ΒΡΥΞΕΛΛΕΣ/ΑΠΟΣΤΟΛΗ – Στο επίκεντρο όσων επιτεύχθηκαν το τρέχον εξάμηνο από την Κυπριακή Προεδρία του Συμβουλίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης θα κινηθεί η σύνοδος κορυφής που θα πραγματοποιηθεί το διήμερο 18 και 19 Ιουνίου. Η ανταγωνιστικότητα, το νέο Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο 2028–2034, η Ουκρανία και η Μέση Ανατολή συγκροτούν τον πυρήνα μιας ατζέντας που ο Πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, Αντόνιο Κόστα, περιγράφει ως κληθείσα να δράσει «σε ένα απαιτητικό γεωπολιτικό πλαίσιο».
Η σύνοδος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου θα εκκινήσει με τον Πρόεδρο Νίκο Χριστοδουλίδη να προβαίνει σε απολογισμό των όσων επιτεύχθηκαν στη διάρκεια του εξαμήνου της Κυπριακής Προεδρίας. Στα σημαντικότερα της συνόδου περιλαμβάνεται η παρουσίαση του πρώτου διαπραγματευτικού πακέτου με αριθμούς για το νέο Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο. Με αυτό το συγκεκριμένο παραδοτέο, η Κύπρος ετοιμάζεται να παραδώσει τη σκυτάλη της Προεδρίας του Συμβουλίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης στην Ιρλανδία.
Το διαπραγματευτικό πακέτο «nego-box» που θα τεθεί ενώπιον της ευρωπαϊκής ηγεσίας περιλαμβάνει αριθμούς για κάθε πυλώνα. Κατά το πρόσφατο Συμβούλιο Γενικών Υποθέσεων, διασφαλίστηκε συμφωνία στους τρεις βασικούς χρηματοδοτικούς πυλώνες: τα Εθνικά και Περιφερειακά Σχέδια Εταιρικής Σχέσης, το Ευρωπαϊκό Ταμείο Ανταγωνιστικότητας και το πρόγραμμα «Παγκόσμια Ευρώπη».
Η Υφυπουργός Ευρωπαϊκών Θεμάτων, Μαριλένα Ραουνά, μιλώντας ενώπιον του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, χαρακτήρισε τη συμφωνία για το ΠΔΠ ως «αποφασιστικό βήμα στις διαπραγματεύσεις, το οποίο φέρνει πιο κοντά στον κοινό στόχο της επίτευξης συνολικής συμφωνίας πριν από το τέλος του έτους». Με τη δήλωσή της, τοποθέτησε την Κυπριακή Προεδρία ως τον φορέα που μετέτρεψε μια δύσκολη και πολυετή διαπραγμάτευση σε συγκεκριμένη, μετρήσιμη πρόοδο.
Ουκρανία και Μολδαβία
Η ενταξιακή πορεία της Ουκρανίας και της Μολδαβίας αποτελεί θέμα για το οποίο οι 27 είχαν τις ενστάσεις και τις επιφυλάξεις τους. Μέχρι και το προηγούμενο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο, η έναρξη ενταξιακών διαπραγματεύσεων, ιδιαίτερα για την Ουκρανία, δεν ήταν δεδομένη.
Λίγο πριν το τέλος του εξαμήνου, και έχοντας εργαστεί εντατικά όλο αυτό το διάστημα, η Κυπριακή Προεδρία της ΕΕ κατάφερε να ανοίξει το πρώτο διαπραγματευτικό κεφάλαιο με την Ουκρανία και τη Μολδαβία – κάτι που χαρακτηρίζεται ως το σημαντικότερο μεμονωμένο ορόσημο στην ενταξιακή πορεία των δύο χωρών. Ο Αντόνιο Κόστα, στην επιστολή του προς τους ηγέτες της ΕΕ, είχε μιλήσει για «ένα σημαντικό ορόσημο» που βάζει τέλος σε μια μακρά αδιέξοδη κατάσταση.
Η επιστολή Κόστα
«Σε μια γεωπολιτικά απαιτητική συγκυρία, θα ασχοληθούμε με πολλά κρίσιμα ζητήματα για τους πολίτες και τις επιχειρήσεις μας», αναφέρει ο Κόστα στην επιστολή του, επισημαίνοντας ότι οι συζητήσεις θα εστιαστούν «στον ακρογωνιαίο λίθο της ευημερίας και του κοινωνικού μοντέλου της Ευρώπης: την ανταγωνιστικότητα της οικονομίας μας». Ειδικότερα, οι ηγέτες θα αξιολογήσουν την πρόοδο στην ατζέντα «One Europe, One Market», ενώ κατά τη διάρκεια του δείπνου θα συζητήσουν τις παγκόσμιες μακροοικονομικές ανισορροπίες. «Η Ευρώπη πρέπει να κάνει τη δική της οικονομική δουλειά αλλά, ταυτόχρονα, ο θεμιτός ανταγωνισμός σε παγκόσμιο επίπεδο απαιτεί ίσους όρους ανταγωνισμού», τονίζει ο Πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου.
