Ο πρώην υπουργός Περιβάλλοντος της Ιρλανδίας (κ. Alan Kelly) είχε δηλώσει ότι οι developers θα πρέπει να ανεγείρουν οικονομικά προσιτά καταλύματα για τους πολίτες της Ιρλανδίας – «Get Real» πρόσθεσε και «να κτίζετε καταλύματα που είναι προσιτά για τους πολίτες».
Ο πρώην υπουργός αντιλήφθηκε ότι το ελάχιστο μέγεθος των διαμερισμάτων που ορίζουν οι κανονισμοί είναι μεγαλύτερο από αυτό που θα μπορούσαν να αντέξουν οικονομικά οι Ιρλανδοί και πρότεινε τα εξής:
|
Ισχύοντες κανονισμοί |
Νέοι Κανονισμοί |
Κύπρος* |
|
Ένα υπνοδωμάτιο 55 τ.μ. |
45 τ.μ. |
55 τ.μ. |
|
Δύο υπνοδωμάτια 90 τ.μ. |
73 τ.μ. |
90 τ.μ. |
|
Τρία υπνοδωμάτια 100 τ.μ. |
90 τ.μ. |
100 τ.μ. |
|
Στούντιο (νέα ιδέα) |
40 τ.μ. |
45 τ.μ. |
* Εξαρτώμενο από την τοποθεσία
Εκτός από τα μειωμένα μεγέθη, ο πρώην υπουργός πρόσθεσε μέτρα χαλάρωσης όσον αφορά τις απαιτήσεις χώρων στάθμευσης κ.λπ., ιδίως για τα κέντρα των πόλεων, προκειμένου να ενθαρρυνθεί εκτός από την προσιτή διαβίωση/ενοικίαση στα κέντρα των πόλεων, οι άνθρωποι να μπορούν να βρίσκονται κοντά στην εργασία τους.
Ο καθορισμός ελάχιστων μεγεθών για διαμερίσματα/οικιστικές μονάδες είναι μια “κόκκινη γραμμή” για εμάς (ως γραφείο) και αντιμετωπίζουμε αυτήν την ανοησία τα τελευταία 20 χρόνια χωρίς επιτυχία. Ο εκάστοτε διευθυντής του Τμήματος Πολεοδομίας υπέβαλλε κάθε φορά την θέση ότι οι Κύπριοι πρέπει να ζουν σε «καθώς πρέπει» οικιστικές μονάδες και όχι σε «μικρά κουτιά». Και αντί να εξετάζουν τι μπορούν να αντέξουν οικονομικά οι πολίτες και ποια μέτρα απαιτούνται για να βοηθήσουν στην επίλυση του προβλήματος στέγασης, από την άποψη της οικονομικής προσιτότητας, έχουν την εντύπωση όλοι οι Κύπριοι παίρνουν τον δικό τους μισθό. Αυτή η περίσσεια χώρου έχει καταγραφεί πρόσφατα από τη Στατιστική Υπηρεσία της Ε.Ε., η οποία καταγράφει ότι οι Κύπριοι ζουν σε οικιστικές μονάδες μεγέθους που είναι περίπου 15%-20% μεγαλύτερο από το μέσο μέγεθος της Ε.Ε.
Πολύ λίγες χώρες, αγαπητοί αναγνώστες, που έχουν πολεοδομικές ζώνες, πυκνότητα κτηρίου, ύψος κλπ δεν έχουν αυτό το μέτρο του ελάχιστου χώρου διαβίωσης. Λαμβάνοντας υπόψη ότι για τις οικιστικές μονάδες η μέση τιμή πώλησης για τις μεταπωλήσεις είναι γύρω στις €2.200/τ.μ. και για την παραλία (κοντά στην παραλία) είναι στα €6.000/τ.μ., μπορείτε να υπολογίσετε ότι μια διαφορά 5 τ.μ. είναι διαφορά €10.000-€30.000. Προσθέτοντας τον ΦΠΑ, το κόστος μεταβίβασης κ.λπ., η διαφορά μπορεί να φτάσει τα €10.000-€40.000 (για 5 τ.μ.).
