Τον κίνδυνο εφησυχασμού στις αγορές, παρά την ανάκαμψη των μετοχών και τη συγκρατημένη μέχρι στιγμής αντίδραση των αποτιμήσεων, επισημαίνει η Goldman Sachs, αναλύοντας το επενδυτικό περιβάλλον που έχει διαμορφώσει ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή και το κλείσιμο των ροών στα Στενά του Ορμούζ.
Αγνοούν οι ευρωπαϊκές μετοχές τη σύγκρουση;
Η αγορά των ΗΠΑ βρίσκεται σε ή κοντά σε ιστορικά υψηλά – ισχύει και για την Κορέα και την Ταϊβάν – λόγω της ισχυρής κερδοφορίας, ιδίως στον τομέα της τεχνολογίας, ενώ οι εκτιμήσεις αναμένουν αύξηση των κερδών ανά μετοχή (EPS) του S&P 500 κατά 15-20% ετησίως τα επόμενα δύο χρόνια. Η ευρωπαϊκή αγορά έχει επίσης ανακάμψει από τα χαμηλά της και είναι περίπου σταθερή από την αρχή του έτους, ενώ καταγράφει απώλειες 4% από τα προ του πολέμου υψηλά. Η Goldman Sachs επισημαίνει ότι δεν πιστεύει πως οι αγορές αγνοούν την σύγκρουση στη Μέση Ανατολή – τουλάχιστον δεν δείχνουν κάτι τέτοιο μέχρι στιγμής κινήσεις στις τιμές ενέργειας. Οι ευρωπαϊκές μετοχές έχουν παρακολουθήσει στενά τις κινήσεις στην ενέργεια (φυσικό αέριο και πετρέλαιο) και στις αγορές επιτοκίων και η αμερικάνικη τράπεζα διαπιστώνει ότι κάθε άνοδος 1% στις τιμές του πετρελαίου αφαιρεί περίπου 20 μονάδες βάσης από τις ευρωπαϊκές μετοχές μέσω του, de-rating.Play Video
Το γεγονός ότι οι αυξήσεις στις τιμές της ενέργειας έχουν συγκρατηθεί από τα υψηλά αποθέματα που διατηρούνταν πριν το ξέσπασμα κρίσης, την αυξημένη προσφορά από την Αμερική και κάποια καταστροφή της ζήτησης στην Ασία, έχει συμβάλει στον μετριασμό των επιπτώσεων στις ευρωπαϊκές μετοχές, τονίζει η Goldman. Η αναλυτές της έχουν αυξήσει τις προβλέψεις για τις τιμές της ενέργειας και αναμένουν ότι το Brent θα διαμορφωθεί στα 90 δολάρια/βαρέλι το τέταρτο τρίμηνο του 2026 (έναντι 60 δολαρίων πριν τον πόλεμο) και το φυσικό αέριο TTF στα 40 ευρώ/MWh (έναντι 30 ευρώ πριν).
Σε αυτό το πλαίσιο, η αμερικάνικη τράπεζα αναμένει χαμηλές θετικές αποδόσεις για την Ευρώπη από εδώ και πέρα, με στόχο 12μήνου για τον πανευρωπαϊκό δείκτη δείκτη STOXX Europe στις 625 μονάδες, με συνολική απόδοση 5%.
Υποβαθμίζεται η κερδοφορία των ευρωπαϊκών εταιρειών;
Όχι, οι εκτιμήσεις για τα εταιρικά κέρδη στην Ευρώπη αυξάνονται, απαντά η Goldman, αν και λιγότερο από ό,τι σε άλλες περιοχές. Όπως συνέβη και το 2022, οι εκτιμήσεις για τα κέρδη ανά μετοχή (EPS) αυξάνονται συνολικά, λόγω των κλάδων των εμπορευμάτων οι οποίοι και έχουν σημαντικό βάρος στην αγορά και συνεπώς στη συνολική κερδοφορίας και παρουσιάζουν απότομες αυξήσεις στις εκτιμήσεις.
