Το Συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο κατέληξαν σε συμφωνία για την εφαρμογή των δασμολογικών όρων της Κοινής Δήλωσης ΕΕ-ΗΠΑ, γνωστής ως συμφωνίας Turnberry, ανοίγοντας τον δρόμο για τη σταθεροποίηση της διατλαντικής εμπορικής σχέσης.
Η συμφωνία καλύπτει δύο κανονισμούς που πρότεινε η Ευρωπαϊκή Επιτροπή τον Αύγουστο του 2025: ο πρώτος καταργεί τους υπόλοιπους δασμούς στα αμερικανικά βιομηχανικά αγαθά και παρέχει προτιμησιακή πρόσβαση για ορισμένα θαλασσινά και μη ευαίσθητα αγροτικά προϊόντα των ΗΠΑ, ενώ ο δεύτερος επεκτείνει την αναστολή δασμών σε εισαγωγές αστακού, αναδρομικά από την 1η Αυγούστου 2025.
Κεντρικό στοιχείο της συμφωνίας είναι ο μηχανισμός διασφαλίσεων: σε περίπτωση που τρία ή περισσότερα κράτη-μέλη, η ευρωπαϊκή βιομηχανία ή συνδικαλιστικές οργανώσεις υποβάλουν τεκμηριωμένο αίτημα, η Επιτροπή μπορεί να εξετάσει πιθανή σοβαρή ζημία στους ευρωπαίους παραγωγούς. Παράλληλα, εισάγεται ρήτρα λήξης ισχύος στα τέλη του 2029 και ενισχύονται οι προϋποθέσεις αναστολής εφαρμογής των κανονισμών εάν οι ΗΠΑ δεν τηρήσουν τις δεσμεύσεις τους.
Ο Υπουργός Ενέργειας, Εμπορίου και Βιομηχανίας, Μιχάλης Δαμιανός, τόνισε ότι η ΕΕ παραμένει αξιόπιστος εταίρος στο παγκόσμιο εμπόριο, διασφαλίζοντας τα συμφέροντα επιχειρήσεων και εργαζομένων. Η Πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, υπογράμμισε ότι η ΕΕ τηρεί τις δεσμεύσεις της και κάλεσε τους συννομοθέτες να ολοκληρώσουν γρήγορα τη διαδικασία.
Ο επικεφαλής διαπραγματευτής του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, Μπερντ Λάνγκε, χαιρέτισε την προσθήκη σαφών κατευθυντήριων αρχών για ισχυρότερο «δίχτυ ασφαλείας», ενώ ο Επίτροπος Εμπορίου, Μάρος Σέφτσοβιτς, σημείωσε την αξιοπιστία της ΕΕ ως εμπορικού εταίρου.
Η διατλαντική εμπορική σχέση αντιπροσωπεύει σχεδόν το 30% του παγκόσμιου εμπορίου αγαθών και υπηρεσιών και το 43% του παγκόσμιου ΑΕΠ, με τις επενδύσεις μεταξύ ΕΕ και ΗΠΑ να υπερβαίνουν τα 4,7 τρισ. ευρώ το 2023.
Η συμφωνία πρέπει να επικυρωθεί και από τα δύο θεσμικά όργανα πριν δημοσιευτεί στην Επίσημη Εφημερίδα της ΕΕ, με τους κανονισμούς να τίθενται σε ισχύ την επόμενη ημέρα από τη δημοσίευση.
ΚΥΠΕ