Η συνολική εισροή νερού στα φράγματα – Που βρίσκεται η πληρότητα

Παρά το γεγονός ότι υπήρξε εισροή νερού στα φράγματα το τελευταίο τριήμερο απαιτούνται και  άλλες αρκετές βροχές σε αυτό το στάδιο που η γη είναι κορεσμένη ώστε να μπορεί να λεχθεί ότι η Κύπρος οδεύει σε έξοδο από την περίοδο ξηρασίας και ως εκ τούτου οι πολίτες καλούνται να συνεχίσουν την εξοικονόμηση νερού και να αξιοποιήσουν κατά το δυνατό το βρόχινο είπε η Ανώτερη Λειτουργός του Τμήματος Αναπτύξεως Υδάτων Γιάννα Οικονομίδου.

Εξάλλου ο Ανώτερος Λειτουργός Αλιείας, Βασίλης Παπαδόπουλος, δήλωσε στο ΚΥΠΕ πως πέραν από την όποια συνεισφορά των βροχών στο υδατικό ισοζύγιο οι βροχές που κατέληξαν στη θάλασσα ήταν αναγκαίες και ευεργετικές για το θαλάσσιο οικοσύστημα και τις ακτογραμμές.

Η κ. Οικονομίδου ανέφερε ότι το τελευταίο τριήμερο καταγράφηκε συνολική εισροή στα φράγματα περί τα 2,4 εκατομμύρια κυβικά μέτρα νερού, εκ των οποίων το 1,2 εκατ. κυβικά μέτρα νερού στα φράγματα της επαρχίας Πάφου. Πρόσθεσε ότι κατά την 26η Ιανουαρίου η συνολική αποθηκευμένη ποσότητα νερού στα φράγματα είναι 34 εκ. κυβικά μέτρα που αντιστοιχεί σε πληρότητα 11,8%, σε σύγκριση με 26,1% που ήταν το νερό στα φράγματα πέρσι την ίδια ημέρα. Η δυναμικότητα των φραγμάτων ανέρχεται στα 335 εκ. κυβικά μέτρα νερού, πρόσθεσε.

Την Παρασκευή ο Α΄τεχνικός μηχανικός του Τμήματος Αναπτύξεως Υδάτων, Μάριος Χατζηκωστής ,είχε πει στο ΚΥΠΕ πως η συνεισφορά των βροχών στην πληρότητα των φραγμάτων ήταν μόλις 400.000 κυβικά μέτρα νερού με την αποθηκευμένη ποσότητα στα φράγματα να είναι στο 11%.

Η κ. Οικονομίδου επεσήμανε πως παρά τη βελτίωση στο υδατικό ισοζύγιο απαιτούνται περισσότερες ισχυρές και πιο ουσιαστικές βροχοπτώσεις για να αποκτήσουν τα φράγματα τα απαιτούμενα αποθέματα ώστε να μπορεί να ειπωθεί ότι η Κύπρος εξήλθε της ανομβρίας, προσθέτοντας ότι η όποια νέα βροχόπτωση σημειωθεί αυτό το διάστημα που η γη είναι κορεσμένη θα καταλήγει ευκολότερα στα φράγματα.

Σε ό,τι αφορά τα 110 φράγματα εκ των οποίων τα 56 θεωρούνται μεγάλα σύμφωνα με τα διεθνή πρότυπα, είπε ότι η Κύπρος σε σχέση με το μέγεθος της διαθέτει τα περισσότερα φράγματα στην Ευρώπη και σχεδόν όλα τα μεγάλα ποτάμια του νησιού έχουν αξιοποιηθεί.

