Nέα δεδομένα στην αγορά ακινήτων φέρνουν οι εξελίξεις στη Μέση Ανατολή. Από τη μια είναι η αύξηση του ενεργειακού κόστους και άρα και της κατασκευαστικής δαπάνης, ο συνδυασμός των οποίων αναδεικνύεται ως ο πιο κρίσιμος παράγοντας για την πορεία των τιμών.
Οι αριθμοί δείχνουν ότι οι γεωπολιτικές εντάσεις στη Μέση Ανατολή και οι ανατιμήσεις των τιμών ενέργειας διεθνώς αναμένεται να επηρεάσουν τις τιμές των ακινήτων υπό κατασκευή, οι οποίες ενδέχεται να κινηθούν ανοδικά, ιδιαίτερα σε περιοχές με υψηλή ζήτηση.
Επιπλέον, η εφοδιαστική αλυσίδα εξακολουθεί να δέχεται πιέσεις, ιδίως υπό το βάρος γεωπολιτικών κινδύνων και διαταραχών σε βασικές θαλάσσιες οδούς μεταφοράς, με αποτέλεσμα το κόστος υλικών να ανεβαίνει.
Όπως είναι αναμενόμενο, το πετρέλαιο «κτυπά» τα υλικά οικοδομής και οδηγεί σε ανατιμήσεις βασικών υλικών (σίδηρος, τσιμέντο, τούβλα), επηρεάζοντας το τελικό κόστος της κατασκευαστικής δραστηριότητας.
Η Κεντρική Τράπεζα, στην έκθεσή της για τις τιμές των ακινήτων, αναφέρει ότι ο δείκτης τιμών κατασκευαστικών υλικών της Στατιστικής Υπηρεσίας κατέγραψε οριακή ετήσια αύξηση 1,4% το τέταρτο τρίμηνο του 2025, παραμένοντας σε ιστορικά ψηλά επίπεδα τα τελευταία έτη, αποτέλεσμα των γεωπολιτικών εξελίξεων και των διαταραχών στην εφοδιαστική αλυσίδα. H άνοδος καταγράφηκε πριν αρχίσει ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή και αρχίσει να αφήνει το αποτύπωμά του στις τιμές των καυσίμων.
Υλικά που απαιτούν αρκετή ενέργεια για την παραγωγή τους, όπως το τσιμέντο, το ατσάλι, τα κεραμικά και τα μονωτικά, αναμένεται να αυξηθούν περαιτέρω το επόμενο διάστημα, λόγω της αύξησης των τιμών της ενέργειας. Τα βαριά μηχανήματα (εκσκαφείς, γερανοί) λειτουργούν με σημαντικές ποσότητες καυσίμων, αυξάνοντας το κόστος ανά ώρα εργασίας. Η σημερινή συγκυρία έρχεται να προστεθεί στις ήδη σημαντικές επιπτώσεις που είχε προκαλέσει η προηγούμενη κρίση λόγω της πανδημίας και κυρίως του πολέμου στην Ουκρανία, που οδήγησε σε εκτεταμένες αυξήσεις στις τιμές ενέργειας, καυσίμων, μεταφορών και υλικών.
Tα τελευταία στοιχεία της Στατιστικής Υπηρεσίας, δείχνουν ότι τον Φεβρουάριο σημειώθηκαν περαιτέρω ανατιμήσεις στα κατασκευαστικά υλικά, της τάξης του 0,95% και ακόμη δεν υπάρχει η επίδραση του πολέμου στις τιμές, ο οποίος ξεκίνησε στις 26 Φεβρουαρίου.