Αντίθετα, τα καταναλωτικά αγαθά έχουν μικρότερο βάρος στους δείκτες και οι υποβαθμίσεις στα κέρδη τους είναι επίσης μικρότερες. Επιπλέον, πολλοί τομείς – Τράπεζες, Τηλεπικοινωνίες, Κοινή Ωφέλεια, Τεχνολογία – είναι σταθεροί ή ανοδικοί και έχουν μικρή άμεση έκθεση. Και ο τομέας των Χημικών στην Ευρώπη απολαμβάνει καλύτερη σχετική τιμολογιακή δύναμη σε σύγκριση με τους ομολόγους του στην Ασία από ό,τι κατά την ενεργειακή κρίση του 2022-2023. Οι καταναλωτικοί τομείς αντιμετωπίζουν υποβαθμίσεις με περαιτέρω κίνδυνο καθοδικής πορείας, δεδομένων των ανησυχιών για τα καύσιμα αεροσκαφών και το ντίζελ. Επίσης, όσο περισσότερο μπλοκάρονται οι ροές στα Στενά του Ορμούζ, τόσο πιο πιθανό είναι να δούμε περαιτέρω επιπτώσεις στην αλυσίδα εφοδιασμού, τονίζει η Goldman. Δεν δημοσιεύουν όλες οι ευρωπαϊκές εταιρείες τριμηνιαία αποτελέσματα και βρισκόμαστε μόνο στα μισά της περιόδου ανακοίνωσης, αλλά το πρώτο τρίμηνο έχει δει μια μικρή πτώση για την Ευρώπη μέχρι στιγμής, με επικεφαλής τον τομέα της Ενέργειας, των Χημικών και των Τραπεζών.
Η Goldman έχει αυξήσει την πρόβλεψή της για την ανάπτυξη των κερδών ανά μετοχή του STOXX Europe για το 2026 στην Ευρώπη στο 10% (από 5%) και έχει μειώσει ελαφρώς την πρόβλεψή της για το 2027 στο 5% (από 7%). Αυτό οφείλεται στις αναβαθμίσεις των εταιρειών του κλάδου των εμπορευμάτων και στη μικρότερη επίδραση που προκαλείται από τις συναλλαγματικές ισοτιμίες στα κέρδη ανά μετοχή φέτος. Του χρόνου, όπως επισημαίνει, πιθανότατα θα δούμε κάποια αντιστάθμιση, καθώς αναμένει μείωση των κερδών από τον ενεργειακό τομέα το 2027. Σε γενικές γραμμές πάντως, η Goldman εκτιμά ότι τα περιθώρια κέρδους εκτός του κλάδου των εμπορευμάτων θα παραμείνουν σχεδόν αμετάβλητα φέτος, ενώ η αγορά προβλέπει αύξηση 100 μονάδων βάσης το 2026.
Είναι ακριβές οι μετοχές;
Η ανθεκτικότητα των ευρωπαϊκών αποτιμήσεων είναι αυτή που έχει εκπλήξει περισσότερο την Goldman, όπως σημειώνει. Οι συγκρούσεις, τα σοκ από την πλευρά της προσφοράς και τα γεωπολιτικά γεγονότα κινδύνου συνήθως συνοδεύονται από απότομη αύξηση του ασφαλίστρου κινδύνου και πτώση των αποτιμήσεων των μετοχών.
Μέχρι στιγμής δεν το έχουμε δει αυτό —τα κέρδη συνεχίζουν να αυξάνονται, αν και καθώς προχωράμε στην κερδοφορία του επόμενου έτους, οι δείκτες P/E μετριάζονται ελαφρώς από τα υψηλά. Το 2022, το P/E της Ευρώπης μειώθηκε στο 10,4x, τώρα βρισκόμαστε στο 14,4x. Αλλά, το 2022 είδε επίσης την ισοτιμία ευρώ/δολαρίου να πέφτει κάτω από το 1 και την τιμή του φυσικού αερίου TTF να αυξάνεται πάνω από τα 300 ευρώ/MWh – σήμερα είναι στα 46 ευρώ/MWh, με κορύφωση λίγο πάνω από τα 60 ευρώ.
Επίσης, όπως τονίζει η Goldman, το discount προς τις ΗΠΑ παραμένει και οι επενδυτές συνεχίζουν να εκφράζουν την επιθυμία να διαφοροποιήσουν την έκθεσή τους, δεδομένων των έντονα συγκεντρωμένων χαρτοφυλακίων στο δολάριο, στην αγορά μετοχών των ΗΠΑ και σε μετοχές 5 μεγάλων εταιρειών.

Υπάρχει κίνδυνος στασιμοπληθωρισμού;
Στην αρχή της κρίσης λόγω του πολέμου στο Ιράν, ο κίνδυνος στασιμοπληθωρισμού αναφερόταν συχνά στις συζητήσεις των επενδυτών, ενώ τώρα που οι αγορές έχουν ανακάμψει, δεν αποτελεί πλέον αντικείμενο ιδιαίτερης προσοχής, σημειώνει η Goldman.
