Η εισαγωγή σε πιλοτική βάση του μαθήματος της Διατροφολογίας από τη φετινή σχολική χρονιά στα Αθλητικά Γυμνάσια (και στα πέντε που λειτουργούν) προκάλεσε έντονη αναστάτωση σε μαθητές αλλά και αντίδραση από γονείς. Κι αυτό διότι, η λύση για να «χωρέσει» το μάθημα μέσα στη σχολική μέρα θα έπρεπε είτε οι μαθητές των Αθλητικών Γυμνασίων να παρέμεναν στα σχολεία τους μέχρι τις 2:15μ.μ. αντί στη 1:35μ.μ. που σχολάνε κανονικά, είτε να «κοβόταν» χρόνος από άλλα μαθήματα για να δημιουργηθεί μια εμβόλιμη περίοδος για αυτό.
Τελικά, το υπουργείο Παιδείας αποφάσισε το δεύτερο, οπότε κάθε Τετάρτη οι μαθητές των Αθλητικών Γυμνασίων έχουν και όγδοη περίοδο μέσα στη μέρα τους, η οποία συμπληρώνεται από πέντε λεπτά από άλλα μαθήματα. Αυτό επηρεάζει και την ώρα των διαλειμμάτων των συγκεκριμένων μαθητών εκείνη τη μέρα, καθώς τα δικά τους διαλείμματα δεν συμπίπτουν με εκείνα των άλλων παιδιών του σχολείου.
Η κατάσταση αυτή έχει προκαλέσει έντονες διαφωνίες από πλευράς Συνδέσμων Γονέων, οι οποίοι επικαλούνται αρκετά ζητήματα – προβλήματα που προκύπτουν από τη ρύθμιση αυτή, μεταξύ των οποίων και πρακτικά αλλά και λειτουργικά.
Γονείς επικοινώνησαν με τον «Φ» και παρέθεσαν το ζήτημα που έχει δημιουργηθεί, ενώ όπως μας ενημέρωσαν ζητούν από το υπουργείο Παιδείας να επανεξετάσει την απόφαση του. Μεταξύ άλλων, οι γονείς κάνουν λόγο για άνιση μεταχείριση των παιδιών που φοιτούν στα Αθλητικά Γυμνάσια αλλά και εκφράζουν επιφυλάξεις για το κατά πόσον η αποκοπή λεπτών από άλλα μαθήματα και δη, κύρια δεν θα έχει συνέπειες για τις εξετάσεις των παιδιών τους.
Ο «Φ» επικοινώνησε με τον αναπληρωτή διευθυντή Μέσης Εκπαίδευσης του υπουργείου Παιδείας, Γιώργο Κουτσίδη, ο οποίος ανέφερε ότι το Υπουργείο θα εξετάσει τα παράπονα αυτά και προτίθεται να δει εκ νέου το ζήτημα, ούτως ώστε να βρεθεί λύση στο ωρολόγιο πρόγραμμα. Πάντως, ο κ. Κουτσίδης επεσήμανε ότι το μάθημα της Διατροφολογίας, το οποίο προσφέρεται πιλοτικά, κρίνεται ως πολύ σημαντικό για τους μαθητές – αθλητές και απαραίτητο.
Εξηγώντας το θέμα επεσήμανε ότι για να μην υπάρχει παράταση σχολικού ωραρίου μια φορά την εβδομάδα για τους μαθητές των Αθλητικών Γυμνασίων αποφασίστηκε η δημιουργία μιας εμβόλιμης περιόδου κάθε Τετάρτη με μερικά λεπτά από άλλα μαθήματα. Ο κ. Κουτσίδης εξέφρασε τη θέση ότι η ολιγόλεπτη αποκοπή χρόνου από άλλα μαθήματα δεν επηρεάζει αρνητικά τους μαθητές όσον αφορά την εξεταστέα τους ύλης, ωστόσο, σημείωσε πως εάν υπάρξει τέτοιο ενδεχόμενο θα δοθεί ενισχυτική διδασκαλία τους μαθητές.
