To «They… and the seated Cobras» είναι μια διαδραστική εγκατάσταση του Κύπριου εικαστικού Χαράλαμπου Σεργίου που παρουσιάζεται στο πλαίσιο των παράλληλων εκδηλώσεων της Μπιενάλε Λάρνακας.
Το κίνημα COBRA είχε την αφετηρία του σε μια συνάντηση τριών καλλιτεχνών που έγινε στο Café Notre Dame στο Παρίσι, στις 8 Νοεμβρίου του 1948. Οι τρεις καλλιτέχνες, Άσγκερ Γιορν, Κρίστιαν Ντοτρεμόν και Κόνσταντ, συμφώνησαν σε ένα μανιφέστο που αποτέλεσε τη βάση του κινήματος που ονομάστηκε COBRA, από τα αρχικά γράμματα των πόλεων καταγωγής των τριών (CO-penhagen, BR-uxelles, A-msterdam).
Στο κίνημα εντάχθηκαν δημιουργοί από διάφορες μορφές τέχνης, οι οποίοι παρουσίασαν πολλές εκθέσεις και εξέδωσαν περιοδικά, βιβλία και καταλόγους. Το COBRA δημιουργήθηκε με σκοπό να αποτελέσει ένα φόρουμ στο οποίο θα συμμετέχουν οι καλλιτέχνες οι οποίοι αναζητούν νέους τρόπους δημιουργίας.
Με αφετηρία το κίνημα αυτό, ο Κύπριος εικαστικός Χαράλαμπος Σεργίου δημιουργεί την εγκατάσταση «They… and the seated Cobras». Το νέο του έργο, που κινείται στην ίδια φιλοσοφία με προηγούμενες δουλειές του, περιλαμβάνει αυθεντικά έργα καλλιτεχνών που συμμετείχαν στο κίνημα COBRA, από την προσωπική του συλλογή. Οι καλλιτέχνες αυτοί είναι οι Karel Appel, Pierre Alechinsky, Else Alfelt, Jean-Michel Atlan, Mogens Balle, Ejler Bille, Eugène Brands, Constant Anton Nieuwenhuys, Corneille, Jacques Doucet, Lotti van der Gaag, William Gear, Stephen Gilbert, Svavar Guðnason, Karl Otto Götz, Henry Heerup, Egill Jacobsen, Asger Jorn, Ernest Mancoba, Sonja Ferlov Mancoba.
«Το κίνημα είχε δημιουργηθεί με το σκεπτικό να αποτελέσει ένα φόρουμ για όλους τους καλλιτέχνες οι οποίοι πειραματίζονταν με νέους τρόπους έκφρασης. Και αυτό ακριβώς έκανε», σημειώνει ο Χαράλαμπος Σεργίου.
Σήμερα, το COBRA θεωρείται ένας όρος για την αφηρημένη τέχνη -που όντως σήμερα μπορεί να γίνει απόλυτα κατανοητός ως τέτοιος- η οποία τότε εμφανιζόταν ως ένα νέο είδος καλλιτεχνικής έκφρασης. «Το κίνημα COBRA είχε σύντομη ζωή (1948-51), αλλά παραμένει μια ενεργή δύναμη στην ευρωπαϊκή τέχνη, όπως και μια πηγή έμπνευσης για οποιουδήποτε είδους πρωτοποριακή δημιουργία. Ανήκει πλέον στην παγκόσμια ιστορία του Μεταμοντέρνου εικαστικού χώρου», λέει ο Κύπριος εικαστικός.
Αναλύοντας το σκεπτικό του έργου του, ο Χ. Σεργίου εξηγεί ότι σκοπός του είναι η επαφή και η επίδραση που το κοινό θα έχει πάνω στην «ομαδική» εγκατάσταση να λειτουργήσει ως πηγή έμπνευσης για νέες κατευθύνσεις στην τέχνη του σήμερα: «Ο τρόπος με τον οποίο παρουσιάζεται στον χώρο η συγκεκριμένη εγκατάσταση, αποσυνδέει τα έργα από τους καλλιτέχνες και επιτρέπει στους επισκέπτες να εστιάσουν στις εικαστικές αξίες των έργων, χωρίς τις “ενοχλητικές” πληροφορίες που αφορούν την ευρύτερη δράση και τη φήμη των δημιουργών τους. Η φαινομενικά “ακατάστατη” διάταξη αποκτάει αμέσως νόημα μόλις κάποιος μπει στον εκθεσιακό χώρο. Οι 21 πίνακες, που “κάθονται” πάνω σε 21 διαφορετικές καρέκλες, αποκτούν διαφορετικό χαρακτήρα και αυτονομούνται τόσο αισθητικά όσο και εννοιολογικά. Οι επισκέπτες περιπλανώνται ανάμεσά τους ανακαλύπτοντας σε κάθε τους βήμα μια καινούργια αισθητική πρόταση και καλούνται τελικά να επιλέξουν τον “δικό” τους πίνακα. Η εγκατάσταση πραγματεύεται κυρίως την ανάγκη της απομόνωσης και της δημιουργίας προσωπικού χώρου για ένα έργο, ως απαραίτητη προϋπόθεση για να επιβιώσει και να υπάρξει ουσιαστικά».
Ο Χαράλαμπος Σεργίου, μέσα από αυτό το έργο του, διατυπώνει επίσης κάποια σημαντικά ερωτήματα: Η ιστορία, εξ ορισμού, υπαγορεύει νέες έννοιες ή οι άνθρωποι είμαστε ανά πάσα στιγμή έτοιμοι να γράψουμε μια νέα σελίδα της; Μήπως η επανάληψη είναι αναπόφευκτη ή υπάρχουν ανάμεσά μας πεφωτισμένα άτομα που αναμορφώνουν το παρόν μας;
Σε ό,τι αφορά την Μπιενάλε Λάρνακας ο καλλιτέχνης σχολιάζει ότι είναι μια διοργάνωση που καλύπτει ένα τεράστιο κενό στον τόπο μας, όπου εικαστικοί καλλιτέχνες από την Κύπρο και την παγκόσμια καλλιτεχνική σκηνή έχουν την ευκαιρία να συνυπάρξουν και να προσφέρουν στο κοινό μας αυτή την εμπειρία. «Θα ήθελα με την ευκαιρία αυτή να συγχαρώ την Επιτροπή του θεσμού της Μπιενάλε Λάρνακας για τον επαγγελματισμό τους, τον ενθουσιασμό και την προσήλωσή τους σ’ αυτό τον σκοπό», λέει.
Info: Λάρνακα, Μπιενάλε 2021. Πολυχώρος Δημιουργικότητας και Πολιτισμού (απέναντι από το Ίδρυμα Πιερίδη στη Ζήνωνος Κιτιέως). Επισκέψεις: Δευτέρα – Παρασκευή 9:00 – 17:00, Σάββατο 10:00 – 18:00. Μέχρι 11/11.
Ελεύθερα, 7.11.2021.