Όπως ωστόσο προειδοποιεί, το φάσμα του στασιμοπληθωρισμού παραμένει και επιδεινώνεται όσο περισσότερο παραμένουν αποκλεισμένα τα Στενά του Ορμούζ. Ο στασιμοπληθωρισμός ασκεί διπλή πίεση στις μετοχές (1) συμπιέζοντας τα θεμελιώδη μεγέθη μέσω πίεσης στα περιθώρια κέρδους και (2) συμπιέζοντας τις αποτιμήσεις μέσω υψηλότερων επιτοκίων και μιας πιο αβέβαιης προοπτικής κερδών.
Δεν αποτελεί έκπληξη λοιπόν, όπως τονίζει η αμερικάνικη τράπεζα, το γεγονός ότι ο στασιμοπληθωρισμός ιστορικά ήταν ένα κακό περιβάλλον για τις μετοχές, που χαρακτηρίζεται από χαμηλή πραγματική απόδοση και αυξημένη μεταβλητότητα: η μέση πραγματική τριμηνιαία απόδοση του STOXX 600 μειώνεται σε περίπου -1%, σε σύγκριση με +3% σε περιόδους χωρίς στασιμοπληθωρισμό
Πώς πρέπει να τοποθετηθούν οι επενδυτές σε συνθήκες στασιμοπληθωρισμού; Ιστορικά, η σχετική απόδοση σε συνθήκες στασιμοπληθωρισμού καθορίζεται από ένα περιορισμένο σύνολο επαναλαμβανόμενων rotations, επισημαίνει η Goldman:
(1) Αμυντικές μετοχές έναντι Κυκλικών, (2) Εμπορεύματα, (3) Αξία έναντι Ανάπτυξης, (4) Δύναμη Τιμολόγησης και (5) Πραγματικά Περιουσιακά Στοιχεία.
Ωστόσο, όπως τονίζει, δεν αναμένει στασιμοπληθωρισμό και προτιμά ένα πιο ισορροπημένο χαρτοφυλάκιο, προτείνοντας overweight θέσεις σε Τράπεζες, Τεχνολογία και Άμυνα στην πιο κυκλική πλευρά, και, εντός των καταναλωτικών αγαθών, στα βασικά αγαθά έναντι των ειδών πολυτελείας, και εντός των αμυντικών αγαθών στις Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας και τις Τηλεπικοινωνίες.

Πού βλέπουν οι αγορές την οικονομική ανάπτυξη;
Οι ευρωπαϊκές μακροοικονομικές εκπλήξεις έχουν γίνει έντονα αρνητικές, λόγω της αδυναμίας των δεδομένων των ερευνών, με τον σύνθετο δείκτη PMI της ευρωζώνης να βρίσκεται τώρα κάτω από το 50. Ωστόσο, οι μετοχές απέχουν μόνο ένα μικρό ποσοστό από τα ιστορικά υψηλά και ο δείκτης διάθεσης ρίσκου (Risk Appetite Indicator) της Goldman βρίσκεται πάνω από τα επίπεδα πριν από τη σύγκρουση. Σε σχέση με προηγούμενες επιβραδύνσεις, η αγορά φαίνεται να μην προεξοφλεί σημαντικά δυσμενείς οικονομικές εκβάσεις.
Οι αγορές ανταμείβουν τη βεβαιότητα της κερδοφορίας, κάτι που η Goldman πιστεύει ότι θα συνεχιστεί. Η απόδοση των ευρωπαϊκών κλάδων καθοδηγείται όλο και περισσότερο από τις αναθεωρήσεις των κερδών ανά μετοχή, με τους κλάδους που αντιμετωπίζουν υποβαθμίσεις να υποαποδίδουν.
Οι μετοχές των καταναλωτικών αγαθών πολυτελείας έχουν κινηθεί ιδιαίτερα αδύναμα, αντανακλώντας τη διαταραχή της αλυσίδας εφοδιασμού, την ασθενέστερη ζήτηση για ταξίδια και την επιδείνωση του κλίματος. Επίσης, ο τομέας των Ταξιδίων & Αναψυχής φαίνεται ελαφρώς ασταθής και ευάλωτος σε περαιτέρω υποαπόδοση, δεδομένων των πρόσφατων αναθεωρήσεων των κερδών προς τα κάτω, υποθέτοντας ότι η κρίση δεν θα τελειώσει σύντομα.