Ονομάζεται Annie Alexui στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης. Ιωάννα Φωτίου στα επίσημα έγγραφα. Όπως κι αν την αποκαλέσει κάποιος, ένα είναι βέβαιο: Έχει καταφέρει αυτό που καμία πολιτική αντιπαράθεση δεν πέτυχε, να κάνει πολλούς να χάσουν τον ύπνο τους. Να ταρακουνήσει την κοινωνία. Με καθημερινές αναρτήσεις, βίντεο, αποκαλύψεις, ονόματα, έγγραφα και καταγγελίες, έχει προκαλέσει ένα ψηφιακό τσουνάμι που σαρώνει πολιτικούς, κρατικούς αξιωματούχους, επιχειρηματίες και θεσμούς.
Μέσα σε αυτό τον καταιγισμό, οι Αρχές του κράτους απαντάνε σχεδόν με… σιωπή. Η αντίδραση τους μέχρι στιγμής συνοψίζεται σε δύο πράγματα: Πρώτον, έχουν εκδώσει 13 ευρωπαϊκά εντάλματα σύλληψης εναντίον της ίδιας, για αδικήματα που σχετίζονται με αναρτήσεις της.
Δεύτερον, έχουν ξεκινήσει αυτεπάγγελτη ποινική διερεύνηση για όσα κατάγγειλε σε σχέση με τον δήμαρχο Πάφου, Φαίδωνα Φαίδωνος.
Όλα τα υπόλοιπα -οι δεκάδες καταγγελίες της για διαφθορά, για εκβιασμούς, για κύκλους εξουσίας, για πρόσωπα που κλείνουν φακέλους- αιωρούνται στον αέρα. Ο δημόσιος διάλογος έχει εγκλωβιστεί στο αν ισχύουν αυτά που λέει ή πόσα από αυτά. Σαν να πρόκειται για ένα reality, στο οποίο το κοινό ψηφίζει ποιος «φαίνεται πιο ένοχος» από αυτούς που καταγγέλλει.
Οφείλουμε να είμαστε ειλικρινείς: Ούτε οι δημοσιογράφοι (πρέπει να ομολογήσουμε ότι κακώς δεν ασχοληθήκαμε νωρίτερα με την υπόθεση) ούτε η κοινή γνώμη είναι σε θέση να γνωρίζουν ποια και πόσα από όσα καταγγέλλει ευσταθούν. Δεν είμαστε ανακριτές, δεν έχουμε πρόσβαση σε φακέλους, σε καταθέσεις, σε τραπεζικά δεδομένα ή σε τηλεπικοινωνίες.
Υπάρχει κάτι που δεν μπορεί να αγνοηθεί: Στα περισσότερα από όσα δημοσιοποιεί, η ίδια εμφανίζεται να προσκομίζει έγγραφα, αποσπάσματα μηνυμάτων, φωτογραφίες, ακόμα και ιατρικές γνωματεύσεις. Μπορεί κάποια να είναι αμφισβητήσιμα, μπορεί άλλα να είναι αποσπασματικά. Όμως, συνολικά η εικόνα που εκπέμπει είναι ότι δεν αναφέρεται σε φαντασιώσεις.
Αυτό ακριβώς είναι που καθιστά ακόμη πιο επιτακτική την ανάγκη για πλήρη και εις βάθος διερεύνηση. Διότι όταν κάποιος εμφανίζεται πειστικός, όταν τεκμηριώνει -έστω μερικώς- τους ισχυρισμούς του, το κράτος δεν έχει την πολυτέλεια να κάνει τον αδιάφορο.
Μέσα σε όλη αυτή τη συζήτηση, υπάρχει μια διάσταση της υπόθεσης η οποία περνά σχεδόν απαρατήρητη. Και είναι η πιο σοβαρή απ’ όλες. Η Ιωάννα Φωτίου καταγγέλλει επανειλημμένως ότι υπήρξε θύμα κακοποίησης. Όχι από κάποιον άγνωστο τρίτο, αλλά από μέλη της οικογένειάς της. Μιλά για βία, για κακομεταχείριση, για τραύματα, για απειλές, για καταστάσεις που -αν ισχύουν στη διάσταση που καταγγέλλονται- συνιστούν βαρύτατα ποινικά αδικήματα.
