Μόλις έμαθα τον θάνατο του Γάλλου σκηνοθέτη σεναριογράφου, ηθοποιού και κριτικού κινηματογράφου, Ζαν-Λυκ Γκοντάρ (Jean-Luc Godard) σε ηλικία 91 ετών και αυτό με πήρε πίσω πολλά χρόνια, στη δεκαετία του ’60 και στη γενιά εκείνης της εποχής.

Στη δεκαετία του ’60, στις γαλλόφωνες χώρες, οι νέοι συνέχιζαν ακόμη να «ορκίζονται» στο όνομα του φιλόσοφου, λογοτέχνη και ακτιβιστή Ζαν-Πoλ Σαρτρ (Jean-Paul Sartre) και της συγγραφέως, διανοούμενης και φεμινίστριας, Σιμόν ντε Μπoβουάρ (Simone de Beauvoir), ήταν, όμως, έτοιμοι για νέους «ήρωες», όπως ο συγγραφέας και πολιτικός, Αντρέ Μαλρώ (Andre Malraux), αν και του το κρατούσαν ότι υπηρετούσε ένα καθεστώς όπως του Ντε Γκωλ (βλ. Χρίστος Α. Θεοδούλου, Θέσεις, Λάρνακα, ΧΕΛΚΑ, 1971, σελ. 59-60). Ένας νέος υποψήφιος φάνηκε τότε, ο σκηνοθέτης Ζαν-Λυκ Γκοντάρ, ο οποίος με τα έργα του στον κινηματογράφο αναστάτωσε την κατάσταση που επικρατούσε. Ο Γκοντάρ ασχολήθηκε με θέματα, που θεωρούνταν ταμπού στη κοινωνία και αυτό ενδιάφερε τον κόσμο (βλ. «Ζαν-Λυκ Γκοντάρ. Πέθανε ο σκηνοθέτης της «νουβέλ βαγκ»», «Πρώτο Θέμα», 13/9/2022).  Η νεολαία του ’60 ήταν ξετρελαμένη με τον Γκοντάρ και τα έργα του. Θυμάμαι την εντύπωση που μας έκαμε το «Au bout de souffle» («Με κομμένη την ανάσα»), που ανακηρύχθηκε σε μια ψηφοφορία, ως η 13η καλύτερη ταινία όλων των εποχών (ενθ.).

Το πρώτον έργο του που είδα είχε τον τίτλο «όλα όσα γνωρίζω γι’ αυτήν». Ξαφνιάσθηκα όταν ανακάλυψα ότι το έργο περιστρεφόταν στην περιγραφή μιας πόλης από το σκηνοθέτη! Ο Γκοντάρ είχε ακροαριστερές ιδέες και ήταν μανιώδης ακόλουθος της μαρξιστικής φιλοσοφίας. Μαζί με ομοϊδεάτες συναδέλφους του παρήγαν πολιτικές ταινίες, οι οποίες υποστήριζαν τις ιδέες τους. 

Ο Γκοντάρ ήταν και θεωρείται ένας από τους πρωτοπόρους του κινήματος της νουβέλ βαγκ, ενός από τα σημαντικά ρεύματα στην ιστορία του κινηματογράφου. Για μας, της γενιάς του ’60, ήταν ένας από τους «ήρωές» μας και ο χαμός του μας σημάνει μια επιστροφή αλλά –φέυ– και ένα (απο)χαιρετισμό στη νιότη.

* Barrister-at-law (Lincoln’s Inn, London), διδάκτωρ Πολιτικών Επιστημών & Διεθνών Σχέσεων (Η.Ε.Ι., Γενεύης, Ελβετίας), πρώην μέλος της Γενικής Γραμματείας του ΟΗΕ στο Τμήμα των Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων και πρώην Επιμελητής του Παντείου Πανεπιστημίου.