Το Πάσχα είναι η πιο συγκινησιακή γιορτή της χριστιανοσύνης, και έχουμε συνηθίσει να συζητούμε για την Ανάσταση και τον Χριστό, που είναι εξάλλου ο πρωταγωνιστής του θείου δράματος. Αλλά για τις Μυροφόρες, αυτή τη μικρή ομάδα γυναικών, που τολμούν να παραστούν στη Σταύρωση και παραμένουν κοντά στον Ιησού και στην ταφή του, ποιο μήνυμα αποκομίζουμε;
Τα γεγονότα με τις απανωτές ανακρίσεις και στη συνέχεια τους βασανισμούς και την καταδίκη του Σωτήρα υπήρξαν τόσο πιεστικά, ώστε ακόμη και μερικοί μαθητές του δείλιασαν και παραμέρισαν. Ήταν ώρες αυτές για να περάσουν μπροστά μερικές απλές γυναίκες; Κι όμως, και οι τέσσερις Ευαγγελιστές καταγράφουν την παρουσία των γυναικών στο λόφο του Γολγοθά (Ματθαίος ΚΖ’ 55-56, Ιωάννης ΙΘ’ 25, Λουκάς ΚΓ’ 49, Μάρκος ΙΕ’ 40). Ανάμεσα τους και η Παναγία.
Αλλά τον χαρακτηρισμό Μυροφόρες πήραν οι θαρραλέες αυτές γυναίκες από την επόμενη, παράτολμη πρωτοβουλία τους, να ξυπνήσουν πριν καν ξημερώσει το Σάββατο (όρθρου βαθέως), και να πορευθούν στο μνήμα του Ιησού, προκειμένου να αλείψουν το σώμα με μύρα, αρώματα δηλαδή, όπως υπαγόρευε η συνήθεια των καιρών (Ματθαίος ΚΗ’ 1, Λουκάς ΚΔ’ 1, Μάρκος ΙΣΤ’ 1, Ιωάννης Κ’ 1).
Μετά από την ολοκληρωτική και έμπρακτη απόδειξη της πίστης τους, δικαιωματικά ανταμείβονται οι άγιες γυναίκες, πρώτα από τον άγγελο που τους αναγγέλλει στο μνήμα την Ανάσταση του Κυρίου. Και λίγο μετά από τον ίδιο τον Μεσσία, ο οποίος εμφανίζεται ενώπιον τους (Μάρκος ΙΣΤ’ 9) και μάλιστα τις προστάζει να μεταφέρουν το χαρμόσυνο νέο στους μαθητές (Ματθαίος ΚΗ’ 10, Ιωάννης Κ’ 16). Η Εκκλησία εκτιμά δε τόσο πολύ το έργο των Μυροφόρων, ώστε καθιέρωσε την τρίτη Κυριακή μετά το Πάσχα για να τις γιορτάζουμε ειδικότερα.
Οι Ευαγγελιστές γράφουν, λοιπόν, επαινετικές μαρτυρίες για τη δράση των Μυροφόρων. Και τί μ’ αυτό, να μου πείτε; Οπωσδήποτε η παρατήρηση δεν έχει ιδιάζουσα σημασία, ιδωμένη μέσα από τη σύγχρονη εποχή. Όμως οφείλουμε να εστιάσουμε στις επικρατούσες αντιλήψεις της τότε ελληνιστικής περιόδου, όπου στις αποσαθρωμένες κοινωνίες που ακολούθησαν τον θάνατο του Μεγάλου Αλεξάνδρου (323 π.Χ.) οι γυναίκες όχι μόνο θεωρούνταν υποδεέστερες των ανδρών, αλλά τύγχαναν και σκληρής μεταχείρισης. Αναλογιστείτε μόνο, ως παράδειγμα, την άνιση πρακτική εις βάρος της γυναίκας σε θέματα μοιχείας και διαζυγίου. Αν έμεναν πιστοί στο κατεστημένο, οι Ευαγγελιστές έπρεπε μάλλον να λογοκρίνουν τις πρωτοβουλίες των γυναικών. Αλλά τα κηρύγματα του Ιησού υπήρξαν επαναστατικά, και ανέτρεπαν την ανισότητα ανδρών – γυναικών. Ο Χριστός κατάργησε την ευτελή θέση της γυναίκας «γυνή δε δόξα ανδρός εστί (προς Κορινθίους Α’ επιστολή Παύλου ΙΑ’ 7)» και κήρυξε την ισότητα «η γυνή του ιδίου σώματος ουκ εξουσιάζει, αλλ’ ο ανήρ· ομοίως δε και ο ανήρ του ιδίου σώματος ουκ εξουσιάζει, αλλ’ η γυνή (προς Κορινθίους Α’ επιστολή Παύλου Ζ’ 4)»!
Ας προσέξουμε κάτι επί πλέον. Η ανάδειξη και αναγνώριση της Γυναίκας, στα πρόσωπα των Μυροφόρων, δεν αλλοιώνει τη φύση της. Οι Μυροφόρες δεν αποκτούν ξαφνικά υπερβολική μυϊκή δύναμη. Εξακολουθούν να αδυνατούν να αποκυλίσουν τον λίθο που καλύπτει το μνημείο (Μάρκος ΙΣΤ’ 3). Αλλά τα χαρακτηριστικά που ξεπροβάλλουν είναι ψυχικά-πνευματικά, με προεξάρχον ένα πείσμα για ολοκλήρωση του καθήκοντος, κόντρα στη σύνεση και τις αντιξοότητες.
Κάτι που διαπιστώνουμε πολλές φορές και στις μέρες μας. Πόσες και πόσες γυναίκες στην τρίτη ηλικία πνίγουν όποιον σωματικό πόνο και φροντίζουν τα εγγονάκια τους ή μαγειρεύουν καθημερινά για παιδιά και εγγόνια! Ενώ την ίδια ώρα αρκετοί παππούδες έχουν αποσυρθεί ή παροπλισθεί, καταφεύγοντας για να περάσουν τον χρόνο τους σε πρακτορεία στοιχημάτων, καφετέριες, άντε και στο χωραφάκι τους.
Δεν ξέρω, αγαπητέ αναγνώστη, πόσο πολύ ή πόσο λίγο αγαπώ το Πάσχα. Μπορώ όμως να πω με σιγουριά ότι, αν ήμουν γυναίκα, τώρα έχω έναν λόγο να το αγαπώ ακόμη πιο πολύ. Καλή Ανάσταση!
*Σύμβουλος και Εκπαιδευτής Στελεχών Επιχειρήσεων και Νέων
Xenophon.hasapis@gmail.com