Το έχουμε εδραιώσει. Για να προχωρήσει μια προσπάθεια στο Κυπριακό πρέπει να αναλάβει ρόλο Άγιου Βασίλη η ελληνική πλευρά. Το λέει η κυρία Μαρία Άνχελ Ολγκίν Κουεγιάρ, το λένε στην τουρκική πλευρά, όπως και μια μερίδα πολιτικών, ΜΜΕ στις ελεύθερες περιοχές.
Η… παρότρυνση αυτή επανέρχεται κάθε φορά που συζητείται η έναρξη συνομιλιών. Κάθε φορά, που η κατοχική πλευρά θέτει όρους και προϋποθέσεις αφήνεται στο απυρόβλητο. Θεωρείται φυσιολογικό και αναμενόμενο να προβάλλει όρους η κατοχική πλευρά, ο εγκάθετός της. Την ίδια ώρα, στρέφονται όλοι αυτοί προς τη Λευκωσία και ζητούν/ παροτρύνουν να κάνει κίνηση. Υποχωρήσεις δηλαδή.
Η Κυπριακή Δημοκρατία είναι το αναγνωρισμένο κράτος, εδάφη του οποίου είναι υπό κατοχή. Η τουρκική πλευρά είναι αυτή που κατέχει εδάφη και παρανομεί. Λογικά η Άγκυρα θα πρέπει να προβαίνει σε ενέργειες, ανοίγματα. Η Τουρκία θα έπρεπε να βρισκόταν υπό πίεση και διά κινήσεών της να… αποσυμπιέζεται.
Τι ζητούν όμως οι διάφοροι τρίτοι και κάποιοι ημέτεροι; Η Κυπριακή Δημοκρατία, που βρίσκεται υπό κατοχή πρέπει να προβαίνει σε υποχωρήσεις για να καλμάρει το… θηρίο. Αν και κάθε φορά, που η ελληνική πλευρά προβαίνει σε μια κίνηση, ανοίγει και η όρεξη της Τουρκίας και ζητά κι άλλα. «Τι θα στοιχίσει στους Ελληνοκύπριους να λειτουργήσει οδόφραγμα στη Μια Μηλιά;», διερωτάται στις επαφές της η κ. Ολγκίν. Αυτό επαναλαμβάνεται κι από άλλους. Ποτέ, όμως, δεν τέθηκε το θέμα στην άλλη πλευρά. Γιατί, για παράδειγμα, να μην ανοίξει μονομερώς η κατοχική πλευρά το οδόφραγμα που να ενώνει την Αθηένου με τη Λευκωσία;
Είναι σαφές πως ενώ είναι ο κ. Έρχιουρμαν που θέτει προϋποθέσεις, κατηγορούν τον Πρόεδρο Χριστοδουλίδη για τα πέντε σημεία, που κατέθεσε και τα οποία αφορούν στη διευκόλυνση της διαδικασίας. Δεν έθεσε θέμα εγγυήσεων και στρατευμάτων, Αμμοχώστου, ως προϋπόθεση για να προσέλθει στον διάλογο. Δεν ακολούθησε την τακτική του κατοχικού ηγέτη, του οποίου οι όροι συνδέονται και με την ουσία. Και το θέμα της εκ περιτροπής προεδρίας και το ζήτημα του καθεστώτος που θα έχει η τουρκική πλευρά μετά από ένα αδιέξοδο, είναι ουσία. Δεν συζητά, βέβαια, ο κατοχικός ηγέτης τι θα δώσει, για παράδειγμα, η τουρκική πλευρά στην περίπτωση δικής της ευθύνης μετά από ένα ενδεχόμενο αδιέξοδο. Θα επιστρέψει την Αμμόχωστο; Θα αποχωρήσει ο κατοχικός στρατός;
Την ίδια ώρα, ο κατοχικός ηγέτης, σε συνέντευξη Τύπου με την ευκαιρία συμπλήρωσης 100 ημερών από την ανάληψη της αρχηγίας του κατοχικού καθεστώτος, ακυρώνει τα περί κυπριακής ιδιοκτησίας διαδικασίας και τα όσα λέγονται για τους δυο ηγέτες, οι οποίοι θα… λύσουν το Κυπριακό. Ο Τουφάν Έρχιουρμαν όχι μόνο δεν βγάζει από την εξίσωση την Τουρκία από μια συμφωνία, αλλά υποστηρίζει πως αυτή πρέπει να την εγκρίνει. Ναι, μπορεί να έχει μια λογική αυτό, αν στηρίζεται στο προφανές. Ότι θα πρέπει -στο τέλος- να συναινέσει (ή και να αναγκασθεί) η Άγκυρα να ξεκουμπιστεί από την Κύπρο. Δεν είναι έτσι που το εννοεί. Γνωστή η θέση του για τις εγγυήσεις και τα στρατεύματα.
Ο Έρχιουρμαν, στη συνέντευξη Τύπου, αναφέρθηκε εμμέσως σε δυο βασικά θέματα. Το πρώτο είναι κατά πόσο θέλει τουρκική παρουσία και έλεγχο και μετά την επίτευξη μιας συμφωνίας. Το δεύτερο είναι τι μοντέλο λύσης προκρίνει.
Ο κατοχικός ηγέτης ανέφερε πως εάν συσταθεί οποιοδήποτε οικοδόμημα, πρέπει «οι Τουρκοκύπριοι και οι Ελληνοκύπριοι που είναι οι συνιστώσες αυτού του οικοδομήματος, να μπορούν να προεδρεύουν εκείνου του οικοδομήματος σε ορισμένες περιόδους». Αυτό που περιγράφει είναι κάτι το καινούργιο, το οποίο θα συσταθεί από τις δυο συνιστώσες. Δεν είναι η συνέχεια του υφιστάμενου κράτους, της Κυπριακής Δημοκρατίας. Όσον δε αφορά την παρουσία της Τουρκίας και μετά από μια συμφωνία, το έχει πει με δικά του λόγια. Για να υπάρξει συμφωνία, πρέπει να πει το «ναι» η Άγκυρα.