Όσον αφορά την Ουκρανία, το θέμα παραμένει ψηλά στην ατζέντα της συνόδου: «Η όλο και πιο απερίσκεπτη και ανεύθυνη συμπεριφορά της Ρωσίας απέναντι σε κράτη μέλη της ΕΕ είναι απαράδεκτη και αποτελεί ένδειξη αδυναμίας, όχι ισχύος. Η διττή προσέγγισή μας – στήριξη της Ουκρανίας και αύξηση της πίεσης στη Ρωσία – αποδίδει», αναφέρει ο Κόστα.
Για τα άλλα θέματα που θα συζητηθούν την Πέμπτη και την Παρασκευή ο Πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου αναφέρει:
«Οι πρόσφατες εισβολές drones στον εναέριο χώρο της ΕΕ, συμπεριλαμβανομένης της πτώσης ρωσικού drone που μετέφερε εκρηκτικά σε κατοικημένο κτίριο στη Ρουμανία, υπογραμμίζουν την επείγουσα ανάγκη προώθησης της κοινής ατζέντας αμυντικής ετοιμότητας, μεταξύ άλλων μέσω της ενίσχυσης της Ανατολικής πτέρυγας της ΕΕ. Παρά την πρόοδο που έχει σημειωθεί στις αμυντικές δαπάνες και τις δυνατότητες, απομένουν ακόμη πολλά να γίνουν.
Θα εξετάσουμε τις τελευταίες εξελίξεις στη Μέση Ανατολή, συμπεριλαμβανομένης της σύρραξης στο Ιράν και των ευρύτερων επιπτώσεών της, ιδίως στις τιμές ενέργειας. Θα συζητήσουμε επίσης τη δραματική κατάσταση στη Γάζα και τη Δυτική Όχθη, καθώς και τις εξελίξεις στον Λίβανο, συμπεριλαμβανομένων των συνεχιζόμενων ευρωπαϊκών προσπαθειών για στήριξη της εκεχειρίας και του λιβανέζικου κράτους και του λαού του.
Συνεχίζοντας την πάγια τακτική μας, θα αποτιμήσουμε επίσης την πρόοδο στην εφαρμογή προηγούμενων συμπερασμάτων για τη μετανάστευση, ώστε να διασφαλίσουμε ότι οι εργασίες συνεχίζονται με ταχείς ρυθμούς σε όλους τους τομείς προτεραιότητας. Αναμένεται επιστολή της Προέδρου φον ντερ Λάιεν για να εμπλουτίσει τη συζήτησή μας.
Τέλος, θα ήθελα να ασχοληθούμε με το ζήτημα των παράνομων ναρκωτικών – ένα θέμα που επηρεάζει άμεσα τη ζωή των Ευρωπαίων πολιτών και των κοινωνιών μας. Πρόκειται για μια πρόκληση που απαιτεί μια συνολική προσέγγιση, η οποία να εμπλέκει το σύνολο της κυβέρνησης και της κοινωνίας. Μετά την έγκριση της Στρατηγικής της ΕΕ για τα Ναρκωτικά, είναι σημαντικό να διασφαλιστεί η αποτελεσματική εφαρμογή της».
Η Ραουνά ενώπιον του Ευρωκοινοβουλίου
Η Υφυπουργός Ευρωπαϊκών Θεμάτων, Μαριλένα Ραουνά, μιλώντας ενώπιον της ολομέλειας του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου κατέγραψε την ατζέντα της συνόδου κορυφής: Η Ουκρανία, η Μέση Ανατολή, η ευρωπαϊκή ανταγωνιστικότητα και το επόμενο Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο (ΠΔΠ) είναι τα σημαντικότερα θέματα που θα απασχολήσουν το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο του Ιουνίου.
Η κ. Ραουνά σημείωσε ότι οι Ευρωπαίοι ηγέτες, «σε ένα περιβάλλον βαθιών γεωπολιτικών ανακατατάξεων και συνεχιζόμενων οικονομικών προκλήσεων, θα παράσχουν στρατηγικές κατευθύνσεις για μια σειρά σημαντικών ζητημάτων, μεταξύ των οποίων η Ουκρανία, η Μέση Ανατολή, η ευρωπαϊκή ανταγωνιστικότητα και το επόμενο Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο (ΠΔΠ)».
