Η «τέχνη του δρόμου» (street art) αποτελεί πλέον αναπόσπαστο κομμάτι της σύγχρονης τέχνης και αναμφίβολα είναι λυπηρό όταν εντοπίζονται φαινόμενα μη αναγνώρισης ή καταστροφής έργων σύγχρονων αναγνωρισμένων καλλιτεχνών.

Στην προκειμένη περίπτωση αναφερόμαστε στο γεγονός της «εξαφάνισης» καλλιτεχνικών δημιουργιών, που φιλοτέχνησαν στην Πάφο σπουδαίοι καλλιτέχνες στο πλαίσιο του φεστιβάλ δημόσιας τέχνης το 2017, όταν η Πάφος ήταν Πολιτιστική Πρωτεύουσα της Ευρώπης. Εν προκειμένω πρόκειται για τοιχογραφίες του διεθνούς φήμης Ιταλού καλλιτέχνη και κορυφαίου street artist Millo και του σημαντικού Ελβετού street artist MEATS. 
 
 
 
 
 

Το συμβάν προκάλεσε τόσο την αντίδραση του Millo, ο οποίος μέσω ανάρτησης του στον προσωπικό του λογαριασμό στο facebook εξέφρασε τη λύπη του, όσο και μερίδας πολιτών, που εξέφρασαν τη δυσαρέσκειά τους στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης.

Στην πίσω πλευρά του ίδιου κτηρίου υπήρχε και τοιχογραφία του MEATS που επίσης επικαλύφθηκε με μπογιά, στο πλαίσιο της συντήρησης του κτηρίου.  

Σε επικοινωνία μας με τον δήμαρχο Πάφου, Φαίδωνα Φαίδωνος μας ανέφερε ότι η διατήρηση των γκράφιτι, που δημιουργήθηκαν στο πλαίσιο του «Πάφος 2017», βρίσκεται υπό την αίρεση των ιδιοκτητών των κτηρίων, αφού δεν επιλέχθηκαν τότε δημόσιοι χώροι για τη φιλοξενία των δημιουργιών, ούτε υπογράφηκαν συμβάσεις με τους ιδιώτες ιδιοκτήτες των κτηρίων, με αποτέλεσμα να μην υπάρχει νομοθεσία που να επιτρέπει στις τοπικές αρχές να εμποδίσει τον εκάστοτε ιδιοκτήτη να προχωρήσει σε μετατροπές και ανακαινίσεις της ιδιωτικής περιουσίας του.

Όπως σημείωσε θα μπορούσαν να υπογραφούν συμβάσεις με τους ιδιώτες, οι οποίες να προβλέπουν την διατήρηση και την προστασία των καλλιτεχνικών δημιουργιών για σειρά ετών, κατόπιν επιχορήγησής τους με χρηματικό ποσό, εντούτοις, όπως υποστήριξε, οι περισσότεροι Κύπριοι δεν θα δέχονταν να απολέσουν το δικαίωμα μετατροπών στην οικία τους, καθώς «δεν βρίσκεται στην κουλτούρα τους».

Ως εκ τούτου, υποστήριξε ότι θα ήταν προτιμότερο τα καλλιτεχνικά έργα να δημιουργούνται σε δημόσια κτήρια, ενώ πρόσθεσε ότι ο Δήμος Πάφου θα προχωρήσει στην επιλογή τριών σημείων στο κέντρο της πόλης, για τη δημιουργία νέων γκράφιτι με δαπάνη του δήμου.

Ερωτηθείς ακόμη γιατί δεν κηρύχτηκε διατηρητέο το εν λόγω κτήριο, ο κ. Φαίδωνος ανέφερε ότι πρόκειται για ένα παλιό κτήριο, που χρήζει κατεδάφισης.

Ο σχολιασμός των ιδιοκτητών

Στο μεταξύ οι ιδιοκτήτες του κτηρίου, σε σχόλιο που πραγματοποίησαν  στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, ανέφεραν ότι η ανακαίνιση του κτηρίου κρίθηκε απολύτως αναγκαία, ώστε να αποφευχθεί η μη αναστρέψιμη καταστροφή του.

«Στην εν λόγω ανακαίνιση», υποστήριξαν, «έπρεπε να αναστηλωθεί η εξωτερική τοιχοποιία από ζημιές και υγρασία, για να σοβατιστεί και να βαφτεί το κτήριο με τα κατάλληλα υλικά».

Προσθέτουν ότι «όπως προαναφέραμε οι σχετικές διαδικασίες έγιναν με κύριο γνώμονα την ασφάλεια της περιοχής και έπειτα την προστασία της περιουσίας μας, αφού αποτελεί ιδιωτική περιουσία».

Σημειώνουν εντούτοις ότι είναι θαυμαστές της τέχνης και σε καμία περίπτωση δεν επιθυμούσαν την καταστροφή των δημιουργιών.

Τα υπόλοιπα έργα 

 Αξίζει να σημειωθεί ότι στο παρελθόν είχαν καταστραφεί μερικά ακόμη έργα, που είχαν δημιουργηθεί στο πλαίσιο του φεστιβάλ δημόσιας τέχνης το 2017, λόγω κατεδάφισης των κτηρίων. Εντούτοις είναι η πρώτη φορά που καταστρέφονται οι δημιουργίες, λόγω συντήρησης του κτηρίου. 

Στην Πάφο έχουν απομείνει περίπου δέκα ακόμη τέτοια έργα σε ιδιωτικά κτήρια, η διατήρηση των οποίων επαφίεται στη διακριτική ευχέρεια των ιδιοκτητών. Η διοργάνωση είχε ολοκληρωθεί υπό την επιμέλεια του Γιάννη Σακέλλη και την Πάφο είχαν διακοσμήσει με έργα τους οι εξής καλλιτέχνες:  Millo (Ιταλία), Bane (Ελβετία), Pest (Κύπρος), Usugrow (Ιαπωνία), TAXIS (Ελλάδα), Mattia Campo dall’ Orto (Ιταλία), Elmer Tunistra (Ολλανδία), BillyGEE (Ελλάδα), LUNE82 (Ελλάδα), Alex Martinez (Ελλάδα), Batu Gundal(Κύπρος),  Bankrupt.CY (Κύπρος), Charis Christoforou (Κύπρος), MEATS (Eλβετία).