Στα €2.38 δισ. ανήλθαν τα κέρδη των τραπεζών στην Κύπρο από το 2022 μέχρι το 2024, διάστημα στο οποίο η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα (ΕΚΤ) προχώρησε σε διαδοχικές αυξήσεις των επιτοκίων, για να αναχαιτίσει τον πληθωρισμό, ο οποίος την περίοδο εκείνη είχε χτυπήσει κόκκινο.

Τα σημαντικά κέρδη που κατέγραψαν οι τράπεζες σε αυτή την περίοδο οδήγησαν το ΑΚΕΛ να καταθέσει την πρόταση νόμου, με την οποία θα επιβάλλεται έκτακτο τέλος αλληλεγγύης 5% στις τράπεζες για τα φορολογικά έτη 2024 και 2025 για να αντιμετωπιστούν οι έκτακτες συνθήκες που δημιουργήθηκαν λόγω της ανόδου του πληθωρισμού και της αύξησης των επιτοκίων.

Οι εισπράξεις από τη συγκεκριμένη φορολόγηση -αν εγκριθεί από τη Βουλή- θα ανέλθουν στα €100 εκατ. (€50 εκατ. το 2024 και €50 εκατ. το 2025), τα οποία θα καταλήγουν στα κρατικά ταμεία για να χρησιμοποιηθούν για κοινωνικούς σκοπούς, όπως είναι η επιχορήγηση στεγαστικών δανείων και η επιδότηση επιτοκίου κλπ.

Αύριο η πρόταση νόμου θα τεθεί προς έγκριση, ωστόσο, ακόμη δεν φαίνεται να αποκτά την απαιτούμενη πλειοψηφία, καθώς μέχρι στιγμής την στηρίζουν οι βουλευτές του ΑΚΕΛ, της ΕΔΕΚ και των Οικολόγων. Ο ΔΗΣΥ αναμένεται να την καταψηφίσει, ενώ στο ΔΗΚΟ ίσως να μην τηρήσουν την ίδια θέση όλοι βουλευτές. Το ΕΛΑΜ και ΔΗΠΑ θα τοποθετηθούν στην Ολομέλεια.

Ζημιές €13,6 δισ. την περίοδο της κρίσης

Τα κέρδη ύψους €2.38 δισ. που κατέγραψαν οι τράπεζες περιλαμβάνονται σε στοιχεία της Κεντρικής Τράπεζας (ΚΤ) που προωθήθηκαν στη Βουλή, με αφορμή τη συζήτηση της συγκεκριμένης πρότασης νόμου.

Αναλυτικά, το 2022 καταγράφηκαν κέρδη €171,4 εκατ., το Δεκέμβριο του 2023 η κερδοφορία ανήλθε στο €1,26 δισ. και φέτος μέχρι τον Σεπτέμβριο €952,8 εκατ. Για το 2022 οι αυξήσεις των επιτοκίων άρχισαν τον Ιούλιο και συνεπώς δεν υπήρχε χρονικό περιθώριο να καταγραφούν υψηλότερα κέρδη. Το 2023, όπου η μια αύξηση του επιτοκίου διαδεχόταν την άλλη, η κερδοφορία είχε φτάσει το υψηλότερο της επίπεδο και φέτος αναμένεται να κινηθεί σε επίσης υψηλά επίπεδα.

Τα στοιχεία της Κεντρικής Τράπεζας περιλαμβάνουν την κερδοφορία του τραπεζικού συστήματος και το μερίδιο αγοράς που έχει έκαστο τραπεζικό ίδρυμα. Συγκεκριμένα, από το 2001 μέχρι τον Σεπτέμβριο του 2024, οι τράπεζες κατέγραψαν για 13 χρονιές κέρδη ύψους €8,05 δισ. Για έντεκα χρονιές (μέσα στην περίοδο 2001-2024) κατέγραψαν ζημιές €15,6 δισ.

Από την ανάλυση των στοιχείων της ΚΤ, φαίνεται ότι η μεγαλύτερη κερδοφορία σημειώθηκε το 2023 (1.26 δισ.) και ακολούθησαν το 2007 (€1,32 δισ.), το 2008 (€1,09 δισ.) και φέτος (τους πρώτους εννέα μήνες) τα κέρδη ήταν €952,5 εκατ.
Όσον αφορά τις ζημιές στο τραπεζικό σύστημα, οι πιο σοβαρές καταγράφηκαν την περίοδο 2011 – 2013 (συνολικά €13,6 δισ.), όταν η χώρα εντάχθηκε στο μνημόνιο δημοσιονομικής εξυγίανσης.

Το μερίδιο αγοράς ανά τράπεζα

Σύμφωνα με τα στοιχεία της ΚΤ, μέχρι το τέλος Σεπτεμβρίου του 2024 το μερίδιο αγοράς ανά τραπεζικό σύστημα ήταν το εξής:
– Η Τράπεζα Κύπρου είχε καταθέσεις ύψους €20,8 δισ. (39,21% του συνόλου) και δάνεια €10.4 δισ. (42,99% του συνόλου).
– Η Ελληνική Τράπεζα είχε καταθέσεις ύψους €14,9 δισ. (28,07%) και δάνεια €6 δισ. (24,59%).
– H Eurobank Cyprus είχε καταθέσεις ύψους €7,5 δισ. (14,20%) και δάνεια €2,9 δισ. (12,11%).
– Η Alpha Bank Cyprus είχε καταθέσεις €3,1 δισ. (5,95%) και δάνεια €1,1 δισ. (4,55%).
– Οι καταθέσεις της Astrobank ήταν €2,2 δισ. (4,15%) και δάνεια €860 εκατ. (3,52%)
– Στην Εθνική Τράπεζα της Ελλάδας Κύπρου οι καταθέσεις ήταν €511 εκατ. (0,96%) και τα δάνεια €759 εκατ. (3,10%).
– Οι καταθέσεις στον Οργανισμό Χρηματοδοτήσεως Στέγης ήταν €803 εκατ. (1,51%) και οι καταθέσεις €650 εκατ. (2,66%).
– Στην Ancoria Bank οι καταθέσεις ήταν €757 εκατ. (1,42%) και τα δάνεια €317 εκατ. (1,30%).
– Στη Societe Generale Cyprus οι καταθέσεις ήταν €561 εκατ. (1,05%) και τα δάνεια €261 εκατ. (1,07%).
– Οι καταθέσεις στην Κυπριακή Τράπεζα Αναπτύξεως ήταν €526 εκατ. (0,99%) και τα δάνεια €213 εκατ. (0,87%).
– Στα τραπεζικά υποκαταστήματα τρίτων χωρών, οι καταθέσεις ήταν €1.32 δισ. (2,49%) και τα δάνεια €787 εκατ. (3,23%).