Επιτέλους τέρμα στο κρυφτούλι με τις κινητές κάμερες φωτοεπισήμανσης σε βάρος των πολιτών! Ναι. Για όσους δυσπιστούν είναι αλήθεια! Βουλευτές μας έχουν κινηθεί για να βάλουν τέλος σε αυτό το βάρβαρο σύστημα – ένα σύστημα που παγίδευε εκατοντάδες ανήξερους κύπριους πολίτες οι οποίοι έπεφταν θύματα των συσκευών φωτοεπισήμανσης. Εφεξής, αν ισχύσουν οι τροποποιήσεις του νόμου όπως δημοσιοποιήθηκαν (Νόμοι 39(Ι)/2026, 40(Ι)/2026) η Αστυνομία Κύπρου θα προειδοποιεί το κοινό δημοσιεύοντας εκ των προτέρων καθημερινά τις «γενικές περιοχές» όπου θα λειτουργούν κινητές συσκευές φωτοεπισήμανσης. Επίσης τα ίδια τα οχήματα θα φέρουν ενεργοποιημένη φωτεινή σήμανση.
Το μόνο μελανό σημείο του νομοθετήματος; Δεν είναι αρκετά τολμηρό. Γιατί να δημοσιεύονται μόνο οι γενικές περιοχές όπου θα ενεργοποιείται αυτό το επάρατο σύστημα; Γιατί να μην αναφέρονται οι ακριβείς ώρες λειτουργίας του; Γιατί κύριοι αυτή η ψοφοδεής νομοθέτηση; Αν είναι να νομοθετήσετε να νομοθετήσετε. Αυτά τα μεσοβέζικα δεν τιμούν κανένα! Να δημοσιοποιείται όχι μόνο η περιοχή αλλά ο ακριβής δρόμος. Με ταχυδρομικό κώδικα μάλιστα για την περίπτωση πολλαπλής ονοματοδοσίας οδών. Και ο χρόνος; Γιατί να αποκρύβεται ο χρόνος; Αν δεν αποκαλύπτεται ο ακριβής χρόνος, πώς θα υπάρχει επαρκής προειδοποίηση; Δηλαδή αναμένουν από τον ενήμερο πολίτη να προσαρμόζει την οδική συμπεριφορά του για μια ολόκληρη μέρα; Πέραν τούτου όμως, γιατί να μην δημοσιεύεται και από μέρες πριν; Να μπορεί δηλαδή ο πολίτης να σχεδιάσει τη διαδρομή του λαμβάνοντας υπόψη όλα τα δεδομένα; Κάμερες, μετεωρολογικό δελτίο κλπ κλπ. Επίσης γιατί να περιοριστούμε στη διαδικτυακή ενημέρωση; Όχι! Πριν από κάθε κάμερα φωτοεπισήμανσης (ας πούμε στα 100 μέτρα) να υπάρχει αστυνόμος που να αναπετά κόκκινη προειδοποιητική σημαιούλα. Και αν πάλι υπάρξει πολίτης που θα χάσει τη σημαιούλα ας υπάρχει και μια τελευταία προειδοποίηση πριν την κάμερα. Μια φωτοβολίδα, ας πούμε, ως ύστατη προειδοποίηση!
Επιθυμώ να απολογηθώ διότι παρά την ειρωνεία της η πιο πάνω αναφορά δεν είναι αρκετή για να προβάλει, ούτε κατ’ ελάχιστον, το γελοιωδέστατο των νομοθετημάτων.
Μέχρι στιγμής υπάρχουν σταθερές κάμερες σε κάποια σημεία (τα ξέρουμε απέξω και σχεδόν μηχανιστικά κατεβάζουμε ταχύτητα). Και υπάρχουν και οι κινητές που τοποθετούνται εκεί που κρίνεται. Ενδεχομένως σε συνεννόηση με την αστυνομία. Οι σαφείς λόγοι πίσω από τις κινητές κάμερες (αντί σταθερών) είναι πιθανότατα δύο: αφενός από οικονομική άποψη δεν μπορούν να τοποθετηθούν παντού σταθερές. Αφετέρου υπάρχει πολιτικό κόστος αν ο αριθμός των σταθερών είναι τέτοιος που στο τέλος μιλούμε για υπεραστυνόμευση.
Ας πάρουμε προς στιγμή στα σοβαρά τα νομοθετήματα (αν και είναι λίγο δύσκολο). Αν εφαρμοστεί και όντως ενημερώνονται εκ των προτέρων οι πολίτες τότε ποιο είναι το αποτέλεσμα; χάνεται το στοιχείο του αιφνιδιασμού και της αβεβαιότητας. Μειώνονται οι καταγγελλόμενες παραβάσεις αλλά όχι διότι μειώνονται οι περιπτώσεις υπέρβασης ταχύτητας. Απλώς θα ξέρουν οι πολίτες εκ των προτέρων πού μπορούν να αναπτύξουν ταχύτητα και πού όχι. Όπως περίπου με τις σταθερές κάμερες.
