Στις Μαΐου 2023 πραγματοποιήθηκε ο επαναπατρισμός από την Αυστραλία 36 κυπριακών αρχαιοτήτων, οι οποίες επιστράφηκαν μετά από ευγενική πρωτοβουλία Αυστραλών υπηκόων.
Ανήκουν σε διάφορες χρονολογικές περιόδους, από την Εποχή του Χαλκού μέχρι και τη Ρωμαϊκή περίοδο και περιλαμβάνουν λίθινα εργαλεία, πήλινα και υάλινα αγγεία, πήλινες λύχνους, χάλκινα αντικείμενα και λίθινα γλυπτά.
Οι κάτοχοι προσφέρθηκαν να επιστρέψουν τις αρχαιότητες που είχαν στην κατοχή τους στη χώρα προέλευσής τους, που είναι η Κύπρος. Ο επαναπατρισμός των κυπριακών αρχαιοτήτων έγινε χάρη στις συντονισμένες ενέργειες των Αρχών της Αυστραλίας, του Australian National University, του Πανεπιστημίου του Σίδνεϋ και των κυπριακών Αρχών.
Η Διευθύντρια του Τμήματος Αρχαιοτήτων Μαρίνα Σολομίδου-Ιερωνυμίδου, συνοδευόμενη από τον Υπεύθυνο του Γραφείου Καταπολέμησης Παράνομης Κατοχής και Διακίνησης Αρχαιοτήτων του Αρχηγείου Αστυνομίας Ανώτερο Υπαστυνόμο Μιχάλη Γαβριηλίδη και τον Συντηρητή Ελευθέριο Χαραλάμπους παρέλαβαν τις εν λόγω αρχαιότητες στην Καμπέρα και στο Σίδνεϋ. Εκεί, επέβλεψαν τις διαδικασίες συσκευασίας των αρχαιοτήτων, τις οποίες και συνόδευσαν στο Κυπριακό Μουσείο στη Λευκωσία στις 20 Μαΐου. Οι αρχαιότητες θα συντηρηθούν και θα ψηφιοποιηθούν στη βάση δεδομένων του Τμήματος Αρχαιοτήτων.
Κατά την επίσκεψή της στην Αυστραλία η Διευθύντρια του Τμήματος Αρχαιοτήτων Δρ. Σολομίδου-Ιερωνυμίδου προσκλήθηκε να δώσει διαλέξεις πάνω σε διάφορα θέματα, όπως ο ρόλος και το έργο του Τμήματος Αρχαιοτήτων, αλλά και για τα μέτρα που λαμβάνονται για πάταξη της σύλησης και της παράνομης διακίνησης της πολιτιστικής κληρονομίας.
Συγκεκριμένα, έδωσε διαλέξεις στο Australian National University στην Καμπέρα και στο Near Eastern Archaeology Foundation στο Σίδνεϋ. Επίσης, διοργανώθηκε σεμινάριο με θέμα την παράνομη διακίνηση της πολιτιστικής κληρονομιάς στο Chau Chak Wing Museum του Πανεπιστημίου του Σίδνεϋ, κατά το οποίο η Μ. Σολομίδου-Ιερωνυμίδου και ο Μιχάλης Γαβριηλίδης συμμετείχαν με παρουσιάσεις και απάντησαν σχετικές ερωτήσεις των φοιτητών και του υπόλοιπου κοινού.
Το Τμήμα Αρχαιοτήτων και η Εθνική Επιτροπή για την Πάταξη της Σύλησης και της Παράνομης Διακίνησης Πολιτιστικής Κληρονομιάς εκφράζουν τις θερμές τους ευχαριστίες προς την Ύπατη Αρμοστεία της Αυστραλίας στην Κύπρο και ιδιαίτερα την Ύπατη Αρμοστή Φιόνα ΜακΚέργκοου και την Αναπληρώτρια Επικεφαλής της Αποστολής Πρόξενο Μισέλ Άντερσον, προς την Ύπατη Αρμοστεία της Κυπριακής Δημοκρατίας στην Αυστραλία και ιδιαίτερα τον Ύπατο Αρμοστή Αντώνη Σαμμούτη, όπως και τον Αναπληρωτή Επικεφαλής της Αποστολής Πρόξενο Σταύρο Νικολάου.
Ιδιαίτερες ευχαριστίες εκφράζονται επίσης στην Τζόρτζια Πάικ- Ράουνι του Australian National University (College of Arts & Social Sciences), στην Μέλανι Πίτκιν, Ανώτερη Έφορο της Συλλογής Νίκολσον του Πανεπιστημίου του of Sydney και στον Δρ. Craig Barker του University of Sydney και Διευθυντή του Paphos Theatre Archaeological Project στην Κύπρο. Η κυπριακή αποστολή εκφράζει επίσης την ιδιαίτερή της εκτίμηση στους Προέδρους και εκπροσώπους των κυπριακών κοινοτήτων στη Μελβούρνη, Καμπέρα και Σίδνεϋ για τη βοήθειά τους και την εξαιρετική τους φιλοξενία.
Το Τμήμα Αρχαιοτήτων, ως το αρμόδιο Τμήμα της Κυπριακής Δημοκρατίας για την προστασία και διαχείριση της πολιτιστικής κληρονομιάς της Κύπρου, θα συνεχίσει τις εντατικές του προσπάθειες για ενίσχυση της προστασίας της πολιτιστικής κληρονομιάς και την προώθηση του επαναπατρισμού πολιτιστικών αγαθών στον τόπο προέλευσής τους. Προς αυτή την κατεύθυνση, η συνεργασία όλων των αρμοδίων αρχών, τόσο σε εθνικό όσο και σε διεθνές επίπεδο, κρίνεται ως ύψιστης σημασίας. Τα πολιτιστικά αγαθά αποτελούν ένα ανεκτίμητο και αναντικατάστατο τμήμα της κληρονομιάς, όχι μόνο σε τοπικό αλλά και σε διεθνές επίπεδο, για την ανθρωπότητα στο σύνολό της.
