Πέτυχε ή απέτυχε το νέο πλαίσιο για τις εκποιήσεις που εγκρίθηκε από τη Βουλή μετά από πολύμηνες συζητήσεις τον περασμένο Δεκέμβριο;
Αυτό το ερώτημα εγείρεται, καθώς τα πρώτα αποτέλεσμα του νέου πλαισίου είναι άκρως απογοητευτικά. Τον περασμένο Δεκέμβριο, όταν εγκρίθηκε το νέο πλαίσιο, σκοπός ήταν να προσφέρει ένα ισορροπημένο δίκτυ προστασίας στους ευάλωτους δανειολήπτες.
Οι ρυθμίσεις είχαν ως επίκεντρο την προστασία της κύριας κατοικίας, με αξία μέχρι €350 χιλ. Δυστυχώς, οι δανειολήπτες δεν έχουν αξιοποιήσει στον βαθμό που αναμενόταν τα εργαλεία που τους παρέχει το νέο πλαίσιο.
Συγκεκριμένα, εδώ και πέντε μήνες έχουν διευρυνθεί οι αρμοδιότητες της Χρηματοοικονομικής Επίτροπου, στην οποία μπορούν να προσφύγουν οι δανειολήπτες, για να αμφισβητήσουν το χρέος ή το ύψος του. Οι αποφάσεις της Επιτρόπου μπορούν πλέον να λαμβάνονται έγκαιρα και εντός καθορισμένων χρονοδιαγραμμάτων, οι υποθέσεις ρυθμίζονται εξωδικαστικά, ενώ διορίζεται διαμεσολαβητής από την Επίτροπο, για σκοπούς αναδιάρθρωσης του χρέους. Επιπρόσθετα, αναμενόταν η λειτουργία Ειδικού Δικαστηρίου, στο οποίο θα προσέφευγαν οι δανειολήπτες για προστασία της κύριας κατοικίας τους, αξίας €350 χιλ. και για ακύρωση καταχρηστικών ρητρών.
Το Μεγάλο Σάββατο, η νέα Χρηματοοικονομική Επίτροπος Βαλεντίνα Γεωργιάδου, σε συνέντευξή της στον «Φ» ανέφερε πως στο Γραφείο του Χρηματοοικονομικού Επιτρόπου έχουν προσφύγει λιγότεροι από δέκα επιλέξιμοι οφειλέτες. Μάλιστα, τα συγκεκριμένα παράπονα, σύμφωνα με την Επίτροπο, δεν έχουν τελεσφορήσει, καθώς οι αιτητές δεν πληρούσαν τα κριτήρια που καθορίζει η νομοθεσία.
Την ίδια ώρα, σημείωσε πως οι υποθέσεις που έχουν τελεσφορήσει έγιναν μετά από συνεννόηση των εταιρειών εξαγοράς πιστώσεων και των τραπεζών με τους δανειολήπτες. Στο μεταξύ, παρόλο που έχουν παρέλθει αρκετοί μήνες από την απόφαση της Βουλής, ακόμη δεν έχει λειτουργήσει το Ειδικό Δικαστήριο. Βάσει της νομοθεσίας, το Ανώτατο Δικαστήριο έχει τη δυνατότητα να εκδίδει οδηγίες, έτσι ώστε ο Πρόεδρος Επαρχιακού Δικαστηρίου να μπορεί να ορίζει αριθμό δικαστών, οι οποίοι θα εκδικάζουν υποθέσεις που αφορούν διαφορές που προκύπτουν μεταξύ του δανειολήπτη, του εγγυητή και του παρόχου εξασφάλισης με τον πιστωτή, αναφορικά με πιστωτική διευκόλυνση η οποία εξασφαλίζεται με κύρια κατοικία η αξία της οποίας δεν υπερβαίνει τις €350 χιλ.
Όπως φαίνεται, θα αργήσει πολύ η λειτουργία του Ειδικού Δικαστηρίου. Ο προβληματισμός για τη λειτουργία του Ειδικού Δικαστηρίου είχε φανεί κατά τις συζητήσεις που έγιναν στη Βουλή. Μάλιστα, το συγκεκριμένο θέμα έχει και προϊστορία, καθώς επί διακυβέρνησης Αναστασιάδη είχε κατατεθεί σχετικό νομοσχέδιο, το οποίο την υστάτη είχε αποσυρθεί, καθώς τα κόμματα τού είχαν αλλάξει τα φώτα, κάτι που όπως λεγόταν τότε θα δημιουργούσε πρόβλημα στο τραπεζικό σύστημα.
Τα απογοητευτικά στοιχεία σε σχέση με το νέο πλαίσιο, καταδεικνύουν πως τα δύο βασικά εργαλεία δεν έχουν αποδώσει, είτε γιατί δεν τα αξιοποίησαν οι δανειολήπτες, είτε γιατί δεν εφαρμόστηκε η ρύθμιση που είχαν εγκριθεί. Τα στοιχεία προκαλούν προβληματισμό και συνάμα και ανησυχία. Κάποιοι αναρωτιούνται εάν τελικά το πρόβλημα με τις εκποιήσεις δεν είναι τόσο μεγάλο αλλά το μεγαλοποίησαν οι εμπλεκόμενοι κατά τις συζητήσεις. Μήπως η μη αξιοποίηση του νέου πλαισίου από τους δανειολήπτες δείχνει αδιαφορία ή άγνοια ή αμέλεια; Μήπως κάποιοι δεν αξιοποιούν τα εργαλεία που τους παρέχει το νέο πλαίσιο γιατί δεν θέλουν ή δεν τα χρειάζονται πραγματικά;
Από την άλλη όμως, δεν νομίζω να έχει κάποιον που να μην επιθυμεί να προστατεύσει την κατοικία του, στον βαθμό που αυτή κινδυνεύει. Τελικά, μήπως οι φωνές που ακούγονται για στρατηγικούς κακοπληρωτές επιβεβαιωθούν;
Για αυτά και για πολλά άλλα θα πρέπει να δοθούν απαντήσεις. Όπως φαίνεται, η πλειοψηφία των κομμάτων μεγαλοποίησαν το θέμα και χρησιμοποίησαν τις εκποιήσεις ως μέσο για να ικανοποιήσουν τους ψηφοφόρους. Επιπλέον, για δύο χρόνια άφηναν ανενεργή τη νομοθεσία, με αποτέλεσμα να επωφελούνται από το πάγωμα των εκποιήσεων και κάποιοι στρατηγικοί κακοπληρωτές. Πέραν της αναζήτησης των ευθυνών για τη φαινομενική για την ώρα αποτυχία του νέου πλαισίου, θα πρέπει οι αρμόδιοι να διεξάγουν ενημερωτικές εκστρατείες για να ενημερωθεί ο κόσμος για τη νέα νομοθεσία.
Επίσης, τους επόμενους μήνες θα πρέπει να ξεκαθαρίσει από πλευράς του Ανωτάτου Δικαστηρίου εάν θα λειτουργήσει το Ειδικό Δικαστήριο, καθώς εάν δεν υπάρχει η συγκεκριμένη πρόθεση θα πρέπει οι πολίτες να ενημερωθούν για την ευχέρεια που έχουν ή δεν έχουν για να απευθύνονται στη Δικαιοσύνη.
