Μια καλλιτεχνική σύνθεση θεάτρου, μικρογλυπτικής, video art, κινηματογράφου και μουσικής που έλαβε μέρος με επιτυχία στο Φεστιβάλ της Αβινιόν 2021, παρουσιάζεται στις 2 Νοεμβρίου στο πλαίσιο του Διεθνούς Φεστιβάλ Λευκωσίας.
Ο λόγος για την παράσταση με το έργο του καταξιωμένου Γάλλου συγγραφέα Φιλίπ Μινιανά «Η μικρή μέσα στο σκοτεινό δάσος», που παρουσιάζεται σε σκηνοθεσία του Παντελή Δεντάκη.
Πρόκειται για μια ελεύθερη διασκευή του μύθου Πρόκνη και Φιλομήλα από τις Μεταμορφώσεις του Οβίδιου, ο οποίος συναντάται και στη χαμένη τραγωδία του Σοφοκλή Τηρεύς (περίπου 414 π.Χ.), από την οποία σώζονται μόνο 57 στίχοι. Το έργο προέκυψε κατόπιν παραγγελίας από την Κομεντί Φρανσέζ, ξεκινώντας την έναρξη ενός κύκλου επανεπίσκεψης των κλασικών.
Ο Μινιανά είναι ένας από τους σημαντικότερους σύγχρονους Γάλλους συγγραφείς, με περισσότερα από 40 θεατρικά έρα και λιμπρέτα, ενώ το 2010 τιμήθηκε με το Μέγα Βραβείο Θεάτρου της Γαλλικής Ακαδημίας.
Στην πρωτότυπη αυτή παράσταση συντίθενται διαφορετικά αφηγηματικά μέσα, επιχειρώντας να δημιουργηθεί ένας φαντασιακός και εφιαλτικός μικρόκοσμος. Ο κόσμος των ηθοποιών συναντιέται με τον μυστηριακό κόσμο των μικρών γλυπτών (μινιατούρες). Ο παρών θεατρικός χρόνος συνδιαλέγεται με τη video art. Ο φυσικός ήχος συνυπάρχει με τον ηλεκτρονικά επεξεργασμένο.
Οι πρωταγωνιστές της παράστασης είναι μικρά γλυπτά, που αναπαριστούν τους ήρωες του έργου. Μέσα από ζωντανό και ηχογραφημένο λόγο, οι ηθοποιοί τούς δίνουν φωνή παίζοντας ταυτόχρονα μαζί τους. Δύο οθόνες ζωντανεύουν τους σκηνικούς χώρους, προβάλλοντας επεξεργασμένες εικόνες, στατικές και κινούμενες. Μια τρίτη οθόνη αναπαράγει σε παράλληλο χρόνο την ιστορία, χρησιμοποιώντας κοντινά πλάνα στα μικρά γλυπτά, παίζοντας με μοντάζ και οπτικά εφέ.
Στο κέντρο του σκηνικού χώρου – αποτελούμενο από δύο οθόνες που ζωντανεύουν τα σκηνικά περιβάλλοντα με την τέχνη της video art – οι δύο ηθοποιοί της παράστασης, Πολύδωρος Βογιατζής, Κατερίνα Λούβαρη-Φασόη, ξετυλίγουν τον μύθο με την βοήθεια μικρών γλυπτών, που αναπαριστούν τους ήρωες του έργου.
- Λευκωσία, Δημοτικό Θέατρο, Τετάρτη 2 Νοεμβρίου, 8.30μ.μ. SoldOut Tickets Στα ελληνικά με υπέρτιτλους στα αγγλικά.
Οι απόκοσμες μινιατούρες κινηματογραφούνται και προβάλλονται μεγεθυμένες σε μια τρίτη, μεγάλη οθόνη. Έτσι, από μικροσκοπικά, αδύναμα πλάσματα μέσα στα χέρια των ανθρώπων-θεών, μετατρέπονται σε τεράστια, τρομακτικά τέρατα. Το γεγονός ότι η ιστορία διαδραματίζεται μπροστά στα μάτια μας άλλοτε σε «μικρογραφία» και άλλοτε σε «μεγέθυνση» εντείνει τον τρόμο, τη βία και το τραγικό που εμπεριέχει.
Ο Μινιανά δημιουργεί ένα σκληρό κείμενο, που κινείται μεταξύ αφήγησης και θεατρικής δράσης, πλάθοντας έναν κόσμο γεμάτο διαστροφή, χυδαιότητα και εκδίκηση. Τα πρόσωπα μπάινουν σε ένα τραγικό κύκλο αίματος, που θα κλείσει μόνο όταν θα έχουν συντριβεί ολοκληρωτικά. Ωστόσο, ο συγγραφέας- πιστός στο μύθο του Οβίδιου- δίνει στο φινάλε μια «δεύτερη ευκαιρία» στους ήρωες, μεταμορφώνοντάς τους σε πουλιά· απελευθερώνονται και λυτρώνονται από την ανθρώπινη μοίρα, με την ελπίδα μιας νέας ζωής.
Η υπόθεση
Ο νεαρός βασιλιάς Τηρέας βιάζει τη Φιλομήλα, μικρή αδερφή της γυναίκας του, Πρόκνης, μέσα σε μια καλύβα στο σκοτεινό δάσος. Της κόβει τη γλώσσα και την αφήνει μόνη και αβοήθητη. Επιστρέφει στο παλάτι και λέει στη γυναίκα του πως η μικρή πνίγηκε εν μέσω θαλασσοταραχής. Δώδεκα μήνες μετά κι ενώ η βασίλισσα βρίσκεται ακόμη βουτηγμένη στο πένθος, μια γριά εμφανίζεται στο παλάτι και της αποκαλύπτει τις αποτρόπαιες πράξεις του βασιλιά. Ξεδιπλώνει ένα μαντίλι κεντημένο από την Φιλομήλα, που τα κόκκινα νήματά του αφηγούνται το έγκλημα και δείχνουν το δρόμο για την καλύβα. Η Βασίλισσα τρέχει να βρει την αδερφή της και μαζί σχεδιάζουν την εκδίκηση που θα πάρουν.
Συντελεστές
- Μετάφραση: Δήμητρα Κονδυλάκη (στο πλαίσιο του Εργαστηρίου Θεατρικής Μετάφρασης του Γαλλικού Ινστιτούτου)
- Σκηνοθεσία: Παντελής Δεντάκης
- Δημιουργία μικρών γλυπτών: Κλειώ Γκιζελή
- Video art/ φωτισμοί: Αποστόλης Κουτσιανικούλης
- Σκηνική εγκατάσταση: Νίκος Δεντάκης
- Κοστούμια: Κική Γραμματικοπούλου
- Μουσική: Σταύρος Γασπαράτος (σε συνεργασία με τον Γιώργο Μιζήθρα)
- Τεχνικός σύμβουλος: Παναγιώτης Φορτούνης
- Φωτογραφίες: Δομνίκη Μητροπούλου
- Επικοινωνία: Γεωργία Ζούμπα
- Παραγωγή: Black Forest, Les Visiteurs du Soir
- Ερμηνεύουν: Πολύδωρος Βογιατζής, Κατερίνα Λούβαρη-Φασόη
