Ζούμε σε ένα πολύπαθο αλλά ευλογημένο τόπο, στο χρυσοπράσινο φύλλο της Μεσογείου, την Κύπρο μας. Ένα τόπο με γόνιμα παραγωγικά εδάφη και αυξημένη ηλιοφάνεια. Κι όμως, η εξάρτηση μας σε γεωργικά προϊόντα και ενέργεια, μας οδηγεί με μαθηματική ακρίβεια σε χειρότερες μέρες, τόσο περιβαλλοντικά όσο και οικονομικά. Αυτή η εξάρτηση σε αγαθά πρώτης ανάγκης, επιβεβαιώνεται περίτρανα και με τραγικό τρόπο, σε σχέση με την συνεχόμενη αυξητική πληθωριστική τάση ανά το παγκόσμιο, ως απότοκο της πρόσφατης εισβολής στην Ουκρανία. Σε λιγότερο από ένα μήνα έχουμε βιώσει υπέρμετρες αυξήσεις σε ένα μεγάλο φάσμα προϊόντων με αποκορύφωμα τις απανωτές αυξήσεις στα καύσιμα και τα σιτηρά.
Η ακρίβεια δεν είναι ένα νέο φαινόμενο στην Κύπρο, αφού ήδη μαστίζει τα κυπριακά νοικοκυριά εδώ και τουλάχιστον μια δεκαετία. Είναι δυσβάσταχτες οι πάγιες υποχρεώσεις στις μέρες μας. Ακριβή αγορά ηλεκτρικής ενέργειας, ακριβά υλικά αγαθά πρώτης ανάγκης, πρόστιμα της Ευρωπαϊκής Ένωσης από την μη συμμόρφωση της Κύπρου για παραγωγή ενέργειας από Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας (ΑΠΕ) και ακριβά καύσιμα, είναι μόνο μερικά από τα χαράτσια που έχει να πληρώσει ένα νοικοκυριό στα πάγια κάθε μήνα. Όλα αυτά παραμένουν διαχρονικά παράλληλα με τους πολύ χαμηλούς μισθούς σε σχέση με το κόστος ζωής.
Δεν νοείται, σε μια γη που μπορεί δυνητικά να έχει μεγαλύτερη συνεισφορά στο ΑΕΠ από τον πρωτογενή τομέα, να είναι σήμερα περίπου στο 3%, με την γεωργία να είναι περίπου στο 0,9%. Το αποτέλεσμα είναι να προμηθεύεται η χονδρική αγορά, γεωργικά προϊόντα από άλλες χώρες και έτσι να χάνονται σημαντικά κεφάλαια από την τοπική οικονομία.
Η κυπριακή γη μπορεί να παράξει το δικό της σιτάρι, τα δικά της λαχανικά και φρούτα, τις δικές της ζωοτροφές. Μάλιστα, η ευλογημένη γη μας είναι η πιο ιδανική – μεταξύ των χωρών της Ευρωπαϊκής Ένωσης – για βιολογική καλλιέργεια. Δυστυχώς όμως, το κράτος δεν αξιοποίησε ποτέ αυτή την δυναμική, που θα είχε τριπλό όφελος για τον τόπο μας, την μείωση της ανεργίας, την αύξηση συνεισφοράς στο ΑΕΠ και φυσικά την ανάπτυξη ενός υγιούς τρόπου κατανάλωσης τροφής. Οι έμποροι όμως, είτε προτιμούν είτε εξαναγκάζονται να προσφεύγουν σε εισαγωγές, αντί να απευθύνονται σε ντόπιους παραγωγούς. Δεν έχουν δοθεί ούτε τα ανάλογα κίνητρα, ούτε και η κατεύθυνση, βλέπεται. Χρειάζεται πρωτοβουλία, κυρίως από την Εκτελεστική Εξουσία. Μια πρωτοβουλία που δεν θα εξυπηρετεί συμφέροντα εταίρων και ημετέρων, αλλά τα συμφέροντα των απλών πολιτών, του λαού.
Ενέργεια, ένα τεράστιο κεφάλαιο για το οποίο ο απλός φορολογούμενος Κύπριος πολίτης πληρώνει αδρά τις καθυστερήσεις της κυβέρνησης για την ενίσχυση ενός δικτύου ΑΠΕ. Είμαστε ένα νησί με αυξημένη ηλιοφάνεια. Κι όμως, η αξιοποίηση του ήλιου είναι αδικαιολόγητα ανεπαρκής. Πώς μπορεί εν έτει 2022 να χρησιμοποιούμε ακόμα μαζούτ για την παραγωγή ενέργειας; Πώς μπορεί εν έτει 2022 να μην έχουμε σύστημα αποθήκευσης της ηλιακής ενέργειας και για το βράδυ; Πώς μπορεί εν έτει 2022 να πληρώνουν οι καταναλωτές το χαράτσι της αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας αντί να πληρώνουν φθηνή οικολογική ενέργεια; Πώς μπορεί εν έτει 2022 να πληρώνει η Κύπρος για αγορά ρύπων και πρόστιμα για τη μη επίτευξη των στόχων που συναποφάσισαν τα όργανα της Ε.Ε.;
Υπάρχουν λύσεις, τις γνωρίζουμε όλοι, σε τεχνοκρατικό και πολιτικό επίπεδο. Πρωτοβουλία είναι που χρειάζεται. Πρωτοβουλία για γενική απεξάρτηση. Πρωτοβουλία για αποφυγή άλλων καθυστερήσεων, έτσι ώστε να πιάσουμε τον στόχο της ΕΕ για μείωση των εκπομπών αερίων θερμοκηπίου, κατά τουλάχιστον 55% έως το 2030 (Fit for 55).
Πρέπει σύσσωμη η Πολιτεία να κατανοήσει τη σοβαρότητα της κατάστασης. Η ενεργειακή και σιτιστική αυτονομία είναι μονόδρομος για την οικονομική και περιβαλλοντική βιωσιμότητα του τόπου μας.
*Βουλευτής Κινήματος Οικολόγων – Συνεργασία Πολιτών