Ακολούθως επεξήγησε ότι δεν πρέπει να προκαλεί δυσφορία το γεγονός ότι ένα μέρος του νερού της βροχής καταλήγει στη θάλασσα, αφού το νερό πρέπει να ακολουθεί τη φυσική του πορεία εμπλουτίζοντας του υπόγειους υδροφορείς από τους οποίους αντλείται νερό που συμβάλλει στο υδατικό ισοζύγιο ενώ περαιτέρω λειτουργεί ως φυσική άμυνα υφαλμύρωση, καθώς πολλοί υπόγειοι υδροφορείς έχουν  υφαλμυρώσει. Σημείωσε δε ότι η ορθολογική διαχείριση βασίζεται στην ισορροπία, ώστε πέρα από την αποθήκευση να προστατεύεται και το περιβάλλον.

Σε ερώτηση αναφορικά με τα έργα που γίνονται ώστε η υδατική διαχείριση να καταστεί αποτελεσματικότερη, είπε ότι συνεχίζεται η έρευνα για  αύξηση του υπερχυλιστή και σε άλλα φράγματα, στο πλαίσιο των συνολικών υπό κατασκευή έργων, το κόστος των οποίων ξεπερνά τα 200 εκ. ευρώ, που αφορούν αγωγούς, ανακτημένο νερό, έργα ύδρευσης, άρδευσης που όλα συμβάλλουν στην αύξηση του υδατικού ισοζυγίου.

Ερωτηθείσα για τους τρόπους με τους οποίους θα μπορούσαν να συμβάλουν οι πολίτες στην συλλογή – αποθήκευση νερού, ανέφερε ότι είπε ενθαρρύνονται οι αγρότες μέσα από το  πρόγραμμα κοινής αγροτικής πολιτικής στην αποθήκευση ομβρίων υδάτων, πρακτική που μπορούν να εφαρμόσουν και οι απλοί πολίτες με χρήση ομβρίων υδάτων για την άρδευση κήπων. Σημείωσε ότι το σημαντικότερο που μπορούν να κάνουν οι πολίτες, που είναι η παράκληση μας είναι η εξοικονόμηση νερού ώστε να μπορέσουμε να βγάλουμε τη χρονιά χωρίς άτακτες περικοπές το καλοκαίρι.

Στην ερώτηση εάν με νέες γεωτρήσεις μπορεί να προληφθεί το φαινόμενο της εξάτμισης νερού από τα φράγματα, είπε πως οι πηγές νερού για ύδρευση είναι τα φράγματα, οι αφαλατώσεις και οι γεωτρήσεις και για άρδευση τα φράγματα με ανακτημένο νερό και οι γεωτρήσεις. Πρόσθεσε ότι το Τμήμα Αναπτύξεως Υδάτων σε συνεργασία με το Τμήμα Γεωλογικής Επισκόπησης έχει προχωρήσει σε ανόρυξη γεωτρήσεων και θα ανορύξει και νέες προκειμένου να ενταχθούν πρόσθετες πηγές – μέσω γεωτρήσεων στο υδατικό ισοζύγιο  

Συμπλήρωσε ότι το Τμήμα κινείται προς όλες τις δυνατές κατευθύνσεις προκείμενου να υπάρχει επάρκεια νερού άρδευσης και ύδρευσης.

Ερωτηθείς σχετικά ο κ. Παπαδόπουλος είπε ότι το Τμήμα του δεν έχει αρμοδιότητα καταμέτρησης του βρόχινου νερού που καταλήγει στη θάλασσα, όπως και ουδεμία αρμοδιότητα διαθέτει σε συλλογή νερού, αλλά διευκρίνισε εκτιμάται ότι η ποσότητα του βρόχινου νερού που κατέληξε στη θάλασσα τις τελευταίες ημέρες ήταν αρκετή και πολύ ευεργετική για το θαλάσσιο οικοσύστημα και τις ακτογραμμές.

