Αντιφάσεις και εκ διαμέτρου αντίθετες θέσεις προέκυψαν μετά τη συνάντηση στο Νταβός για την Γροιλανδία από τον Ντόναλντ Τραμπ και τον γενικό γραμματέα του ΝΑΤΟ Μαρκ Ρούτε.
Από τη μία ο Αμερικανός Πρόεδρος δήλωσε ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες και οι Eυρωπαίοι σύμμαχοί θα συνεργαστούν τόσο στην ανάπτυξη της αντιπυραυλικής ασπίδας «Χρυσός Θόλος» όσο και στην εξόρυξη ορυκτών στη Γροιλανδία, βάσει του προσχεδίου συμφωνίας στο οποίο κατέληξε με τον γενικό γραμματέα του ΝΑΤΟ Μαρκ Ρούτε. Μια συμφωνία, όπως είπε, η οποία θα έχει διάρκεια το «για πάντα» και θα καλύπτει όχι μόνο τη Γροιλανδία, αλλά και ολόκληρη την Αρκτική.
Από την άλλη, ο γενικός γραμματέας του ΝΑΤΟ Μαρκ Ρούτε, διαεύδει, ξεκαθαρίζοντας ότι το ζήτημα της κυριαρχίας της Γροιλανδίας και το εάν θα παραμείνει αυτόνομη περιοχή της Δανίας δεν εθίγη κατά τις συνομιλίες που είχε με τον Ντόναλντ Τραμπ, σχολιάζοντας δηλώσεις του Λευκού Οίκου.
Δηλώσεις Τραμπ στο CNBC: «Θα συμμετέχουν στα ορυκτά και στον Χρυσό Θόλο»
Σε συνέντευξή του στο CNBC, ο πρόεδρος των ΗΠΑ τόνισε ότι οι ευρωπαίοι σύμμαχοι θα έχουν ρόλο τόσο στο πρόγραμμα «Χρυσός Θόλος» όσο και στα δικαιώματα εξόρυξης ορυκτών στη Γροιλανδία.
«Θα συμμετάσχουν στον “Χρυσό Θόλο” και θα συμμετάσχουν στα δικαιώματα εξόρυξης ορυκτών, όπως κι εμείς», δήλωσε χαρακτηριστικά.
Ερωτηθείς για το χρονικό ορίζοντα της συμφωνίας, ο Τραμπ απάντησε μονολεκτικά: «Για πάντα». Πρόσθεσε ότι πρόκειται για μια «πολύ καλή συμφωνία για τις ΗΠΑ, αλλά και για εκείνους», αναγνωρίζοντας ωστόσο πως «είναι λίγο περίπλοκη» και ότι οι λεπτομέρειες θα παρουσιαστούν στη συνέχεια.
Ανακοίνωση από το Νταβός: Πλαίσιο για Γροιλανδία και Αρκτική
Λίγες ώρες μετά τη συνάντησή του με τον Μαρκ Ρούτε στο Παγκόσμιο Οικονομικό Φόρουμ στο Νταβός, ο Τραμπ ανακοίνωσε μέσω Truth Social ότι οι δύο πλευρές κατέληξαν σε πλαίσιο μελλοντικής συμφωνίας που αφορά «τη Γροιλανδία και, στην πραγματικότητα, ολόκληρη την Αρκτική περιοχή».
Όπως ανέφερε, εφόσον η συμφωνία ολοκληρωθεί, «θα είναι εξαιρετικά επωφελής για τις Ηνωμένες Πολιτείες και για όλα τα κράτη-μέλη του ΝΑΤΟ». Στο ίδιο μήνυμα γνωστοποίησε ότι, βάσει αυτής της κατανόησης, δεν θα επιβληθούν οι δασμοί που επρόκειτο να τεθούν σε ισχύ την 1η Φεβρουαρίου, εξέλιξη που συνέβαλε και στη βελτίωση του κλίματος στις αγορές.
Ο «Χρυσός Θόλος» και οι επόμενες διαπραγματεύσεις
Ο Αμερικανός πρόεδρος διευκρίνισε ότι βρίσκονται σε εξέλιξη πρόσθετες συζητήσεις για το πώς θα συνδεθεί το πρόγραμμα «Χρυσός Θόλος» με τη Γροιλανδία, σημειώνοντας ότι περισσότερες πληροφορίες θα δοθούν καθώς προχωρούν οι επαφές. Την ευθύνη των διαπραγματεύσεων, σύμφωνα με τον ίδιο, θα έχουν ο αντιπρόεδρος των ΗΠΑ, ο υπουργός Εξωτερικών, ο ειδικός απεσταλμένος και άλλα κυβερνητικά στελέχη, τα οποία θα λογοδοτούν απευθείας στον ίδιο.
Αντιδράσεις από τη Δανία και αιχμές Τραμπ
Κατά τη διάρκεια των ερωτήσεων, δημοσιογράφος μετέφερε στον Τραμπ τη θέση του Δανού υπουργού Εξωτερικών, ο οποίος φέρεται να απέρριψε κάθε συζήτηση περί απόκτησης της Γροιλανδίας από τις ΗΠΑ. Ο Αμερικανός πρόεδρος απάντησε ότι δεν του αρέσει να ενημερώνεται «από δεύτερο χέρι» και ότι, αν υπάρχει διαφωνία, θα προτιμούσε να του ειπωθεί απευθείας.
