Η εντολή της Αμερικανής ανώτατης δικαστού Σόνια Σοτομαγιόρ τον Δεκέμβριο φαινόταν, στην επιφάνεια, όπως όλες οι άλλες τυπικές απορρίψεις που εκδίδουν μέλη του Ανώτατου Δικαστηρίου σε αιτήματα έκτακτης ανάγκης χαμηλών πιθανοτήτων. Ωστόσο, δίνοντας στον Αμρ Αμπουελμάγκντ μια νίκη απέναντι στην πρώην σύζυγό του σε μια διασυνοριακή υπόθεση επιμέλειας παιδιών, η Σοτομαγιόρ ουσιαστικά επικύρωσε έμμεσα τον νομικό σύμβουλο που βοήθησε στη συγκρότηση της υπόθεσής του: το ChatGPT.
Ο Αμπουελμαγκντ και η πρώην σύζυγός του μετέφεραν την υπόθεσή τους από ομοσπονδιακό δικαστήριο στο Μπρούκλιν της Νέας Υόρκης μέχρι το Ανώτατο Δικαστήριο χωρίς δικηγόρους. Ο Αμπουελμάγκντ βασίστηκε σε συμβουλές από φίλους, γραμματείς δικαστηρίων και, για να βοηθηθεί στη σύνταξη πολλών αιτήσεων, ενστάσεων και άλλων καταθέσεων, στην τεχνητή νοημοσύνη. Τελικά εκτιμά ότι εξοικονόμησε περίπου 97.000 δολάρια, με βάση όσα του είπε ένας δικηγόρος ότι θα κόστιζε η υπόθεση. “Τα αγγλικά δεν είναι η μητρική μου γλώσσα”, λέει ο Αμπουελμάγκντ, που μεγάλωσε στην Αίγυπτο. “Ήταν πολύ χρήσιμο. Κάνει τη υπόθεσή σου να βγάζει νόημα μπροστά στον δικαστή”.
Χάρη στην τεχνητή νοημοσύνη, το να μην έχει χρειάζεται κανείς δικηγόρο για να καταθέσει αγωγή ή να υπερασπιστεί τον εαυτό του στο δικαστήριο δεν ήταν ποτέ ευκολότερο. Τα μοντέλα AI επιτρέπουν σε οποιονδήποτε να μετατρέψει μια υπόθεση τραυματισμού στον χώρο εργασίας ή μια μικρή επιχειρηματική διαφορά σε μια στοχευμένη αγωγή που πληροί τα δικαστικά πρότυπα.
Αυτή η νέα ευκολία δημιουργεί ανησυχίες, όχι μόνο μεταξύ δικηγόρων που θα μπορούσαν να χάσουν δουλειές, αλλά και μεταξύ δικαστών των οποίων τα πινάκια γεμίζουν υπερβολικά. Μια μελέτη που δημοσιεύθηκε τον Μάρτιο από ερευνητές του ΜΙΤ και του Πανεπιστημίου της Νότιας Καλιφόρνιας, τους Anand Shah και Joshua Levy, διαπίστωσε ότι ο αριθμός των εναγόντων που προσφεύγουν χωρίς δικηγόρο σχεδόν διπλασιάστηκε στους 12 μήνες έως τις 30 Σεπτεμβρίου, σε πάνω από 39.000 πανεθνικά στις ΗΠΑ. Πριν την κυκλοφορία του ChatGPT το 2022, τέτοιες καταθέσεις – γνωστές ως pro se – ανέρχονταν κατά μέσο όρο σε 19.700 ετησίως.
Κίνδυνοι
Η έκρηξη μηνύσεων και αγωγών που δημιουργούνται από AI έχει επίσης εγείρει ανησυχίες για τις “παραισθήσεις” (hallucinations), μια τάση των μοντέλων να παράγουν λανθασμένα αποτελέσματα. Μία από τις πιο γνωστές διηγορικές εταιρείες της Wall Street, η Sullivan & Cromwell, ζήτησε πρόσφατα συγγνώμη από ομοσπονδιακό δικαστή για δικόγραφο που περιελάμβανε ανακριβείς παραπομπές που παρήχθησαν από τεχνητή νοημοσύνη. Δικαστές στις ΗΠΑ έχουν επιβάλει πρόστιμα σε δικηγόρους τουλάχιστον 155 φορές τα τελευταία τρία χρόνια για χρήση λανθασμένων πληροφοριών που δημιούργησε AI, σύμφωνα με βάση δεδομένων που καταγράφει τέτοιες υποθέσεις.