Ειδικότερα, ανατιμήσεις σημειώθηκαν, σε ετήσια βάση (έναντι της ίδιας περιόδου την περασμένη χρονιά) σε βασικά υλικά που είναι απαραίτητα για την κατασκευαστική βιομηχανία: θραυστή άμμος για σκυρόδεμα (7,55%), έτοιμο σκυρόδεμα (2,99%), γύψος (2,75%), μάρμαρα (4,25%), γρανίτες (0,21%), πλάκες, μωσαϊκά και τούβλα από σκυρόδεμα (1,78%), κεραμίδια (3,68%), βιομηχανική ξυλεία (κόντρα πλακέ, MDF, παρκέ laminated (1,11%), ερμάρια και πάγκοι (1,55%), πόρτες και παράθυρα (0,68%), θερμομονωτικά υλικά (6,46%), μπογιές και διαλυτικά (0,53%), ντεπόζιτα νερού (1,64%), πλαστικοί σωλήνες (5%), πόρτες και παράθυρα από PVC (0,78%), προϊόντα από σίδηρο και χάλυβα (-1,76%), δομικό πλέγμα (-3,27%), σιδερένια κάγκελα (3,03%), στέγες,, υπόστεγα και μεταλλικά μέρη τοποθέτησης γυψοσανίδας (0,53%), σωλήνες από χάλυβα (1,47%), είδη υγιεινής και κουζίνας από ανοξείδωτο χάλυβα (1,26%), πόρτες και παράθυρα από αλουμίνιο (-1,04%), κλειδαριές, μεντεσέδες και χερούλια (6,33%), ηλεκτρολογικό υλικό (4,49%), καλώδια (7,73%), πρίζες, διακόπτες, ασφάλειες και μονωτές (1,79%), καυστήρες και λέβητες (0,26%), σώματα κεντρικής θέρμανσης (-2,74%), συσκευές κλιματισμού (-0,43%), ηλιακοί και ηλεκτρικοί θερμοσίφωνες (2,39%), ανελκυστήρες (4,15%).
Αυξήθηκε 25,40% το κόστος για οικίες
Συνήθως αυτό που μονοπωλεί το ενδιαφέρον είναι το κόστος κατά τετραγωνικό μέτρο στην ανέγερση κατοικιών. Tα στοιχεία της Στατιστικής Υπηρεσίας δίνουν μια γεύση για το πού έχουν φθάσει οι τιμές ανά τετραγωνικό μέτρο, αν και αυτά τα στοιχεία δεν είναι αντιπροσωπευτικά για όλους τους τύπους κτηρίου, αφού τα υλικά, ο βαθμός πολυτέλειας και ο λειτουργικός σκοπός διαφέρει από κτήριο σε κτήριο.
Σύμφωνα με τα όσα ανέφεραν επαγγελματίες του κατασκευαστικού τομέα στον «Φ», το κόστος ανά τετραγωνικό μέτρο για ανέγερση κατοικίας ή διαμερίσματος κατά μέσο όρο κυμαίνεται από τα €1500 και φτάνει μέχρι και €2.500 για σύγχρονες, ενεργειακά αναβαθμισμένες πολυτελείς κατασκευές (luxury).
Να σημειώσουμε ότι οι παραπάνω τιμές αποτελούν εκτιμήσεις και μπορεί να διαφέρουν ανάλογα με την κατασκευαστική εταιρεία, την τοποθεσία και τις ιδιαιτερότητες του έργου.
Στα τελευταία διαθέσιμα στοιχεία που δίνει η Στατιστική Υπηρεσία είναι μέχρι το 2024, φαίνεται η ανοδική τιμή κατασκευής ανά τετραγωνικό μέτρο που καταγράφεται διαχρονικά την τελευταία δεκαετία. Το μέσο κόστος κατασκευής ανά τετραγωνικό μέτρο για οικίες ήταν €1.328 σημειώνοντας αύξηση 9,39% σε σχέση με το προηγούμενο έτος.
Το μέσο κόστος κατασκευής ανά τετραγωνικό μέτρο για διαμερίσματα ήταν €1.082 παρουσιάζοντας άνοδο 0,65%. Αν συγκρίνουμε λίγα χρόνια πίσω με το 2020 το κόστος ανά τετραγωνικό μέτρο για οικίες έχει αυξηθεί 25,40% και για διαμερίσματα 9,07%.
