Προϋπολογισμός-ρεκόρ για το νερό το 2027 – Πόσο κοστίζει η αφαλάτωση

Το μεγαλύτερο ποσό για την παραγωγή αφαλατωμένου νερού που προτάθηκε ποτέ, περιλαμβάνεται στους προϋπολογισμούς του Τμήματος Αναπτύξεως Υδάτων για το 2027 εν μέσω κλιματικής κρίσης και αυξημένων αναγκών υδροδότησης.

Σύμφωνα με τα επίσημα στοιχεία, που κατατέθηκαν χθες στη Βουλή, το κονδύλι είναι αυξημένο κατά €26 εκατ. σε σχέση με τον εγκεκριμένο προϋπολογισμό του 2026 (€142,1 εκατ.) και κατά €80 εκατ. σε σχέση με τις πραγματικές δαπάνες του 2025 (€110,1 εκατ.)

Σημειώνεται ότι κατά το 2025, η υδατική κατάσταση επιδεινώθηκε δραματικά, με τα αποθέματα νερού στα φράγματα να παρουσιάζουν περαιτέρω σημαντική μείωση στο 11%, με αποτέλεσμα να απαιτηθούν επιπρόσθετα έκτακτα μέτρα για την ενίσχυση του υδατικού ισοζυγίου και για αποφυγή σοβαρών περιορισμών στην άρδευση.

Το συνολικό προτεινόμενο κονδύλι για το 2027 ανέρχεται στα €168.069.000. Το ποσό αυτό καλύπτει τις μονάδες αφαλάτωσης που λειτουργούν παγκύπρια και συγκεκριμένα την αγορά αφαλατωμένου νερού από τις μόνιμες μονάδες Λεμεσού, Λάρνακας, Δεκέλειας, Βασιλικού, Επισκοπής και Πάφου (Κούκλια).

Περαιτέρω, το κονδύλι περιλαμβάνει την κάλυψη αναγκών από τις προσωρινές κινητές μονάδες στην Κισσόνεργα, στον Γαρύλλη, στο Λιμάνι Λεμεσού, στη Μονή, στην Επισκοπή, στο Βασιλικό, καθώς και την κινητή μονάδα Μαζωτού που εκτιμάται ότι θα τεθεί σε λειτουργία εντός του 2027. Περιλαμβάνονται επίσης υποστηρικτικές εργασίες, όπως η παροχή ηλεκτρικού ρεύματος και η αντικατάσταση εξαρτημάτων.

Στον προϋπολογισμό υπάρχει πρόνοια για την παραχώρηση 0,13 εκατ. κυβικά μέτρα πόσιμου νερού στη Λουρουτζίνα και την έκτακτη αγορά πόσιμου νερού από ιδιωτικές γεωτρήσεις για την κάλυψη αναγκών Κοινοτήτων.

Επίσης, περιλαμβάνεται η προμήθεια ανακυκλωμένου νερού από τους Σταθμούς Επεξεργασίας Λυμάτων (ΣΕΛ) των Επαρχιακών Οργανισμών Αυτοδιοίκησης (ΕΟΑ) Λευκωσίας (Βαθιά Γωνιά, Ανθούπολη), Αμμοχώστου (Παραλίμνι – Αγία Νάπα), Λάρνακας, Λεμεσού (Κάτω Μονή, Κάτω Πλουμίδια) και Πάφου.

Για τη δημιουργία και ενίσχυση των μονάδων αφαλάτωσης και των δικτύων μεταφοράς νερού, προβλέπονται πιστώσεις ύψους €12.335.284. Αυτά αφορούν την μεταφορά νερού Βασιλικού – Λεμεσού με την κατασκευή αγωγού άντλησης από τη μονάδα Βασιλικού προς κεντρική δεξαμενή 2.000 τ.μ. και σύνδεση με κοινοτικές δεξαμενές.

Επίσης, περιλαμβάνεται μελέτη και κατασκευή νέου αντλιοστασίου στην Τερσεφάνου για μεταφορά αφαλατωμένου νερού προς τη Λευκωσία.

Υπάρχει πρόνοια για κάλυψη μη επιλέξιμων δαπανών για τη Φάση Α του Υδατικού Έργου Βασιλικός – Λευκωσία και υλοποίηση της Φάσης Β από εθνικούς πόρους (κατόπιν σύναψης δανείου με την ΤΑΣΕ) για την ενίσχυση της ασφάλειας υδροδότησης της Λευκωσίας.

Για την ικανοποίηση υδρευτικών αναγκών στην περιοχή της ελεύθερης Αμμοχώστου προχωρεί το υδατικό έργο Κοκκινόκρεμμος με κατασκευή αγωγών, αντλιοστασίων και δεξαμενών από τη μονάδα αφαλάτωσης Δεκέλειας προς την ελεύθερη Αμμόχωστο.

Για τη μέγιστη αξιοποίηση του ανακυκλωμένου νερού στην άρδευση, προνοούνται €3.500.000, τα οποία κατανέμονται στη Λευκωσία: Δεξαμενές αποθήκευσης στη Βαθιά Γωνιά (500.000 κ.μ. και νέα 1,3 εκατ. κ.μ.), στην Ανθούπολη (500.000 κ.μ.) και στο Παλιομέτοχο (500.000 κ.μ.) καθώς και αγωγοί μεταφοράς προς Ιδάλιο, Ποταμιά, Άγιο Σωζόμενο, Γέρι και από τον σταθμό Μιας Μηλιάς.

Λεμεσό: Σύνδεση του νέου ΣΕΛ Δυτικής Λεμεσού (Πολεμίδια) με το αρδευτικό δίκτυο και τις δεξαμενές εμπλουτισμού του υδροφορέα Ακρωτηρίου.

Λάρνακα, Πάφος, Αμμόχωστος: Επιδιόρθωση υδατοδεξαμενής 500.000 κ.μ. στη Λάρνακα, αναβάθμιση του έργου στον υδροφορέα Έζουσας και στην Πόλη Χρυσοχούς, καθώς και επέκταση του δικτύου Παραλιμνίου – Αγίας Νάπας.