O πόλεμος στην Ουκρανία έφερε μιαν αλλαγή στις διεθνείς σχέσεις και στις σχέσεις μεταξύ των Δυνάμεων, που μπορεί να χαρακτηριστεί δειλά-δειλά αλλά ευκρινώς, σαν η απαρχή μιας νέας τάξης πραγμάτων. Πολύ τολμηρός αυτός ο χαρακτηρισμός. Τα γεγονότα, όμως, φαίνεται να δεικνύουν την αρχή μιας αλλαγής.
Συνοπτικά, μετά την πτώση του τείχους του Βερολίνου, την επακολουθήσασα κατάρρευση του κουμμουνισμού στην Ανατολική Ευρώπη και τη διάλυση της Σοβιετικής Ένωσης, στις αρχές της δεκαετίας του ‘90, άρχισε η μονοκρατορία των ΗΠΑ. Η δεσπόζουσα θέση της δεν διάρκεσε επί πολύ, καθότι η Ρωσία με τον Πούτιν, η Κίνα και μετά οι Ινδίες άρχισαν να ανταγωνίζονται τον αμερικανό γίγαντα.
Ο Πούτιν σιγά αλλά σταθερά έδειξε τις φιλοδοξίες της χώρας του και προέβη τελευταίως στην προσάρτηση της Κριμαίας, κάτι που ήταν στους σχεδιασμούς της Ρωσίας από χρόνια. Η Λαϊκή Δημοκρατία της Κίνας σταθερά ρίχνει το βάρος της στη διεθνή πολιτική σκηνή και στο διεθνές εμπόριο. Μετά την ενσωμάτωση του Χονγκ Κόνγκ άρχισε πάλι το θέμα της Ταϊβάν. Η Ινδία επίσης φιλοδοξεί να παίξει μεγαλύτερο ρόλο στα διεθνή πράγματα.
Εκείνο όμως που έδειξε φανερά την αλλαγή ή την αρχή της αλλαγής στη διεθνή σκηνή είναι ο πόλεμος της Ουκρανίας. Προτού όμως φτάσουμε σ’ αυτό, πρέπει να επισημάνουμε τη θέση των ΗΠΑ και την υποχώρηση τους στη διεθνή σκηνή. Επί προεδρίας Trump, οι ΗΠΑ είχαν μια «ιδιάζουσα» εξωτερική πολιτική, η οποία εναρμονίζετο με τα πιστεύω του τότε προέδρου. Μετά τον Trump οι ΗΠΑ αποφάσισαν σιγά-σιγά να αποχωρούν από εξωτερικές επιχειρήσεις.
Έτσι αποχώρησαν από το Αφγανιστάν με αποτέλεσμα να καταλάβουν την εξουσία οι Ταλιμπάν, αποχώρησαν από τη Συρία για να πάρουν τις θέσεις τους άλλες δυνάμεις. Η παρακμή της Δύσης, όμως, συμπεριλαμβανομένων και των ΗΠΑ, φάνηκε καθαρά με τον πόλεμο της Ουκρανίας. Η Ρωσία από τις 24 Φεβρουαρίου 2022 σφυροκοπεί την Ουκρανία. Χιλιάδες νεκροί και τραυματίες και στα δύο μέρη. Ο πόλεμος συνεχίζεται και η Δύση δεν κάμνει τίποτε άλλο από το να πωλεί όπλα στην Ουκρανία και να επιβάλλει κυρώσεις στη Ρωσία, που εκ των υστέρων βλάπτουν την ίδια περισσότερο από τη Ρωσία. Είναι εκπληκτικό το ότι η αιματοχυσία συνεχίζεται πέραν των 5 μηνών κα ουδείς επεμβαίνει για να τη σταματήσει.
Μια νέα τάξη πραγμάτων παρουσιάζεται δειλά στον ορίζοντα και φαίνεται ότι βρισκόμαστε στην αρχή νέων εξελίξεων. Το μέλλον θα δείξει αν πράγματι σημαίνει κάτι και τι για τη διεθνή τάξη πραγμάτων.
*Barrister-at-law, διδάκτωρ Πολιτικών Επιστημών & Διεθνών Σχέσεων