Το μέγεθος των καταλυμάτων κάνει κύκλους. Αρχίζουμε να ζούμε σε μικρά διαμερίσματα και καθώς η οικογένεια και το εισόδημα μεγαλώνει, προχωράμε σε καταλύματα μεγαλύτερου μεγέθους. Αυτό σημαίνει αρχικά μειωμένες μονάδες μεγέθους, που αντικατοπτρίζουν όχι μόνο την οικονομική προσιτότητα των «φτωχότερων» Κυπρίων, αλλά καθιστούν την πώληση τέτοιων μονάδων πιο ελκυστική όσον αφορά την προσέλκυση της αγοράς πωλήσεων.
Έχουμε διευθύνει την ανάπτυξη αρκετών έργων και τα παλαιότερα διαμερίσματα, δύο υπνοδωματίων, στα 60 τ.μ., είναι σήμερα τα πιο εμπορεύσιμα και αυτό είναι ειδικά για τις μονάδες εξοχικής κατοικίας. Στον Άγιο Ηλία (περιοχή Πρωταρά), με το έργο να έχει εμβαδόν 60 τ.μ. μονάδες/2 υπνοδωμάτια, όχι μόνο είναι οι πιο εμπορεύσιμες, με λίστα αναμονής για αγορά (μέση τιμή πώλησης €125.000), σε αντίθεση με τα «καλύτερα» και πιο ευρύχωρα καταλύματα των 80 τ.μ., με διαφορά €30.000, με περιορισμένη ζήτηση. Σε ένα έργο στη Λάρνακα, κοντά στην παραλία, η τιμή πώλησης καταλήγει στα €300.000 (100 μ. απόσταση από την παραλία), ενώ τα 60 τ.μ. θα είχαν τιμή πώλησης περίπου €180.000 (και τα άλλα πρόσθετα κόστη).
Σε όσους είναι αντίθετοι με τις μικρότερες μονάδες, λέμε, αν μπορείτε να αγοράσετε ένα αυτοκίνητο Mercedes γιατί να αγοράσετε ένα πολύ μικρό; Είναι φυσικά θέμα τιμής. Ωστόσο, δεν έχουν τεθεί «τυπικοί» περιορισμοί για τα αυτοκίνητα και άλλα προϊόντα για τους… Κύπριους «γαλαζοαίματους» ώστε να έχουν ένα «κατάλληλο» μέγεθος καταλύματος.
Κατηγορούμε λοιπόν τον εκάστοτε Διευθυντή Πολεοδομίας, το Επιστημονικό, Τεχνικό Επιμελητήριο Κύπρου, τον Σύνδεσμο Αρχιτεκτόνων κλπ για το ότι δεν αντιλήφθηκαν αυτή τη βασική ανθρώπινη/οικονομική κατάσταση της χώρας. Πόσο μάλλον ο Σύνδεσμος Επιχειρηματιών Ανάπτυξης Γης, που φαίνεται να μην έχει θέση σε αυτό το θέμα (αν και είναι εκείνοι που κυρίως θα ωφεληθούν).
Φαίνεται να είμαστε η μόνη «ελεύθερη» φωνή στην έρημο της ανοησίας και απλά αισθανόμαστε ότι η στενομυαλιά πρέπει να έχει ποινή. Όσοι δεν μπορούν να κατανοήσουν τα βασικά της οικοδομικής βιομηχανίας θα πρέπει είτε να σταλούν σπίτι τους (αν είναι κυβερνητικοί αξιωματούχοι) ή/και να πληρώσουν αποζημίωση για το κόστος που προκαλούν (οικονομικό και ανθρώπινο) στα ταμεία αυτής της χώρας.
Αν αναλογιστεί κανείς ότι σχεδόν το 25% των αγοραστών είναι ξένοι, δεν πρέπει να αγνοηθεί και η οικονομική προσιτότητα της ξένης αγοράς, λαμβάνοντας υπόψη το μεγάλο ποσοστό που περιλαμβάνει από πλευράς ζήτησης.
Θα μπορούσαμε να «δανειστούμε» τον κ. Κέλλυ για ένα χρονικό διάστημα για να εξετάσει την παράλογη κατάσταση των δικών μας απαιτήσεων; Άλλωστε, ένας άλλος Ιρλανδός (ο κ. Χούρικαν) άρχισε πρώτος να διορθώνει την Τράπεζα Κύπρου!
*Αντώνη Λοίζου F.R.I.C.S. – Αντώνης Λοίζου & Συνεργάτες ΕΠΕ – Εκτιμητές Ακινήτων & Διαχειριστές ΄Εργων Ανάπτυξης
