Στην εξωτερική μας πολιτική, δύο βαθιά ριζωμένες πλάνες-παγίδες, που επιβιώνουν ώς σήμερα είναι ότι α) «είμαστε μικροί κι αδύνατοι» και β) «η ΕΕ πρέπει να καταλάβει τους κινδύνους από την τουρκική επιθετικότητα». 

Ως Κύπρος, είμαστε γεωγραφικά μικρό κράτος με μικρό πληθυσμό, αλλά στο σύγχρονο κόσμο το μέγεθος αποκτά άλλη διάσταση αν συνυπολογίσουμε στον κρατικό μας ζωτικό χώρο την Κυπριακή ΑΟΖ με τα πλούσια ενεργειακά αποθέματα ή τις τεχνολογικές δυνατότητες. Εκείνο που κάνει τη διαφορά όμως δεν είναι το μέγεθος, αλλά η επιλογή μας να «είμαστε αδύνατοι». Το Διεθνές και Ευρωπαϊκό Δίκαιο είναι η αναγκαία βάση μας, αλλά έναντι της τουρκικής κατοχής και του τουρκικού επεκτατισμού, παραγκωνίστηκε η αξία της αποτρεπτικής ισχύος, αντικαθιστώντας την με την «δύναμη» των ψηφισμάτων και καταδικαστικών αποφάσεων βάσει του Διεθνούς και Ευρωπαϊκού Δικαίου, μέχρι και σήμερα.    

Η δεύτερη πλάνη αφορά το περιβόητο «πρέπει η ΕΕ να καταλάβει…». Εφόσον για κάθε κράτος της ΕΕ προέχουν τα συμφέροντά του, οι ευρωτουρκικές σχέσεις αποτελούν το αποτύπωμα της στάθμισης συμφερόντων (οφέλους και κόστους) π.χ. των διμερών σχέσεων Γερμανίας και Ισπανίας με Τουρκία αντιστοίχως. Η υποκριτική στάση της ΕΕ ή της διεθνούς κοινότητας έχει αφετηρία συμφέροντα και για αυτό δεν αρκεί να την αναδεικνύουμε επικριτικά προσδοκώντας ότι το Διεθνές Δίκαιο θα επιβληθεί από μόνο του «μαγικά», ιδίως σε ένα εσωτερικά αυταρχικό και εξωτερικά επεκτατικό τουρκικό κράτος. Άλλωστε, η Τουρκία έχει ήδη καταδικαστεί από ευρωπαϊκά δικαστήρια και διεθνείς οργανισμούς για διάφορες παραβιάσεις και διάπραξη εγκλημάτων στην κατεχόμενη Κύπρο. Ο ίδιος έχω υποβάλει αίτημα στο Διεθνές Ποινικό Δικαστήριο κατά Τούρκων αξιωματούχων (περιλαμβανομένων ονομαστικά των Διοικητών των κατοχικών στρατευμάτων) για διάπραξη του εγκλήματος του εποικισμού στην Κύπρο. Το ζητούμενο όμως σήμερα είναι πέραν των καταδικαστικών αποφάσεων, η εφαρμογή τους, που απαιτεί μεθόδευση στη βάση του ορθολογισμού των συμφερόντων και της ισχύος. Το Διεθνές Δίκαιο από μόνο του δεν θα επιβληθεί και να ανατρέψει τις τουρκικές επιδιώξεις. 

Φυσικά, θα συνεχίσω να τεκμηριώνω σε ευρωπαϊκό επίπεδο ότι για να επιτύχουμε ως ΕΕ τους κοινωνικούς, οικονομικούς και περιβαλλοντικούς μας στόχους, θα πρέπει να διασφαλίσουμε την κοινή ευρωπαική μας άμυνα και ασφάλεια. Όμως, δεν θα αναμένουμε ως Κύπρος κι Ελλάδα μέχρι «η ΕΕ να καταλάβει», αν ποτέ καταλάβει… Το ζητούμενο είναι μια μεθοδευμένη ευρωπαϊκή πολιτική με βάση τον ορθολογισμό συμφερόντων και αλληλεγγύης στην ΕΕ και όχι η πολιτική της μιζέριας και πλάνης. Αντί να προσδοκούμε ότι μια μέρα «η ΕΕ θα καταλάβει» την τουρκική επεκτατικότητα στην Αν. Μεσόγειο, προέχει να καταλάβουμε εμείς, λαός και ηγεσία, ότι η αποτρεπτική ισχύς είναι το επίκεντρο ενός αντικατοχικού μετώπου, στο οποίο έχουν θέση οικονομικές θυσίες, προηγμένοι εξοπλισμοί, συμμαχίες και συστράτευση με αντικατοχικές φωνές Τ/κ στα κατεχόμενα. Για μια τέτοια προοπτική, λίγο μιλάμε κι ελάχιστα πράττουμε. 

*Ευρωβουλευτής ΔΗΚΟ (S&D), Πρόεδρος Πολιτικής Επιτροπής για την Μεσόγειο