Θορυβημένη είναι η Κυβέρνηση από την απόφαση της Βουλής να μεταθέσει για το φθινόπωρο τη συζήτηση του νομοθετικού πακέτου που κατέθεσε το Υπουργικό Συμβούλιο, με το οποίο θα αλλάξει η διαδικασία των προσλήψεων σε θέσεις εισδοχής στο Δημόσιο και παράλληλα καταργούνται οι γραπτές κυβερνητικές εξετάσεις.

Ήδη το Υπουργείο Οικονομικών ανακοίνωσε επίσημα πως δεν θα διεξαχθούν για φέτος οι κυβερνητικές εξετάσεις, οι οποίες συνήθως πραγματοποιούνται μεταξύ Οκτωβρίου και Νοεμβρίου. Το αρμόδιο υπουργείο καίγεται να εγκριθεί το νέο νομοθετικό πλαίσιο, καθώς θεωρεί πως με αυτό θα εκσυγχρονιστούν οι διαδικασίες των προσλήψεων, οι οποίες σήμερα είναι χρονοβόρες, περίπλοκες και μη αποδοτικές. Όπως μας λέχθηκε, σε κάποιες περιπτώσεις για να πληρωθεί μια θέση στην κρατική μηχανή μπορεί να απαιτούνται δύο -και βάλε- χρόνια.

Επίσης, σύμφωνα με πληροφορίες του «Φ», κάποια κόμματα έχουν διαμηνύσει στο Υπουργείο Οικονομικών πως είναι… δύσκολη η έγκριση των νομοσχεδίων πριν από το κλείσιμο της Βουλής στις 15 Ιουλίου για τις θερινές διακοπές, καθώς με αυτά θα έρθουν τα πάνω-κάτω στις προσλήψεις και διαφωνούν κόμματα και συντεχνίες.

Αξίζει να σημειωθεί πως τα νομοσχέδια κατατέθηκαν στις 16 Απριλίου, μια εβδομάδα πριν από την αυτοδιάλυση της Βουλής. Χθες, τα μέλη της κοινοβουλευτικής Επιτροπής Οικονομικών, σε κεκλεισμένων των θυρών συνεδρίαση, αποφάσισαν να μην οδηγηθεί τον Ιούλιο το πακέτο των νομοσχεδίων στην Ολομέλεια.

Αυτό στην πράξη βάζει τα πόδια της Κυβέρνησης σε ένα παπούτσι, καθώς ίσως αναγκαστεί να προχωρήσει στη διεξαγωγή των γραπτών εξετάσεων με το υφιστάμενο σύστημα μέσα στο φθινόπωρο. Σημειώνεται πως, με την ανακοίνωση της κατάργησης των εξετάσεων, το Υπουργείο Οικονομικών είχε αναφέρει ότι σε περίπτωση που δεν εγκριθούν τα νομοσχέδια, θα εξετάσει εναλλακτικές ρυθμίσεις.

Βάσει του νόμου, τον Σεπτέμβριο η Κυβέρνηση θα πρέπει να προκηρύξει γραπτές εξετάσεις για τις θέσεις που θα πληρωθούν το 2027. Παράλληλα, το Υπουργικό Συμβούλιο θα εγκρίνει τους καταλόγους με τις θέσεις που θα ανοιχθούν, ενώ το Υπουργείο Οικονομικών, τέσσερις μήνες πριν από τη λήξη του έτους, θα πρέπει να τους καταθέσει στο Κοινοβούλιο για έγκριση χωρίς αλλαγές, έτσι ώστε να μπορέσουν να τροχιοδρομηθούν οι διαδικασίες για τις προσλήψεις.

Συνεπώς, μετά την απόφαση της Βουλής να μην προχωρήσει με συζήτηση και έγκριση των νέων νομοσχεδίων, οι προσλήψεις του χρόνου θα πρέπει να υλοποιηθούν με το υφιστάμενο καθεστώς.
Αρμόδια κοινοβουλευτική πηγή σημείωσε πως, σε περίπτωση που το αρμόδιο υπουργείο δεν καταθέσει εντός των χρονοδιαγραμμάτων τους καταλόγους, αυτό θα συνεπάγεται με παραβίαση του νόμου. Στελέχη των κομμάτων, μιλώντας στον «Φ», ανέφεραν πως απαιτείται λεπτομερής μελέτη των νομοσχεδίων, καθώς αλλάζει ριζικά το σύστημα των προσλήψεων. Από την πλευρά της, η Κυβέρνηση υποστηρίζει πως υπάρχει χρόνος να συζητηθούν εντατικά τα νομοσχέδια και να ληφθούν αποφάσεις μέσα στο καλοκαίρι, όχι κατ’ ανάγκη μέχρι τις 15 Ιουλίου…

Φωνές για στρεβλό σύστημα

Πάντως, η μέχρι στιγμής άρνηση κάποιων κομμάτων να οδηγηθούν εντός Ιουλίου οι κυβερνητικές προτάσεις στην Ολομέλεια δεν ικανοποιεί την εκτελεστική εξουσία, η οποία επιθυμεί να απαλλαγεί το συντομότερο από το σημερινό στρεβλό σύστημα των προσλήψεων. Να σημειωθεί πως, με τη σημερινή διαδικασία, πολλά υπουργεία είναι υποστελεχωμένα, καθώς δημόσιοι υπάλληλοι παρακάθονται σε γραπτές εξετάσεις για υψηλότερες μισθολογικές κλίμακες σε άλλα υπουργεία.