Άμεση αναστολή της απόφασης ζητούν οι γονείς
Ανακοίνωση για το θέμα εξέδωσε η Ομάδα Πρωτοβουλίας Γονέων Μαθητών Αθλητικών Γυμνασίων, με την οποία ζητά την άμεση αναστολή της παράτυπης επανεισαγωγής της Αγωγής Υγείας («Διατροφολογία-Αγωγή Υγείας») στα Αθλητικά Γυμνάσια.
Όπως αναφέρουν οι γονείς, το εν λόγω ζήτημα αποτελεί «παραβίαση θεσμοθετημένων αποφάσεων και ισονομίας».
Σύμφωνα με τους γονείς, «η τροποποίηση αυτή είναι άδικη και επιφέρει σοβαρά προβλήματα, ιδιαίτερα σε μαθητές που ακολουθούν ήδη εντατικό προπονητικό πρόγραμμα».
Αυτούσια η ανακοίνωση των γονέων
Με το πρόσχημα της «πιλοτικής εισαγωγής» του μαθήματος της Διατροφολογίας, το Υπουργείο Παιδείας επιχειρεί, κατά πάσα πιθανότητα μεθοδευμένα και υπογείως, να επανεντάξει στο πρόγραμμα των μαθητών της Β’ και Γ’ Γυμνασίου το μάθημα της Οικιακής Οικονομίας (που σήμερα φέρει την ονομασία Αγωγή Υγείας).
Η ενέργεια αυτή έρχεται σε ευθεία αντίθεση με τη θεσμοθετημένη απόφαση του 2015 για τη λειτουργία του Αθλητικού Γυμνασίου:
• Κατά τον καταρτισμό του προγράμματος λειτουργίας του Αθλητικού Γυμνασίου το 2015, και ύστερα από μελέτη και υπουργική απόφαση, αφαιρέθηκε μία περίοδος από το συγκεκριμένο μάθημα (Αγωγή Υγείας) για να διευκολύνονται οι πρωινές προπονήσεις των μαθητών.
• Τώρα, το Υπουργείο, καταπατώντας την ισχύουσα θεσμοθετημένη απόφαση, επανεισάγει το μάθημα ως επιπλέον διδακτική ώρα, με το επιχείρημα ότι πρόκειται για εξειδικευμένη Διατροφολογία προς όφελος των αθλητών.
Ως αποτέλεσμα αυτής της αλλαγής, οι μαθητές του Αθλητικού Γυμνασίου καλούνται να διδαχθούν 39 διδακτικές περιόδους αντί για τις 38 που ισχύουν για τους υπόλοιπους μαθητές της Κύπρου, καθώς και για το ίδιο το Αθλητικό Γυμνάσιο, βάσει της θεσμοθετημένης απόφασης.
Ενδείξεις και Απορίες που Υποστηρίζουν τον Προβληματισμό
Υπάρχουν σοβαρές ενδείξεις που ενισχύουν την άποψη ότι η κίνηση αυτή δεν εξυπηρετεί τον δηλωμένο σκοπό της:
- Ζήτημα Κλίμακας και Οργάνωσης: Η «πιλοτική εφαρμογή» ξεκίνησε αρχικά, όπως θα ήταν αναμενόμενο για κάθε δοκιμαστική εφαρμογή, σε μικρή κλίμακα (στο Λανίτειο Γυμνάσιο). Γιατί η εφαρμογή επεκτάθηκε καθολικά σε όλα τα Αθλητικά Γυμνάσια της Κύπρου; Το γεγονός ότι η εφαρμογή στα υπόλοιπα σχολεία πραγματοποιήθηκε ασύγχρονα δεν αποτελεί αδιάσειστη απόδειξη προχειρότητας, σπασμωδικών κινήσεων και έλλειψης οργανωτικού σχεδιασμού;