Πιο αναλυτικά, για να φανούν και οι διαφορές κάθε χρόνο, το μέσο κόστος ανά τετραγωνικό μέτρο για μια οικία το 2023 ήταν €1.214 και €1.075 για τα διαμερίσματα, ενώ το 2022 ήταν €1.188 και €1.169 το τ.μ αντίστοιχα, παραμένοντας σταθερές σε σχέση με το 2021.
Το 2020 η μέση τιμή κατασκευής ανά τ.μ για οικίες ήταν €1.059 και για διαμερίσματα €992. Tο μέσο κόστος για μια οικία το 2019 ήταν 1.033 ευρώ, ενώ το 2010, όταν υπήρχε η υπερθέρμανση στα ακίνητα, η μέση τιμή κατασκευής ήταν 920 ευρώ. Η κατασκευή ενός διαμερίσματος είναι ελαφρώς χαμηλότερη και η τιμή ανά τ.μ υπολογίζεται στα 940 ευρώ, ενώ το 2010 ήταν €807 ανά τ.μ.
Αν πάμε χρονικά ακόμη πιο πίσω, το 2015, το μέσο κόστος κατασκευής ανά τετραγωνικό μέτρο για οικίες ήταν €1.009 και για διαμερίσματα €840 και το 2014 στα €989 και €895 αντίστοιχα. Το 2013 το μέσο κόστος κατασκευής ανά τετραγωνικό μέτρο για οικίες ήταν €976 και για διαμερίσματα €900 και το 2012 ήταν €988 και €834 αντίστοιχα.
Ανησυχίες για αυξήσεις τιμών
Ο δείκτης προσδοκιών της ΕΟΣ της Ευρωπαϊκής Επιτροπής (Δεκεμβρίου 2025) για τις τιμές ακινήτων τους επόμενους τρεις μήνες καταδεικνύει την τάση που καταγράφεται στις τιμές κατοικιών σε σχέση με το υπό αναφορά τρίμηνο, αφού βρίσκεται σε υψηλότερο επίπεδο κατά το τέταρτο τρίμηνο του 2025 (29,1) σε σχέση με το αντίστοιχο περσινό (25,5).
Αυτό υποδηλώνει ότι μεγαλύτερο ποσοστό συμμετεχόντων αναμένουν αυξήσεις στις τιμές ακινήτων στην Κύπρο τους επόμενους τρεις μήνες.
Επιπρόσθετα, σύμφωνα με την ίδια πηγή (ΕΟΣ της Ευρωπαϊκής Επιτροπής), η έλλειψη εργατικού δυναμικού που παρατηρείται τα τελευταία έτη στον κατασκευαστικό τομέα σύμφωνα με τις αντιλήψεις των συμμετεχόντων εταιρειών στην εν λόγω έρευνα, ασκεί προς τα πάνω πίεση στις τιμές στην αγορά ακινήτων.
Οι αναφερόμενες ελλείψεις εργατικού δυναμικού συνάδουν και με τις μισθολογικές αυξήσεις του εν λόγω τομέα, οι οποίες για ολόκληρο το 2025 είναι υψηλότερες από τους ιστορικούς προ-πανδημίας μέσους όρους.
Σε ευρωπαϊκό επίπεδο, η εικόνα παραμένει αντίστοιχα ανοδική, και σύμφωνα με τα στοιχεία της Eurostat, οι τιμές κατοικιών αυξήθηκαν κατά 5,1% στην ευρωζώνη και κατά 5,5% στην Ευρωπαϊκή Ένωση σε ετήσια βάση κατά το τέταρτο τρίμηνο του 2025.
Σε σύγκριση με το προηγούμενο τρίμηνο, οι τιμές ενισχύθηκαν κατά 0,6% και 0,8% αντίστοιχα, υποδηλώνοντας συνέχιση της αύξησης αλλά με πιο ήπιους ρυθμούς. Σε επίπεδο κρατών-μελών, σχεδόν όλες οι χώρες κατέγραψαν ετήσια αύξηση τιμών, με εξαίρεση τη Φινλανδία όπου σημειώθηκε μείωση 3,1%.