Πολλές φορές έχω προτείνει με αγόρευσή μου για μετριασμό ποινής (μετά από παραδοχή) σε Δικαστήριο να επιβάλει «καμία ποινή» σε κατηγορίες κατοχής μικροποσότητας ή ίχνη ναρκωτικών Τύπου Β, δηλαδή κάνναβης, όπου γνώριζα ότι θα επιβαλλόταν χρηματική ποινή κάτω των €500 σε μια προσπάθεια να «σώσω» το λευκό ποινικό μητρώο ενός ατόμου το οποίο θα είχε καθοριστική σημασία και αποτέλεσμα στην εργασία του. Η εισήγηση μου αυτή βασίζεται στα άρθρα του περί Αποκαταστάσεως Καταδικασθέντων Νόμου και στη γενική νομική αρχή ότι ένα Δικαστήριο μπορεί να επιβάλει οποιαδήποτε ποινή θεωρεί πρέπουσα σε κάθε περίπτωση, ακόμα και να μην επιβάλει την οποιαδήποτε ποινή αν θεωρήσει ότι υπό τις περιστάσεις αυτό είναι ορθό και δίκαιο αλλά και στη Συνταγματική αρχή ότι νόμος δεν μπορεί να προβλέπει ποινή δυσανάλογη προς τη βαρύτητα του αδικήματος. 

Σε όλες τις περιπτώσεις ακόμα και αν το Δικαστήριο μπορεί να συμφωνούσε με το πνεύμα της εισήγησης μου, αντιλαμβανόμουν τη διστακτικότητα και δυσκολία του Δικαστηρίου να υιοθετήσει την εισήγηση μου αφού είχε ενώπιον του έναν κατηγορούμενο που ουσιαστικά παραδέχεται ότι παρανόμησε και κάποια ποινή θα «πρέπει» να επιβληθεί έστω και ενδεικτική (χρηματικά) έστω και με εγγύηση, να τηρούνται οι νόμοι της Δημοκρατίας.

Το πρόβλημα είναι ότι σήμερα βάσει του περί Αποκαταστάσεως Καταδικασθέντων Νόμου σε περίπτωση που επιβληθεί ποινή σε άτομο ηλικίας άνω των 21 ετών, κάτω των €500 και / ή εγγύηση να τηρούνται οι νόμοι της Δημοκρατίας, αυτό έχει ως αποτέλεσμα να «μαυρίσει» το ποινικό μητρώο του ατόμου για ένα χρόνο. Στην ουσία το αντίκτυπο που θα έχει η στέρηση ενός λευκού ποινικού μητρώου είναι μακράν χειρότερη από μια χρηματική ποινή κάτω των €500, ειδικά σε περιπτώσεις εργασίας όπου απαιτείται λευκό ποινικό μητρώο ή σε περιπτώσεις όπου αναφέρεται γενικά και αόριστα ο αυτόματος τερματισμός εργασίας σε περίπτωση καταδίκης ατόμου σε αδικήματα που έχουν σχέση με ναρκωτικά βάσει του περί Ναρκωτικών Φαρμάκων και Ψυχοτρόπων Ουσιών Νόμο. 

Θεωρώ ότι δεν υπάρχει λόγος που τέτοιες ποινές δεν μπορούν να συμπεριληφθούν στην ήδη υπάρχουσα κατηγορία άμεσης αποκατάστασης όπως ήδη προνοεί για άλλες περιπτώσεις ο ίδιος ο νόμος. 

Με μια μικρή και απλή αλλαγή στον Πίνακα Παράρτημα Α της εν λόγω νομοθεσίας, μπορούν άτομα που καταδικάζονται σε ποινή €500 και κάτω, να τυγχάνουν άμεσης αποκατάστασης και με αυτό τον τρόπο να προστατεύονται τα υπόλοιπα τους δικαιώματα πάντα σε αναλογία με το ποινικό αδίκημα που έχουν διαπράξει, δηλαδή την κατοχή παράνομης ουσίας σε μικροποσότητες και ή ακόμα και ίχνη αυτών. 

Η παρούσα πρόταση μπορεί και θα πρέπει να ενταχθεί στο ευρύτερο πλαίσιο αλλαγής του τρόπου που η κοινωνία, η δικαιοσύνη και τα Δικαστήρια αντιμετωπίζουν τέτοιες περιπτώσεις με απώτερο σκοπό και στόχο σε μελλοντικό χρόνο ακόμα και την αποποινικοποίηση της απλής κατοχής μικρών ποσοτήτων τέτοιων ουσιών. 

*Δικηγόρος