Το Συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης ενέκρινε δύο Κανονισμούς για την υλοποίηση των δεσμεύσεων που περιλαμβάνονται στην Κοινή Δήλωση ΕΕ–ΗΠΑ της 21ης Αυγούστου 2025, ολοκληρώνοντας τη σχετική νομοθετική διαδικασία.
Οι νέοι κανόνες καταργούν τους εναπομείναντες τελωνειακούς δασμούς της ΕΕ σε αμερικανικά βιομηχανικά προϊόντα και παρέχουν προνομιακή πρόσβαση στην ευρωπαϊκή αγορά για ορισμένα αμερικανικά προϊόντα αλιείας και μη ευαίσθητα γεωργικά προϊόντα.
Η προνομιακή μεταχείριση θα εφαρμόζεται μέσω δασμολογικών ποσοστώσεων και μειωμένων δασμών, ενώ προβλέπεται επίσης η επέκταση της αναστολής δασμών στις εισαγωγές αστακού, περιλαμβανομένου του επεξεργασμένου αστακού, από όλες τις χώρες.
Σύμφωνα με το Συμβούλιο, η ρύθμιση αποσκοπεί στη διατήρηση μιας σταθερής και προβλέψιμης διατλαντικής εμπορικής σχέσης, χωρίς να περιορίζεται η δυνατότητα της ΕΕ να προστατεύει τα οικονομικά της συμφέροντα.
Ο Υπουργός Ενέργειας, Εμπορίου και Βιομηχανίας Μιχάλης Δαμιανός δήλωσε ότι η Ένωση παραμένει προσηλωμένη σε μια ανοικτή και ισχυρή συνεργασία με τις Ηνωμένες Πολιτείες, υπογραμμίζοντας ότι η ανοικτότητα πρέπει να συνοδεύεται από επαρκή προστασία των ευρωπαϊκών συμφερόντων.
Όπως ανέφερε, οι νέοι Κανονισμοί στηρίζουν σταθερές εμπορικές ροές με τις ΗΠΑ, ενώ επιτρέπουν στην ΕΕ να αντιδρά γρήγορα και αναλογικά σε περίπτωση που οι δεσμεύσεις δεν τηρούνται ή επηρεάζονται αρνητικά τα συμφέροντα της Ένωσης.
Οι Κανονισμοί περιλαμβάνουν ενισχυμένους μηχανισμούς διασφάλισης και αναστολής. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή θα μπορεί να παρεμβαίνει άμεσα σε περιπτώσεις σημαντικής αύξησης εισαγωγών που προκαλεί ή ενδέχεται να προκαλέσει σοβαρή ζημία σε οικονομικούς φορείς της ΕΕ.
Παράλληλα, η Ένωση θα μπορεί να αναστέλλει δασμολογικές προτιμήσεις, εάν οι Ηνωμένες Πολιτείες δεν τηρούν τις δεσμεύσεις τους, υπονομεύουν τους στόχους της Κοινής Δήλωσης ή προκαλούν ανισορροπίες στις εμπορικές σχέσεις μέσω μέτρων που εισάγουν διακρίσεις.
Οι δύο Κανονισμοί θα υπογραφούν και θα δημοσιευθούν στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης, ενώ θα τεθούν σε ισχύ την επόμενη ημέρα από τη δημοσίευσή τους.
Ο βασικός Κανονισμός θα ισχύει έως το τέλος του 2029. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή θα υποβάλει έως τις 30 Ιουνίου 2029 συνολική αξιολόγηση των επιπτώσεών του στις εμπορικές ροές, στα δασμολογικά έσοδα, στην οικονομία και στις μικρομεσαίες επιχειρήσεις. Η αξιολόγηση μπορεί να συνοδευθεί από πρόταση για παράταση της εφαρμογής του.
Ο δεύτερος Κανονισμός, που αφορά τις εισαγωγές αστακού, θα εφαρμόζεται αναδρομικά από την 1η Αυγούστου 2025 και θα παραμείνει σε ισχύ έως τις 31 Ιουλίου 2030, εκτός εάν υιοθετηθούν νέα μέτρα.
Η ΕΕ και οι ΗΠΑ διατηρούν τη μεγαλύτερη διμερή εμπορική και επενδυτική σχέση παγκοσμίως. Σύμφωνα με τα στοιχεία του Συμβουλίου, αντιπροσωπεύουν σχεδόν το 30% του παγκόσμιου εμπορίου αγαθών και υπηρεσιών και το 43% του παγκόσμιου ΑΕΠ.
Το διμερές εμπόριο αγαθών και υπηρεσιών ξεπέρασε τα 1,7 τρισεκατομμύρια ευρώ το 2025, ενώ οι αμοιβαίες επενδύσεις των δύο πλευρών υπερέβησαν τα 4,8 τρισεκατομμύρια ευρώ το 2024.
ΚΥΠΕ