Πρόσθεσε ότι η βροχή που καταλήγει στη θάλασσα συμβάλλει καθοριστικά στη διατήρηση της ισορροπίας του θαλάσσιου οικοσυστήματος, αφού μεταφέρει θρεπτικά στοιχεία από την ξηρά, ανανεώνει τα επιφανειακά νερά και βοηθά στη ρύθμιση της αλατότητας, ιδιαίτερα σε παράκτιες περιοχές. Παράλληλα, ενισχύει τον υδρολογικό κύκλο, υποστηρίζει τη θαλάσσια βιοποικιλότητα και συμβάλλει στη φυσική ανανέωση των υδάτων, που είναι απαραίτητη για τη ζωή στους ωκεανούς και τις θάλασσες .

Ανέφερε περαιτέρω ότι το ίζημα που μεταφέρει η βροχή στη θάλασσα προστατεύει τις ακτογραμμές από τη διάβρωση.

Στην ερώτηση εάν οι ψαράδες μπορούν να προσδοκούν σε αύξηση του πληθυσμού του αλιεύσιμου προϊόντος, αφού εξήγησε ανεπιφύλακτα ότι η βροχή μεταφέρει στη θάλασσα θρεπτικά στοιχεία και οργανική ύλη από την ξηρά, είπε πως εντούτοις δεν θα πρέπει να δημιουργηθούν φρούδες ελπίδες στους ψαράδες για δραματική αύξηση των ψαριών.

Σημειώνεται πως το ίζημα που παρασύρεται από τη βροχή (λεπτά σωματίδια εδάφους, άργιλος, ανόργανα και οργανικά υλικά) αποτελεί βασικό δομικό και θρεπτικό στοιχείο των παράκτιων και θαλάσσιων οικοσυστημάτων. Εμπλουτίζει τα νερά και τον βυθό με θρεπτικά συστατικά, τα οποία τροφοδοτούν το φυτοπλαγκτόν και, μέσω της τροφικής αλυσίδας, ολόκληρο το θαλάσσιο οικοσύστημα.

Παράλληλα, το ίζημα συμβάλλει στη δημιουργία και διατήρηση δελταϊκών σχηματισμών, υγροτόπων και αμμωδών ακτών, προστατεύοντας τις ακτογραμμές από τη διάβρωση. στον θαλάσσιο πυθμένα λειτουργεί ως υπόστρωμα για οργανισμούς, βοηθά στην αποθήκευση άνθρακα και στη ρύθμιση βιογεωχημικών κύκλων, ενισχύοντας τη μακροπρόθεσμη οικολογική ισορροπία της θάλασσας.

Όσον αφορά τη συνεισφορά των βροχών στον πληθυσμό των ψαριών, ο ρόλος τους (των βροχών) είναι ουσιαστικός και πολυεπίπεδος, αφού οι βροχές μεταφέρουν στη θάλασσα θρεπτικά στοιχεία και οργανική ύλη από την ξηρά, τα οποία ενισχύουν την ανάπτυξη του φυτοπλαγκτού, που αποτελεί τη βάση της θαλάσσιας τροφικής αλυσίδας. Η αύξηση της διαθεσιμότητας τροφής συμβάλλει θετικά ώστε να αναπτυχθούν οι πληθυσμοί στα ψάρια.

Συγκεκριμένα, η αυξημένη απορροή γλυκού νερού δημιουργεί ευνοϊκές συνθήκες σε παράκτιες και εκβολικές περιοχές, που λειτουργούν ως φυσικοί «παιδικοί σταθμοί» για πολλά είδη ψαριών. Εκεί βρίσκουν καταφύγιο, τροφή και κατάλληλες συνθήκες για αναπαραγωγή και ανάπτυξη των νεαρών ατόμων. Τέλος, οι βροχές συμβάλλουν στη μεταφορά ιζήματος και στη διαμόρφωση βυθών και ενδιαιτημάτων, ενισχύοντας τη βιοποικιλότητα και τη σταθερότητα των πληθυσμών των ψαριών, με θετική επίδραση τόσο στα οικοσυστήματα όσο και στην αλιεία.

ΚΥΠΕ