Κυβερνητική πηγή, μιλώντας στον «Φ», εξέφρασε τη δυσαρέσκεια της για την απόφαση της Επιτροπής Οικονομικών, τονίζοντας πως η διαδικασία είναι χρονοβόρα και μη αποδοτική. Όπως είπε, οι γραπτές εξετάσεις είναι γενικές για όλους τους υποψηφίους και δεν καλύπτουν εξειδικευμένα τις ανάγκες κάθε τμήματος. Όπως είπε, δεν νοείται ένα υπουργείο να θέλει πχ οικονομολόγους ή γιατρούς ή πολιτικούς μηχανικούς και τελικά να υποχρεώνεται να προσλαμβάνει νομικούς ή περιβαλλοντολόγους, επειδή απλά πέρασαν τις κυβερνητικές εξετάσεις.

Παράλληλα, σημείωσε πως, με το υφιστάμενο σύστημα, οι εξετάσεις είναι σε ισχύ για ένα χρόνο, ενώ μέχρι να ανοιχθούν νέες θέσεις χρειάζονται έως και δύο χρόνια, με αποτέλεσμα οι υποψήφιοι που πέρασαν τις εξετάσεις (με κόπο και οικονομικό κόστος) να χάνουν τη σειρά τους και να υποχρεούνται να ξανακάτσουν σε εξετάσεις! Με το νέο νομοθετικό πλαίσιο, είπε, τα υπουργεία θα πρέπει να δηλώνουν τις ανάγκες τους μεταξύ Ιανουαρίου και Φεβρουαρίου, ενώ κάθε υπουργείο θα διεξάγει τις δικές του εξετάσεις για εξειδικευμένα θέματα που σχετίζονται με τις θέσεις και τις ανάγκες του.

Πώς θα γίνονται οι προσλήψεις αν συναινέσει η Βουλή

Αναλυτικά τα νομοσχέδια προβλέπουν τα εξής:

  • Οι γενικές γραπτές εξετάσεις για πλήρωση θέσεων εισδοχής θα διεξάγονται μετά την προκήρυξη των κενών θέσεων και όχι προηγουμένως, ώστε η διαδικασία να είναι στοχευμένη και ευθυγραμμισμένη με τις ανάγκες των υπηρεσιών.
  • Τα εξεταζόμενα θέματα θα αφορούν τις θέσεις που θα πληρώνονται και οι πολίτες θα γνωρίζουν αν υπάρχουν κενές θέσεις για τις οποίες κατέχουν τα προσόντα, ώστε να αποφασίσουν αν θα παρακαθίσουν στις εξετάσεις, για τις οποίες απαιτείται προετοιμασία και καταβολή τέλους.
  • Οι κενές θέσεις θα δημοσιεύονται κατά το πρώτο δίμηνο του έτους.
  • Δεν θα κατατίθενται στη Βουλή οι κατάλογοι θέσεων για τη διεξαγωγή γραπτής ή ειδικής γραπτής εξέτασης.
  • Οι θέσεις για τις οποίες δικαιολογείται διεξαγωγή ειδικής γραπτής εξέτασης από την οικεία Συμβουλευτική Επιτροπή, για τεκμηριωμένους λόγους που αφορούν ιδιαιτερότητες και δυσκολίες πλήρωσής τους, θα καθορίζονται με Διάταγμα του Υπουργικού Συμβουλίου, το οποίο θα εκδίδεται εντός Δεκεμβρίου του έτους που προηγείται της προκήρυξης των κενών θέσεων.
  • Καταργείται η Ειδική Επιτροπή που είναι σήμερα αρμόδια για τη διεξαγωγή της γενικής γραπτής εξέτασης.
  • Η ΕΔΥ, μετά τον καταρτισμό καταλόγου υποψηφίων για κάθε διαδικασία πλήρωσης θέσεων, στον οποίο περιλαμβάνονται οι επιτυχόντες στη γραπτή εξέταση που κατέχουν τα απαιτούμενα προσόντα, θα καλεί τους υποψηφίους που διεκδικούν περισσότερες από μία θέσεις να δηλώσουν σειρά προτίμησης, με διαγραφή από τους υπόλοιπους καταλόγους σε περίπτωση διορισμού στην πρώτη επιλογή.
  • Αυξάνονται οι μονάδες μοριοδότησης της αξιολόγησης του οικείου προϊσταμένου από 0–5 σε 0–15 κατά την προφορική εξέταση ενώπιον της ΕΔΥ.
  • Οι αρμόδιες αρχές θα υποβάλλουν τις προτάσεις τους στην ΕΔΥ για πλήρωση θέσεων εντός δύο μηνών από τη δημιουργία ή κένωσή τους, ενώ η δημοσίευση στην Επίσημη Εφημερίδα της Δημοκρατίας θα γίνεται κατά το πρώτο δίμηνο κάθε έτους.
  • Δεν θα διεξαχθεί το 2026 η γενική γραπτή εξέταση για θέσεις εισδοχής στη δημόσια υπηρεσία, ώστε από το 2027 και έπειτα να εφαρμόζεται το νέο σύστημα.
  • Δεν θα κατατεθούν το 2026 οι κατάλογοι θέσεων στη Βουλή για έγκριση, βάσει των οποίων διεξάγεται η εξέταση.