Ερωτηθείς πότε θα συζητήσει το θέμα με τη Δανία, ο Τραμπ δήλωσε ότι θα μιλήσει με τον Μαρκ Ρούτε, προσθέτοντας με νόημα: «Είναι, ειλικρινά, πιο σημαντικός».
Μια συμφωνία με γεωπολιτικό αποτύπωμα
Το προσχέδιο συμφωνίας, όπως το περιγράφει ο ίδιος ο Τραμπ, συνδυάζει άμυνα, ορυκτό πλούτο και γεωπολιτική επιρροή στην Αρκτική. Η προοπτική μόνιμης συνεργασίας στον «Χρυσό Θόλο» και στα ορυκτά της Γροιλανδίας αναμένεται να αποτελέσει σημείο τριβής με την Κοπεγχάγη, αλλά και κρίσιμο τεστ για τις ισορροπίες εντός του ΝΑΤΟ σε μια περιοχή αυξανόμενης στρατηγικής σημασίας.
Ρούτε: Δεν τέθηκε θέμα κυριαρχίας της Γροιλανδίας
Ο γενικός γραμματέας του ΝΑΤΟ, Μαρκ Ρούτε, ξεκαθάρισε ότι το ζήτημα της κυριαρχίας της Γροιλανδίας και το εάν θα παραμείνει αυτόνομη περιοχή της Δανίας δεν εθίγη κατά τις συνομιλίες που είχε με τον Αμερικανό πρόεδρο Ντόναλντ Τραμπ, απαντώντας σε ερωτήματα που προκάλεσαν οι πρόσφατες δηλώσεις του Λευκού Οίκου.
Ερωτηθείς από το τηλεοπτικό δίκτυο Fox News αν η Γροιλανδία θα παραμείνει μέρος της Δανίας στο πλαίσιο μιας ενδεχόμενης μελλοντικής συμφωνίας, ο Μαρκ Ρούτε απάντησε ότι το θέμα «δεν εθίγη στις συνομιλίες μου με τον πρόεδρο των Ηνωμένων Πολιτειών».
Όπως εξήγησε, η συζήτηση επικεντρώθηκε αποκλειστικά στην ασφάλεια της Αρκτικής, μιας περιοχής στρατηγικής σημασίας που βρίσκεται σε ταχεία μετάβαση.
Αρκτική, Κίνα και Ρωσία στο επίκεντρο
«Η συζήτηση επικεντρώθηκε στο τι πρέπει να κάνουμε για να προστατεύσουμε αυτή την τεράστια αρκτική περιοχή, όπου συντελούνται αλλαγές και όπου οι Κινέζοι και οι Ρώσοι είναι ολοένα και πιο ενεργοί», δήλωσε ο Ολλανδός επικεφαλής της Βορειοατλαντικής Συμμαχίας.
Οι αναφορές αυτές εντάσσονται στο ευρύτερο πλαίσιο ανησυχίας των συμμάχων για την αυξανόμενη γεωπολιτική σημασία της Αρκτικής.
Διαβεβαιώσεις στήριξης προς τις ΗΠΑ
Στο περιθώριο της συνόδου του Παγκόσμιου Οικονομικού Φόρουμ στο Νταβός, ο Μαρκ Ρούτε διαβεβαίωσε τον Ντόναλντ Τραμπ ότι οι Ευρωπαίοι σύμμαχοι του ΝΑΤΟ «θα είναι στο πλευρό» των Ηνωμένων Πολιτειών σε περίπτωση επίθεσης.
«Μπορείτε να είστε απόλυτα σίγουρος ότι εάν ποτέ οι Ηνωμένες Πολιτείες δεχτούν επίθεση, οι σύμμαχοί σας θα είναι στο πλευρό σας. Αυτό είναι απόλυτη εγγύηση», δήλωσε, εκφράζοντας μάλιστα τη λύπη του για τις αμφιβολίες που είχε διατυπώσει ο Αμερικανός πρόεδρος.
Η απάντηση στις αμφιβολίες Τραμπ
Ο Ρούτε υπενθύμισε ως χαρακτηριστικό παράδειγμα τη συμμετοχή των συμμάχων στην επέμβαση στο Αφγανιστάν μετά τις τρομοκρατικές επιθέσεις της 11ης Σεπτεμβρίου 2001.
Υπενθυμίζεται ότι στις αρχές του μήνα ο Ντόναλντ Τραμπ είχε δηλώσει πως «αμφιβάλλει» αν οι χώρες του ΝΑΤΟ «θα είναι εκεί για εμάς αν τις έχουμε πραγματικά ανάγκη», προσθέτοντας ότι οι ΗΠΑ θα συνεχίσουν να στηρίζουν τη Συμμαχία ακόμη κι αν αυτή δεν ανταποδώσει.