Πολύ βολικό ακούγεται το πράμα. Που είναι το πρόβλημα; Μα βεβαίως στο γεγονός ότι μειώνονται οι καταγγελίες των υπερβάσεων χωρίς κατ’ ανάγκην να μειώνονται οι ίδιες οι υπερβάσεις.
Τότε γιατί προωθούνται τέτοια κωμικά νομοθετήματα; Θα ακουστεί λίγο πομπώδες αλλά αυτό έχει να κάνει και με τη δυσλειτουργία της Δημοκρατίας μας.
Οι κάμερες φωτοεπισήμανσης, σταθερές και κινητές, υπάρχουν για τους ακόλουθους λόγους: Να μειώσουν τα δυστυχήματα που δημιουργούν κοινωνικό και οικονομικό κόστος. Να επιτρέψουν σε πολίτες που θέλουν να χρησιμοποιούν τους δρόμους είτε ως πεζοί είτε εποχούμενοι να το πράττουν χωρίς να υποχρεούνται να αναλάβουν το πρόσθετο ρίσκο της αυξημένης ταχύτητας τρίτων. Υπάρχει και άλλος λόγος, πολύ σημαντικός, που κατά καιρούς αναφέρεται αλλά γρήγορα ξεχνιέται καθότι πολύ οραματικός και μακροπρόθεσμος. Να ξαναγίνουν κάποιες περιοχές γειτονιές. Με παιδιά να κυκλοφορούν και να παίζουν άφοβα στους δρόμους τους. Και είναι πολύ άστοχες κάποιες παρεμβάσεις βουλευτών που αναφέρονται μόνο στους αυτοκινητόδρομους. Οι πεζοί και οι ποδηλάτες κινδυνεύουν στα αστικά κέντρα όχι στους αυτοκινητόδρομους.
Αφού λοιπόν αυτές είναι οι αρετές του απροσδόκητου ελέγχου ταχύτητας τότε γιατί προωθούνται με τόσο ζήλο τέτοια νομοθετήματα; Διότι προφανώς η μεγάλη πλειοψηφία των πολιτών που επωφελείται σιωπά. Και η μειοψηφία που ελέγχεται φωνασκεί. Οι δε αντιπρόσωποι του λαού, είτε αυτοί βρίσκονται στο κοινοβούλιο, είτε στην εκτελεστική εξουσία, τείνουν ευήκοον ούς στη θρασύτατη μειοψηφία παρά στη σιωπηλή πλειοψηφία. Και αυτή η πλειοψηφία δεν σιωπά απλώς. Απλώνει χαλί στους λαϊκιστές. Αν λοιπόν η ηχηρή, φωνασκούσα θρασύτατη μειοψηφία μπορεί να πλαστογραφήσει τη βούληση της μεγάλης σιωπηρής πλειοψηφίας υπάρχει σοβαρό ζήτημα. Αν οι πολιτικοί δεν αναλαμβάνουν τον ρόλο τους ως κόφτες του οπορτουνισμού και της στενής ιδιοτέλειας αλλά και ως διαμορφωτές πολιτικού φρονήματος και πάλι υπάρχει σοβαρό ζήτημα.
Το θέμα δεν εξαντλείται στην εξέταση της τιμωρίας των παραβατών του ορίου ταχύτητας. Ούτε στα υπό συζήτηση νομοθετήματα τα οποία εξέθρεψαν η θρασύτητα μιας μειοψηφίας, η παθητικότητα της πλειοψηφίας και ο πολιτικός λαϊκισμός. Όλα μαζί όμως εξεταζόμενα αποτελούν ασθένεια της Δημοκρατίας μας. Και η ασθένεια αυτή επεκτείνεται μεταδιδόμενη. Η απουσία πολιτικής συνείδησης σε επίπεδο πολιτικών αλλά και η απουσία αστικής συνείδησης σε επίπεδο πολιτών είναι ένα τοξικό μίγμα τα οποία αλληλοτροφοδούμενα οδηγούν τη Δημοκρατία στην αυτοαναίρεση. Αν δεν αλλάξει αυτό οι συνέπειες θα είναι πολύ ευρύτερες της αύξησης των δυστυχημάτων. Αλλά θα μου πείτε ποιόν κόφτει; Εντωμεταξύ ας συνεχίσουμε όπως πάμε. Κάποιοι να θριαμβολογούν διότι κατήγαγαν νίκην λαμπράν (εναντίον κάθε λογικής). Αλλοι δε απλά να οικτίρουμε την έλευση της εποχής του παραλογισμού.
* Δικηγόρος
