«Ένα απίστευτο περιστατικό συνέβη στο νοσοκομείο Μυτιλήνης, καθώς ένας 17χρονος που βρισκόταν για τέσσερις μήνες σε κώμα μετά από τροχαίο, επανήλθε στη ζωή λίγο πριν οι γιατροί αποφασίσουν να τον αποσυνδέσουν από τα μηχανήματα που τον κρατούσαν στη ζωή και αφότου η μητέρα του πείστηκε να δωρίσει τα όργανά του». «Θαύμα», θα μπορούσε να αναφωνήσει κανείς αν η ιστορία δεν ήταν απλώς… fake news! Μια ψευδής είδηση λοιπόν, που αναπαράχθηκε από όλα τα ελλαδικά και κυπριακά Μέσα Ενημέρωσης με ταχύτητα φωτός, πλήττοντας ανεπανόρθωτα τη γενναιοδωρία, την αλληλεγγύη και την ανιδιοτελή απόφαση κάποιων συνανθρώπων μας να εγγραφούν στο μητρώο μεταθανάτιας δωρεάς οργάνων.
Η ζημιά που προκάλεσε το ψευδές δημοσίευμα είναι δεδομένη, μέσα όμως από αυτήν την ιστορία βγήκε θαρρώ και κάτι καλό. Κι αυτό δεν είναι άλλο από το γεγονός ότι αυτές τις μέρες άνοιξε και πάλι η συζήτηση για την αξία της μεταθανάτιας δωρεάς οργάνων, που θα συμβάλει αφενός στην ορθή ενημέρωση των πολιτών και αφετέρου θα βοηθήσει ασθενείς που ακροβατούν μεταξύ ζωής και θανάτου να αποκτήσουν μια δεύτερη ευκαιρία στη ζωή.
Αν οι αριθμοί έχουν κάποια αξία, τότε ας τους δούμε: Στη Γηραιά Ήπειρο πεθαίνουν κάθε μέρα 19 άνθρωποι, αναμένοντας ένα μόσχευμα, ενώ πέραν των 60.000 ανθρώπων βρίσκονται σε λίστες αναμονής για μεταμόσχευση κάποιου οργάνου. Στη χώρα μας, αυτή τη στιγμή υπάρχουν πέραν των 600 ασθενών με χρόνια προβλήματα ανεπάρκειας σε κάποιο όργανο. Οι περισσότεροι υποβάλλονται σε κάποιας μορφής κάθαρση στην Κύπρο ή βρίσκονται σε εξειδικευμένα κέντρα στο εξωτερικό με υποστηριζόμενες θεραπείες, αναμένοντας ένα μόσχευμα που θα τους προσφέρει ξανά ελπίδα για ζωή.
Την ώρα λοιπόν, που χιλιάδες άνθρωποι αργοσβήνουν στις λίστες αναμονής, οι μεταθανάτιοι δότες στην Κύπρο είναι από τους λιγότερους σε σύγκριση με τις υπόλοιπες ευρωπαϊκές χώρες. Κι όμως, στα νοσοκομεία της Κύπρου καταγράφονται κάθε χρόνο περίπου 2.600 θάνατοι εκ των οποίων οι 25 αφορούν αποβιώσαντες, οι οποίοι θα μπορούσαν να καταστούν δότες οργάνων. Γιατί αλήθεια δεν αξιοποιούμε όλα αυτά τα ανθρώπινα όργανα, με αποτέλεσμα να πηγαίνουν στο χώμα; Γιατί διστάζουν οι Κύπριοι; Τι τους εμποδίζει να δώσουν ζωή σε κάποιον πάσχοντα συνάνθρωπό μας όταν η ζωή των δικών τους ανθρώπων έχει χαθεί; Τι φταίει για τις χαμηλές επιδόσεις της χώρας μας στη μεταθανάτια δωρεά οργάνων σε ευρωπαϊκό, αλλά και σε παγκόσμιο επίπεδο;
Πέραν από την άγνοια και την ανεπαρκή ενημέρωση των πολιτών γύρω από το θέμα (όπως αυτή καταγράφεται σε παγκύπρια έρευνα που διενεργήθηκε το 2018), η τραγική έλλειψη μοσχευμάτων οφείλεται σε μεγάλο βαθμό και στην ατολμία της πολιτείας όλα αυτά τα χρόνια να αλλάξει το νομικό πλαίσιο που διέπει τη δωρεά οργάνων και να κάνει τη διαδικασία των μεταμοσχεύσεων γρήγορη και απλή. Ενδεικτικά να αναφέρουμε πως σε αρκετές άλλες χώρες της Ευρώπης η νομοθεσία προβλέπει ότι όλοι είναι εν δυνάμει δότες εκτός κι αν ενυπόγραφα ζητήσουν το αντίθετο, οπόταν και αυτομάτως αφαιρούνται από το αρχείο δοτών. Πρακτική που έχει αυξήσει σημαντικά τη διαθεσιμότητα μοσχευμάτων.
Κι αν αναρωτιέστε ποιοι περιμένουν στη λίστα για μεταμόσχευση κάποιου οργάνου, η απάντηση είναι άνθρωποι σαν όλους εμάς, πολλοί απ’ αυτούς υγιέστατοι μέχρι πρότινος. Διότι το να βρεθεί κάποιος στην ανάγκη για ένα μόσχευμα είναι, σύμφωνα με τις στατιστικές, πολύ πιθανότερο από το να βρεθεί σε θέση να δώσει ένα μόσχευμα. Κι αν έχετε ακόμη αμφιβολίες, αρκεί να πούμε ότι ο θάνατος ενός ανθρώπου μπορεί να δώσει ζωή σε άλλα εννέα άτομα. Ας διαβάσουμε, λοιπόν, πιο προσεκτικά τον στίχο του ποιητή που ζητά… να γίνει η επαύριο της ζωής και πάλι ζωή!
panayiota.charalambous@phileleftheros.com