- Απουσία Εξειδικευμένου Υλικού: Ως υποστηρικτικό υλικό του μαθήματος δόθηκε στους μαθητές το σχολικό εγχειρίδιο της Αγωγής Υγείας Β’ Γυμνασίου, το οποίο χρησιμοποιείται για όλους τους μαθητές της αντίστοιχης τάξης. Εάν ο ισχυρισμός ήταν η διδασκαλία εξειδικευμένης διατροφολογίας για αθλητές, δεν θα έπρεπε να είχε προηγηθεί η εκ των προτέρων προετοιμασία ενός διαφοροποιημένου σχολικού εγχειριδίου και ο καθορισμός δεικτών επιτυχίας και επάρκειας που να αφορούν ειδικά τον συγκεκριμένο μαθητικό πληθυσμό και την αθλητική διατροφή;
- Εναλλακτικοί και Θεσμοθετημένοι Τρόποι Διδασκαλίας: Εάν η πρωταρχική μέριμνα του Υπουργείου ήταν η διδασκαλία ορθών διατροφικών συνηθειών, δεν θα μπορούσε αυτή να ενταχθεί διαθεματικά, όπως ήδη εν μέρει συμβαίνει, μέσω άλλων μαθημάτων όπως για παράδειγμα η Βιολογία (στην ύλη της οποίας περιλαμβάνεται η διατροφή); Για ποιον λόγο κρίνεται απαραίτητο να γίνει μέσω του μαθήματος της Αγωγής Υγείας, το οποίο, επαναλαμβάνεται, αποφασίστηκε ύστερα από μελέτη το 2015 να αφαιρεθεί από το πρόγραμμα των μαθητών;
- Έλλειψη Εγκυκλίου και Αιτιολόγησης από την Διεύθυνση Μέσης Εκπαίδευσης: Δεν είναι σαφές από πού προήλθε η οδηγία και η έγκριση για την εισαγωγή του μαθήματος (δεν υπάρχει καμία εγκύκλιος), ενώ η Διεύθυνση Μέσης Εκπαίδευσης δεν μας παρουσίασε ικανοποιητικές αιτιολογήσεις για τη διενέργεια αυτής της τεράστιας αλλαγής με τις τόσες επιπτώσεις στους μαθητές και στη λειτουργία του σχολείου.
Οι Άμεσες Συνέπειες στους Μαθητές και τη Λειτουργία του Σχολείου
Η τροποποίηση αυτή είναι άδικη και επιφέρει σοβαρά προβλήματα, ιδιαίτερα σε μαθητές που ακολουθούν ήδη εντατικό προπονητικό πρόγραμμα:
- Μείωση Διδακτικού Χρόνου σε Εξεταζόμενα Μαθήματα: Για να ενσωματωθεί το 8ωρο, μειώθηκαν 5 λεπτά από κάθε μάθημα της Τετάρτης και 15 λεπτά από τα συνολικά διαλείμματα. Οι μαθητές των Αθλητικών Γυμνασίων θα λάβουν λιγότερες ώρες διδασκαλίας (περίπου 180 λεπτά διδασκαλίας ετησίως ανά μάθημα) από τους συμμαθητές τους για τον ίδιο όγκο ύλης, ενώ θα εξεταστούν στο ίδιο δοκίμιο στο τέλος της χρονιάς. Πρόκειται για κατάφωρη παραβίαση της αρχής της ισονομίας.
- Ψυχολογική Επιβάρυνση, Κοινωνική Απομόνωση και Κόπωση:
- Το νέο μάθημα βαθμολογείται και δίνεται βαθμός τετραμήνου, γεγονός που συνιστά εξαιρετική επιβάρυνση στον ήδη πιεσμένο φόρτο εργασίας των αθλητών μαθητών.
- Η περικοπή 15 λεπτών από τα διαλείμματα της ημέρας είναι αψυχολόγητη και αντιπαιδαγωγική. Οι μαθητές των Αθλητικών Γυμνασίων ακολουθούν εντατικό προπονητικό πρόγραμμα τη συγκεκριμένη μέρα και η μείωση του χρόνου ξεκούρασης ενδέχεται να επιφέρει κόπωση, μείωση της συγκέντρωσης και πτώση της σχολικής απόδοσης.