Οι οργανισμοί νομικής βοήθειας που συνδέουν άπορους πελάτες με δικηγόρους έχουν επίσης παρατηρήσει την αύξηση. Το City Bar Justice Center της Νέας Υόρκης έχει δεχθεί τόσες ερωτήσεις για το πώς μπορεί κανείς να χρησιμοποιήσει την AI για να εκπροσωπήσει τον εαυτό του στο δικαστήριο, ώστε αποφάσισε να αναπτύξει έναν οδηγό για το θέμα. “Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι το προσωπικό μας βλέπει τη χρήση της AI”, λέει ο Κερτ Ντενκ, εκτελεστικός διευθυντής της οργάνωσης υπεράσπισης. Αν και είναι επιφυλακτικός σχετικά με τη χρήση τεχνητής νοημοσύνης χωρίς έλεγχο από δικηγόρο, ο Ντενκ λέει ότι τα προγράμματα είναι ιδιαίτερα καλά στο να βοηθούν στη διαμόρφωση της λεγόμενης θεωρίας της υπόθεσης, όταν οι πελάτες εξηγούν στους δικηγόρους γιατί θέλουν να κάνουν μήνυση. Αυτό συμβαίνει επειδή οι χρήστες μπορούν να εισάγουν λεπτομέρειες μιας διαφοράς και συναφείς ερωτήσεις σε ένα μοντέλο και να λαμβάνουν άμεσα παραδείγματα προηγούμενων υποθέσεων.
Η τεχνητή νοημοσύνη επίσης καθιστά πολύ ευκολότερη τη σύνταξη αιτήσεων που καταλήγουν να επιβαρύνουν τα πινάκια και να καταναλώνουν πολύ χρόνο των δικαστών. Σε μια περίοδο 180 ημερών από τα τέλη του 2024 έως τις αρχές του 2025, οι καταχωρίσεις pro se στα ομοσπονδιακά πινάκια αυξήθηκαν κατά 158% σε σύγκριση με τον μέσο όρο πριν την ευρεία χρήση της AI, σύμφωνα με τη μελέτη ΜΙΤ-Νότιας Καλιφόρνιας. Οι ερευνητές εστίασαν σε ομοσπονδιακές υποθέσεις, όπου τα δεδομένα είναι συγκεντρωμένα και σχετικά εύκολα προσβάσιμα. Ωστόσο λένε ότι η αύξηση είναι πιθανό να είναι πολύ μεγαλύτερη στα πολιτειακά και τοπικά δικαστήρια, όπου οι υποθέσεις είναι συνήθως μικρότερες και πιο απλές για προετοιμασία με τη βοήθεια AI.
Ο Αμπουελμάγκντ και η πρώην σύζυγός του δημιούργησαν δεκάδες δικαστικές καταθέσεις ο ένας εναντίον του άλλου στο πλαίσιο της διαφοράς τους, καθεμία από τις οποίες ο εκάστοτε αρμόδιος δικαστής όφειλε να εξετάσει και να αξιολογήσει. Αυτό ευθυγραμμίζεται με τον τρόπο που η AI χρησιμοποιείται ευρύτερα για νομική υποστήριξη, σύμφωνα με τη μελέτη.
Απειλή
Σε παλαιότερες εποχές, ο Αμπουελμάγκντ πιθανόν να είχε στραφεί σε ιστοσελίδες νομικής αυτοβοήθειας, όμως αυτές οι υπηρεσίες κινδυνεύουν να επισκιαστούν από την AI. Μία από τις μεγαλύτερες, η LegalZoom.com, ανέφερε στην ετήσια έκθεσή της προς τους επενδυτές την τεχνητή νοημοσύνη ως μία από τις απειλές για το επιχειρηματικό μοντέλο της. “Προφανώς όλοι στον νομικό κλάδο παρατηρούν” τη χρήση AI από ανθρώπους που εκπροσωπούν τον εαυτό τους, λέει η Μάρτζορι Γκέντρι, επικεφαλής απορρήτου και συμμόρφωσης της LegalZoom. Ένα θετικό στοιχείο: πολλοί πελάτες πλέον προσέρχονται καλύτερα προετοιμασμένοι στην πρώτη τους συνάντηση αφού έχουν κάνει αρχική έρευνα με AI.
Παρότι ο Αμπουελμάγκντ κέρδισε την υπόθεσή του, δεν έχει ακόμη επανενωθεί με τα παιδιά του. Αντίθετα, η πρώην σύζυγός του αψήφησε δικαστική εντολή και μετακόμισε στον Καναδά, όπου άνοιξε νέα υπόθεση επιμέλειας, την οποία ο Αμπουελμάγκντ θα ξαναπαλέψει χρησιμοποιώντας AI. Σε περίπου έναν μήνα ελπίζει να δει τα παιδιά του για πρώτη φορά μετά από δύο χρόνια.
Απόδοση – Επιμέλεια: Γιώργος Δ. Παυλόπουλος