Αναφερόμενη στη συνεχιζόμενη κρίση στη Μέση Ανατολή και την αντίδραση της Ευρωπαϊκής Ένωσης, η Υφυπουργός σημείωσε ότι οι ηγέτες θα χαιρετίσουν τη συμφωνία που ανακοινώθηκε μεταξύ των Ηνωμένων Πολιτειών και του Ιράν για κατάπαυση του πυρός και για ένα διαπραγματευτικό πλαίσιο που αποσκοπεί στη διαρκή αποκλιμάκωση στην περιοχή.
«Υπό το φως αυτών των εξελίξεων, θα έχουν την ευκαιρία να συζητήσουν τις επιπτώσεις τους για την Ευρωπαϊκή Ένωση και να εξετάσουν πιθανούς τρόπους προώθησης της κατάστασης, επαναβεβαιώνοντας παράλληλα την ανάγκη διασφάλισης της ελευθερίας της ναυσιπλοΐας στα Στενά του Ορμούζ και αποτροπής περαιτέρω διαταραχών στις παγκόσμιες αγορές, συμπεριλαμβανομένου του ενεργειακού τομέα», επεσήμανε.
Οι ηγέτες αναμένεται επίσης να ζητήσουν πλήρη εφαρμογή της εκεχειρίας στον Λίβανο, μόνιμο τερματισμό των εχθροπραξιών και πλήρη σεβασμό της κυριαρχίας και της εδαφικής ακεραιότητας του Λιβάνου, επαναβεβαιώνοντας παράλληλα τη συνεχή στήριξη της Ευρωπαϊκής Ένωσης προς τον Λίβανο και τον λαό του, πρόσθεσε.
«Είναι και δική μας ατζέντα»
Σύμφωνα με την Μαριλένα Ραουνά «οι ηγέτες θα συναντηθούν σε μια περίοδο κατά την οποία η Ευρώπη αντιμετωπίζει πολλές προκλήσεις, αλλά και σημαντικές ευκαιρίες. Το εύρος της ατζέντας που έχουμε ενώπιόν μας αντικατοπτρίζει επίσης την ικανότητα της Ευρωπαϊκής Ένωσης να δρα, να προσαρμόζεται και να επιτυγχάνει συλλογικά αποτελέσματα».
Επίσης αναφέρθηκε στα βήματα που έγιναν επί Κυπριακής Προεδρίας σχετικά με την προσπάθεια ένταξης της Ουκρανίας, της Μολδαβίας και του Μαυροβουνίου στην ΕΕ, σημειώνοντας ότι οι τρεις χώρες τα καταφέρνουν σε πολύ δύσκολες συνθήκες.
Αναφερόμενη στο νέο ΠΔΠ, είπε ότι η Κυπριακή Προεδρία έκανε αποφασιστικό βήμα για τη συμφωνία, η οποία «με μικρή μείωση 2% διαμορφώνει τη βάση για διαπραγματεύσεις στη θέσπιση προτεραιοτήτων και στον εκσυγχρονισμό σε όλους τους τομείς προτεραιότητας».
Ανέφερε, ακόμη, ότι προτεραιότητα της Κυπριακής Προεδρίας ήταν η στενή και διαφανής συνεργασία με το ΕΚ, προσθέτοντας ότι «πετύχαμε αποτελέσματα σε ευρύ φάσμα θεμάτων για μια Ευρώπη πιο αυτόνομη και πιο ανοικτή στον κόσμο».
Η κ. Ραουνά σημείωσε ότι η ηγεσία του Προέδρου Χριστοδουλίδη ενέπνευσε την Κυπριακή Προεδρία, προσθέτοντας ότι δίνει ώθηση σε μια φιλόδοξη εθνική ατζέντα και σε μια εξωτερική πολιτική που επεκτείνει το διπλωματικό αποτύπωμα της χώρας πέραν των γεωγραφικών της ορίων. «Η ευρωπαϊκή ατζέντα είναι επίσης δική μας ατζέντα», υπογράμμισε.
Η Υφυπουργός για Ευρωπαϊκά Θέματα ευχαρίστησε, επίσης, την Ευρωπαϊκή Επιτροπή για τη συνεργασία. «Είμαστε περήφανα Ευρωπαίοι και για 6 μήνες κυματίζαμε περήφανα και ψηλά την ευρωπαϊκή σημαία», κατέληξε.