- Λόγω του 8ωρου, οι μαθητές των Αθλητικών Γυμνασίων βρίσκονται στην τάξη κάνοντας μάθημα την ώρα που όλα τα υπόλοιπα παιδιά του σχολείου απολαμβάνουν διάλειμμα. Αυτό δημιουργεί έντονη ψυχολογική επιβάρυνση και οδηγεί τους αθλητές μαθητές να κάνουν το δικό τους, μειωμένο, διάλειμμα μόνοι τους, αποκομμένοι από το κοινωνικό σύνολο του σχολείου.
3. Λειτουργικά Προβλήματα: Η διαφορετική λήξη των μαθημάτων (8ωρο vs 7ωρο) προκαλεί οχλαγωγία και αποσυντονισμό στο σχολικό περιβάλλον και επιβαρύνει το πρόγραμμα εφημεριών των εκπαιδευτικών.
Το Ζήτημα της Παράτυπης Διαδικασίας
Η εισαγωγή ενός νέου μαθήματος και η αλλαγή του συνολικού αριθμού περιόδων ανά μάθημα (δομικές αλλαγές) θεωρείται Αλλαγή σε Κεντρικό Επίπεδο. Πιστεύουμε ότι δεν τηρήθηκαν οι θεσμοθετημένες διαδικασίες:
Ποια είναι η Νόμιμη Διαδικασία για Δομικές Τροποποιήσεις
Η νόμιμη διαδικασία για δομικές αλλαγές στο Ωρολόγιο Πρόγραμμα Διδασκαλίας, οι οποίες επηρεάζουν όλα τα σχολεία, προβλέπει τα εξής:
- Εισήγηση και Μελέτη: Αρμόδιες Διευθύνσεις του ΥΠΑΝ και το Παιδαγωγικό Ινστιτούτο εισηγούνται την αλλαγή, βασιζόμενοι σε παιδαγωγικές ή άλλες ανάγκες.
- Γνωμοδότηση/Διαβούλευση: Η εισήγηση τίθεται σε διαβούλευση με τους κοινωνικούς εταίρους (εκπαιδευτικές οργανώσεις, συνδικαλιστικές αρχές, Συμβουλευτική Επιτροπή Εκπαίδευσης).
- Θεσμοθέτηση: Η τελική απόφαση θεσμοθετείται μέσω Υπουργικής Απόφασης ή Κανονισμών που δημοσιεύονται στην Επίσημη Εφημερίδα της Κυπριακής Δημοκρατίας.
- Έγκριση Βουλής: Σε πολλές περιπτώσεις, ειδικά για κανονισμούς που περιλαμβάνουν το Ωρολόγιο Πρόγραμμα, απαιτείται έγκριση από τη Βουλή των Αντιπροσώπων.
Συμπέρασμα
Συμπερασματικά, από όλα τα παραπάνω στοιχεία και ενδείξεις, καθίσταται σαφές ότι η εισαγωγή του μαθήματος της Διατροφολογίας γίνεται κατά παράβαση θεσμοθετημένων αποφάσεων που διέπουν τη λειτουργία του Αθλητικού Γυμνασίου. Η απόφαση αυτή δεν μπορεί να γίνει αποδεκτή, ούτε κάτω από το πρόσχημα του «πιλοτικού» χαρακτήρα της, καθώς παραβιάζει ρητούς κανονισμούς και αυξάνει παράτυπα τον αριθμό των διδακτικών περιόδων. Πιθανόν οι ενέργειες του Υπουργείου να παραβιάζουν τη νομοθεσία, τις ισχύουσες διατάξεις και τις αρχές της καλής πίστης και αναλογικότητας, ιδιαίτερα όταν ο διοικούμενος είναι ανήλικος. Ζητούμε την ΑΜΕΣΗ αναστολή της συγκεκριμένης αλλαγής. Σε αντίθετη περίπτωση, δηλώνουμε ότι θα λάβουμε όλα τα απαραίτητα μέτρα για τη διασφάλιση της νομιμότητας και των δικαιωμάτων των παιδιών μας.
