόσα λεπτά έκαναν τις πρώτες ρίψεις.
Από πλευράς του ο Αρχηγός της ΕΦ, απαντώντας στους βουλευτές, εξήγησε πως τα λεπτά ετοιμότητας και ο χρόνος ανταπόκρισης των πτητικών είναι δύο διαφορετικά πράγματα, ενώ τόνισε πως «τα αεροσκάφη στα πέντε λεπτά είχαν ανοικτό κινητήρα για να απογειωθούν».
Στο μεταξύ, ο βουλευτής του ΔΗΣΥ Δημήτρης Δημητρίου έθεσε το ερώτημα –για το οποίο δεν λήφθηκε απάντηση- ποιος έδωσε την οδηγία στα πτητικά να κατευθυνθούν για ρίψεις στα Ανάγεια, λέγοντας πως έχει πληροφορίες πως η φωτιά εκεί είχε ήδη σβήσει και τα πτητικά έκαναν ρίψεις πάνω στις στάχτες.
Οι mega – πυρκαγιές και η κλιματική αλλαγή
Οι υπουργοί Εσωτερικών και Γεωργίας στις δικές τους τοποθετήσεις αναφέρθηκαν στην κλιματική αλλαγή, με την Μαρία Παναγιώτου να τονίζει πως οι mega – πυρκαγιές, δυστυχώς, είναι η νέα μας πραγματικότητα και απαιτούν μακροπρόθεσμες, πολυδιάστατες στρατηγικές. Με τη σειρά του ο Κωνσταντίνος Ιωάννου, είπε πως δυστυχώς η πρόσφατη πυρκαγιά επιβεβαίωσε ότι βρισκόμαστε σε ένα ορατό κίνδυνο, αναφερόμενος στην κλιματική αλλαγή. «Στην πυρκαγιά της Λεμεσού καίγονταν 10 στρέμματα ανά ώρα, παρά το γεγονός ότι είχαμε λάβει εγκαίρως μέτρα», πρόσθεσε.
Σημείωσε πως «διαθέτουμε τον μεγαλύτερο στόλο επίγειων δυνάμεων και πτητικών μέσων που είχαμε ποτέ». Συγκεκριμένα, συνέχισε, «διαθέτουμε 916 άτομα μόνιμο προσωπικό Πυροσβεστικής Υπηρεσίας (685), 177 εργάτες πυρόσβεσης και 705 δασοπυροσβέστες σε σχέση με 590 δασοπυροσβέστες το 2022. Για πρώτη φορά έχουμε στη διάθεσή μας 11 πρωτεύοντα πτητικά μέσα σε σύγκριση με εφτά που είχαμε το 2022. Επιπρόσθετα, μεριμνήσαμε για την καθαριότητα των ξηρών χόρτων σε κοινότητες παραχωρώντας τους ποσό ύψους €1 εκατομμυρίου, ενώ τροποποιήθηκε το νομοθετικό πλαίσιο με αυστηροποίηση των ποινών».
Αναφερόμενος στα μέτρα στήριξης των πληγέντων, εκτίμησε ότι η διαδικασία καταβολής της αποζημίωσης για τον μεγαλύτερο αριθμό περιπτώσεων θα ολοκληρωθεί περί τα τέλη Σεπτεμβρίου.
Συνέχεια τον Σεπτέμβριο
Η συνέχεια θα δοθεί τον Σεπτέμβριο στην τρίτη κοινή συνεδρία των Επιτροπών Εσωτερικών, Γεωργίας και Περιβάλλοντος, όπου – σύμφωνα με την πρόεδρο της Βουλής– αναμένεται να απαντηθούν τα ερωτήματα που τέθηκαν από του βουλευτές στις δύο συνεδρίες που προηγήθηκαν.
Οι συνεδριάσεις των τριών κοινοβουλευτικών Επιτροπών Εσωτερικών, Γεωργίας και Περιβάλλοντος για το ζήτημα της πυρκαγιάς στην ορεινή Λεμεσό θα καταλήξουν σε μια έκθεση, η οποία, μεταξύ άλλων, θα καταγράφει και πολιτικές και θεσμικές ευθύνες, όπως δήλωσε ο Πρόεδρος της Επιτροπής Εσωτερικών, Άριστος Δαμιανού.
Είπε ότι θα ακολουθήσει και τρίτη συνεδρίαση για το ίδιο θέμα, όπου αναμένεται να απαντηθούν όσα ερωτήματα παραμένουν αναπάντητα από την προηγούμενη συνεδρίαση, καθώς και όσα ερωτήματα τέθηκαν σήμερα.
Τόνισε, επίσης, ότι η επόμενη συνεδρίαση θα ασχοληθεί κατά κύριο λόγο με ζητήματα αποκατάστασης του περιβάλλοντος, αλλά και μαρτυρίες εργαζομένων που επιχειρούσαν τις μέρες της φωτιάς.