Τι θα κάνει ο ΠτΔ στις Βρυξέλλες
Ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας Νίκος Χριστοδουλίδης φτάνει αύριο το μεσημέρι στις Βρυξέλλες για να συμμετάσχει στη σύνοδο η οποία, σύμφωνα και με την ανακοίνωση της Προεδρίας, αποκτά ιδιαίτερη θεσμική και πολιτική σημασία, καθώς σηματοδοτεί την ολοκλήρωση μιας Προεδρίας που άσκησε η Κυπριακή Δημοκρατία «με σοβαρότητα, αξιοπιστία και σαφή στρατηγική στόχευση, επιφέροντας σημαντική πρόοδο σε κρίσιμους φακέλους και καταγράφοντας συγκεκριμένα παραδοτέα προς όφελος της Ευρωπαϊκής Ένωσης και των πολιτών της».
Στο πλαίσιο των εργασιών, ο Πρόεδρος Χριστοδουλίδης θα προβεί, μεταξύ άλλων, σε ανασκόπηση του έργου της Κυπριακής Προεδρίας του Συμβουλίου της ΕΕ και θα παραθέσει κοινή συνέντευξη Τύπου με τους Προέδρους του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου και της Ευρωπαϊκής Επιτροπής.
Συγκεκριμένα, αύριο το μεσημέρι, ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας θα έχει διμερή συνάντηση με τον Πρόεδρο του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, Αντόνιο Κόστα. Στη συνέχεια, θα παραστεί και θα απευθύνει χαιρετισμό στα εγκαίνια της έκθεσης «Cyprus Insula», την οποία διοργανώνει το Υπουργείο Εξωτερικών σε συνεργασία με το Πολιτιστικό Ίδρυμα της Τράπεζας Κύπρου.
Ακολούθως, ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας θα συμμετάσχει στη Σύνοδο του Ευρωπαϊκού Λαϊκού Κόμματος, με θέμα την προετοιμασία του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου.
Πριν από την έναρξη των εργασιών του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, ο Πρόεδρος Χριστοδουλίδης θα συμμετάσχει στην τελετή υπογραφής της Κοινής Διακήρυξης του Συμβουλίου, του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, με τίτλο «Η Ευρώπη για τον Πολιτισμό, Πολιτισμός για την Ευρώπη», μαζί με τις Προέδρους του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και της Ευρωπαϊκής Επιτροπής.
Στη συνέχεια, ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας θα προβεί, από κοινού με τις δύο Προέδρους, σε επισκόπηση της προόδου επί των νομοθετικών προτεραιοτήτων για το 2026, καθώς και του Οδικού Χάρτη «Μια Ευρώπη, Μια Αγορά», που είχε υπογραφεί τον Απρίλιο στην Κύπρο.
Κατά την έναρξη των εργασιών του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, και στο πλαίσιο της ανταλλαγής απόψεων με την Πρόεδρο του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, ο Πρόεδρος Χριστοδουλίδης θα παρουσιάσει τον απολογισμό του έργου της Κυπριακής Προεδρίας του Συμβουλίου της ΕΕ, αναδεικνύοντας τη σημαντική πρόοδο που επιτεύχθηκε σε σειρά ευρωπαϊκών προτεραιοτήτων, καθώς και τα απτά αποτελέσματα που καταγράφονται μέσα από τη συνεπή και αποτελεσματική άσκηση της Προεδρίας.
Ακολούθως, ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας θα συμμετάσχει στις συζητήσεις του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου για την Ουκρανία και θα παρακαθήσει σε δείπνο εργασίας των ηγετών των κρατών μελών, με θέμα την Ανταγωνιστικότητα.
Την Παρασκευή, 19 Ιουνίου, ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας θα παρακαθήσει σε συνάντηση ομοφρονούντων ηγετών για το Μεταναστευτικό. Στη συνέχεια, θα συμμετάσχει στις εργασίες του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, κατά τις οποίες θα παρουσιάσει τη σημαντική πρόοδο που έχει επιτευχθεί επί Κυπριακής Προεδρίας σε σχέση με το Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο.
Ακολούθως, ο Πρόεδρος Χριστοδουλίδης θα παρακαθήσει σε γεύμα εργασίας των ηγετών, με αντικείμενο την κατάσταση στη Μέση Ανατολή. Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο θα απασχολήσουν επίσης ζητήματα Άμυνας, καταπολέμησης της διακίνησης ναρκωτικών, μετανάστευσης και άλλα θέματα κοινού ευρωπαϊκού ενδιαφέροντος.
Πριν από την αναχώρησή του από τις Βρυξέλλες, την Παρασκευή, ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας θα παραθέσει κοινή συνέντευξη Τύπου με τους Προέδρους του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου και της Ευρωπαϊκής Επιτροπής.