Και όμως, πού ακριβώς διερευνώνται όλα αυτά; Ποιος αξιωματικός της Αστυνομίας κλήθηκε να τα εξετάσει; Ποιος φάκελος άνοιξε; Ποια υπηρεσία ζήτησε ιατρικές γνωματεύσεις, καταθέσεις, μαρτυρίες; Δυστυχώς, καμία.
Το κυπριακό κράτος, που τόσο συχνά δηλώνει «μηδενική ανοχή» στην ενδοοικογενειακή βία, στην πράξη κλείνει τα αυτιά του στη συγκεκριμένη καταγγελία. Όταν μια γυναίκα -έστω και με ενοχλητικό τρόπο- φωνάζει ότι κακοποιήθηκε, το κράτος δεν έχει δικαίωμα να επιλέγει ποια πτυχή της ιστορίας του το βολεύει να εξετάσει.
Η Νομική Υπηρεσία πού βρίσκεται; Ο Γενικός Εισαγγελέας και ο Βοηθός; Τι ακριβώς κάνουν τόσο καιρό; Παρακολουθούν τα TikTok; Διαβάζουν τις αναρτήσεις; Ή απλώς περιμένουν να ξεθυμάνει ο θόρυβος;
Αν οι καταγγελίες της Ιωάννας Φωτίου για την προσωπική της κακοποίηση είναι αληθείς, κάποιοι έχουν καθήκον και υποχρέωση να το αποδείξουν. Διαφορετικά πρόκειται για μια τεράστια θεσμική ντροπή. Επειδή η απραξία είναι συνενοχή.
Το πιο ανησυχητικό, όμως, είναι ότι, όσο το κράτος σφυρίζει αδιάφορα, η ίδια, φυσιολογικά αφού δεν βρίσκει ανταπόκριση, θα συνεχίζει να ανεβάζει βίντεο και να εκτοξεύει κατηγορίες. Χωρίς, όμως, αυτό να γίνεται στα πλαίσια νόμιμης διαδικασίας. Χωρίς έλεγχο. Και βεβαίως, το κυριότερο, χωρίς κανείς να τιμωρείται για το όποιο έγκλημά του. Αυτό δεν είναι δικαιοσύνη. Είναι θεσμική παρακμή.
Η μόνη σοβαρή διέξοδος είναι μία. Η Κυβέρνηση να βρει τρόπο -σε πλαίσιο εγγυημένης προσωπικής της ασφάλειας- να επιστρέψει η Ιωάννα Φωτίου στην Κύπρο και να καταθέσει όλα όσα καταγγέλλει ή έστω να πειστεί να συναντήσει στη Ρωσία κάποιους για να το πράξει. Όχι με stories. Με καταθέσεις. Με έγγραφα. Με αντιπαραβολή στοιχείων.
Και επειδή η περιρρέουσα ατμόσφαιρα πλέον είναι βαριά φορτισμένη, η διερεύνηση δεν μπορεί να αφεθεί στις συνήθεις δομές. Πρέπει να διοριστούν ανεξάρτητοι ποινικοί ανακριτές. Με καθαρή εντολή να ερευνήσουν τα πάντα. Και τις καταγγελίες της για τρίτους, και -κυρίως- τις καταγγελίες της για τη δική της κακοποίηση.
Διαφορετικά, το έργο θα συνεχιστεί ως έχει. Η Ιωάννα Φωτίου θα καταγγέλλει, το κράτος θα κλείνει τα μάτια, η Νομική Υπηρεσία θα ποιεί τη νήσσα, οι εισαγγελείς θα είναι εξαφανισμένοι, και η κοινωνία θα ικανοποιείται απλώς, παρακολουθώντας ένα σίριαλ χωρίς τελικό επεισόδιο. Ο θόρυβος θα αυξάνεται, οι ιστορίες θα πολλαπλασιάζονται, αλλά ουδείς θα λογοδοτεί.
Η Annie Alexui θα συνεχίσει να φωνάζει, να τεκμηριώνει, να εκθέτει και οι αρμόδιοι του κράτους θα απολαμβάνουν το θέαμα από τις καρέκλες τους. Χωρίς συνέπειες. Χωρίς έλεγχο. Χωρίς ντροπή. Όλοι θα περιμένουν το επόμενο επεισόδιο, αντί να κάνουν το αυτονόητο: Να οδηγήσουν στη δικαιοσύνη όποιον έχει εγκληματήσει.
