Η Κύπρος πέρασε επιτυχώς το πρώτο τεστ στην προεδρία του Συμβουλίου της ΕE, μέσω της  εναρκτήριας τελετής πολλαπλών μηνυμάτων και ισορροπιών που ως χώρα καλείται να διαμορφώσει εξαρχής και να διαχειριστεί για έξι μήνες. Η κριτική είναι χρήσιμη εφόσον προτείνει κάτι καλύτερο και δεν περιορίζεται σε μηδενιστικά σχόλια. Άλλωστε, υπάρχουν κι εκείνοι ανάμεσα μας που επιλέγουν να ζημιώσει η πατρίδα, φτάνει να έχουν κομματικό ή ατομικό κέρδος. Με τα πιο πάνω υπόψη, ακολουθούν μερικές διαπιστώσεις και συστάσεις ώστε σκεπτόμενοι πολίτες να αξιολογήσουν την έναρξη καθώς και την προεδρία στους επόμενους μήνες, με την Κύπρο γέφυρα μεταξύ ΕΕ και της ευρύτερης γειτονιάς μας και με στόχο περισσότερη αυτονομία της ΕΕ.  

Στο περιβάλλον της εκάστοτε εναρκτήριας τελετής, οι ομιλητές επιλέγουν συνήθως «στρογγυλοποιημένο» λεκτικό συγκαλύπτοντας συμφέροντα και αποφεύγοντας αιχμηρές εκφράσεις, ικανοποιώντας όσο το δυνατόν περισσότερους, μαζί με πληθώρα φιλοφρονήσεων και εγκωμίων χωρίς ιδιαίτερη σημασία. Η ουσία ευρίσκεται σε μερικές διαφορετικές λέξεις και ιδιαίτερα στις σκόπιμες παραλείψεις. Καλό παράδειγμα αποτελεί η τουρκική κατοχή εδάφους της ΕΕ στην Κύπρο ως αποτέλεσμα της εισβολής, η οποία δεν αναφέρθηκε από κανένα. Ο Πρόεδρος της Κύπρου αναφέρθηκε σε κατοχή αρκετές φορές, ενώ από τους ομιλητές, ο επικεφαλής του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου αναφέρθηκε μια φορά σε κατοχή, ενώ η Πρόεδρος της Ευρ. Επιτροπής και ο Πρόεδρος της Ουκρανίας καμία. Η παράλειψη ήταν σκόπιμη, αλλά θα ήταν πολλαπλάσιο λάθος να μην στήριζε η Κύπρος την Ουκρανία επειδή ο «Ζελένσκι δεν καταδικάζει την τουρκική εισβολή».

Η περίπτωση τα Ουκρανίας αναδεικνύει τη διαφορά ανάμεσα στον πατριωτικό ορθολογισμό και στην πατριδοκαπηλία με επιδίωξη το εσωτερικό χειροκρότημα εις βάρος της πατρίδας. Για όσους κριτήριο μας είναι το συμφέρον της πατρίδας και με δεδομένο ότι η ΕΕ και η πλειοψηφία της διεθνούς κοινότητας έχουν καταδικάσει την ρωσική εισβολή ως παραβίαση του Διεθνούς Δικαίου και της κυριαρχίας, ως Κύπρος οφείλουμε να τοποθετηθούμε απέναντι στον εισβολέα. Στηρίζοντας την Ουκρανία, στηρίζουμε έμμεσα την Κύπρο ως θύμα εισβολής-κατοχής και παραβίασης του Διεθνούς Δικαίου. Αυτό είναι το δίκαιο και αυτό εξυπηρετεί τα ζωτικά μας συμφέροντα. Όταν ένας επικεντρώνεται στον Ζελένσκι, παραγνωρίζοντας την ουσία, θυμίζει εκείνον που «του έδειχναν το φεγγάρι και εκείνος κοιτούσε το … δάκτυλο». Κάποιοι εταίροι μας στην ΕΕ και η Τουρκία αναζητούν αφορμές για να πλήξουν το «ηθικό πλεονέκτημά» μας που εδράζεται στο Διεθνές και Ευρωπαϊκό Δίκαιο. Αυτό το «ηθικό πλεονέκτημα» απαιτεί συνέπεια στο δίκαιο και ενδυνάμωση της ισχύος μας. Εξού, σε Τουρκία και κατοχικό καθεστώς δεν άρεσαν η συμμετοχή ηγετών θεσμών της ΕΕ και εκπροσώπων χωρών, περιλαμβανομένου του Ουκρανού Προέδρου και του στενού σύμμαχου της Τουρκίας, Κατάρ.   

Στην εναρκτήρια τελετή υπήρξαν παραλείψεις και περιοριζόμαστε σε μια. Η τουρκική κατοχή στην  Κύπρο είναι φυσικά παραβίαση του Διεθνούς Δικαίου αλλά και ωμή παραβίαση του δεσμευτικού Χάρτη Θεμελιωδών Δικαιωμάτων-Ελευθεριών κάθε πολίτη της ΕΕ, που μόνο η ΕΕ εγγυάται. Αυτό έπρεπε οπωσδήποτε να αναφερθεί. Η κατοχή στην Κύπρο αναδεικνύει τις ευθύνες της ΕΕ κι έτσι στέλνονται μηνύματα σε πολλούς στις Βρυξέλλες, στην Τουρκία και στα κατεχόμενα.  

*Ευρωβουλευτής ΔΗΚΟ-S&D